Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2019/2157 K.2019/5154

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalılardan Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davanın yasal dayanağı, 506 sayılı Kanunun 79/10 ve 5510 sayılı Kanunun 86/9. maddeleridir. Anılan Kanunlarda ifade edildiği üzere, “sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamaz ve vazgeçilemez.” Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkin olduğundan, özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde, re’sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

Davacı, muris eşinin, 20.07.2006-20.10.2006, 01.03.2007-30.10.2007 ve 01.03.2008-30.10.2008 tarihleri arasındaki çalışmalarının tespitini istemiş, Mahkemece bozma ilamına uyularak istem gibi kabul kararı verilmiştir.

09.05.1960 gün ve 21/9 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme kararında da açıkça vurgulandığı üzere, bir Mahkemenin Yargıtay Dairesince verilen bozma kararına uyması sonunda; Mahkeme yönünden o kararda gösterilen şekilde inceleme ve araştırma yaparak, yine bozma kararında açıklanan hukuki esaslar çerçevesinde hüküm kurmak yükümlülüğü doğar.

İnceleme konusu davada; 17.04.2017 tarihli bozma ilamında davacı murisinin çalıştığı iddia edilen inşaat işyerinin şirket nezdinde kayıtlı olduğunun tespiti halinde HMK.124 maddesi gereğince davaya dahil edilmesi gerektiği belirtilmiştir. Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılamada ilgili şirkete dahili dava dilekçesinin T.K 35. göre tebliğ edildiği ve bu şekilde yargılamaya devam edilerek hüküm kurulduğu anlaşılmaktadır.

Tebligat Kanununun 12. maddesinde hükmi şahıslara tebliğin salahiyetli mümessillerine yapılacağı, 13. maddesinde hükmi şahıslar namına kendilerine tebliğ yapılacak kimseler herhangi bir sebeple mutad iş saatlerinde iş yerinde bulunmadıkları veya o sırada evrakı bizzat alamayacak bir halde oldukları taktirde tebliğin orada hazır bulunan memur veya müstahdemlerinden birine yapılacağı düzenlenmiştir.

Somut dosyada; mahkemece Tebligat Kanununun 12 ve 13. maddeleri gereğince Demtaş Tarım İnş. Oto. Med. Petrol San. Tic. Ltd. Şti.'ne usulüne uygun tebligat yapılarak HMK 124 maddesi uyarınca davaya dahil edilmeli, göstereceği deliller de değerlendirilmek suretiyle çalışmanın davalı ... nezdinde mi yoksa diğer davalı şirket nezdinde mi geçtiği tespit edilmeli, elde edilecek sonuca göre hüküm kurulmalıdır.

Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki esaslar gözetilmeden eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı biçimde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup,bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurum avukatının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.