Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2020/10599 K.2021/7897

Dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine dair verilen karara karşı davacı kurum vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesince davacı kurum vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesince verilen kararın, davacı kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

I-İSTEM

Davalı şirkete ait işyeri sigortalısı kazalının 21.05.2015 tarihinde geçirdiği iş kazası nedeniyle bağlanan ilk peşin sermaye değerli gelir ve cenaze masraflarından oluşan kurum zararının, 5510 sayılı Yasanın 21. maddesi uyarınca rücuan tahsili istemine ilişkindir.

II-CEVAP

Davalı ... Elektrik San. A.Ş. vekili, davanın husumet ve dava konusu meydana gelen kazada herhangi bir kusurunun bulunmadığını beyanla, davanın reddini talep etmiştir. Davalı ... Hazır Yemek San. Ve Tic. A.Ş. vekili, alacakların zamanaşımına uğradığını ve dava konusu meydana gelen kazada herhangi bir kusurunun bulunmadığını beyanla, davanın reddini talep etmiştir.

III-MAHKEME KARARI

A-İLK DERECE MAHKEME KARARI

"Açılan davanın reddine"karar verilmiştir.

B-BAM KARARI

"İstanbul Anadolu 19. İş Mahkemesi'nin 13/09/2018 tarihli, 2017/379 Esas - 2018/425 Karar sayılı kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan davacı Kurum vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Yasanın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine" karar verilmiştir.

IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ

Davacı kurum vekili, davaya konu kararın bozulmasını talep etmiştir.

V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME

1) Davanın yasal dayanağı, olay tarihinde yürürlükte bulunan ve 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 21/1 . maddesidir.

5510 sayılı Kanun'un 21. maddesinin 1. fıkrasında, iş kazası ve meslek hastalığı, işverenin kastı veya sigortalıların sağlığını koruma ve iş güvenliği mevzuatına aykırı bir davranışı sonucu meydana gelmişse, Kurumca sigortalıya veya hak sahiplerine bu Kanun gereğince yapılan veya ileride yapılması gereken ödemeler ile bağlanan gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değeri toplamının, sigortalı veya hak sahiplerinin işverenden isteyebilecekleri tutarlarla sınırlı olmak üzere, Kurumca işverene ödettirileceği belirtilmiştir.

Rücu davaları, kusur sorumluluğuna dayanmakta olup, iş kazasında kusuru olanlar davacı Kurumun rücu alacağından kusurları karşılığında sorumludur.

Kusurun belirlenmesinde ise; zararlandırıcı sigorta olayının ne şekilde oluştuğunun, dosya içeriğindeki tüm deliller taktir olunarak belirlenmesi ve kabul edilen maddi olgular doğrultusunda, konusunda uzman sayılacak kişilerden oluşturulacak bilirkişi heyetinden, aynı olay nedeni ile daha önce açılmış ve kesinleşmiş tazminat ve ceza davaları varsa, bu davalardaki kusur raporları ile çelişki oluşturmayacak şekilde kusur oran ve aidiyeti konusunda rapor alınması gereklidir.

Kusur durumu saptanırken, iş güvenliği mevzuatına göre hangi önlemlerin alınması gerektiğinin, bu önlemlerin işverence alınıp alınmadığını ve alınmış önlemlere sigortalı işçinin uyup uymadığının, 5510 sayılı Kanunun 21. maddesi, 4857 sayılı Kanunun 77. maddesi, İşçi sağlığı ve iş Güvenliği Tüzüğü hükümleri çerçevesinde değerlendirilerek belirlenmesi gerekir.

Eldeki davada, davalı ... Elektrik San. A.Ş. ile aralarında kurulan sözleşme uyarınca hazır yemek üretimi işini yapmakta olan diğer davalı ... Hazır Yemek San. ve Tic.

A.Ş.'ye ait iş yerinde çaycı olarak çalışmakta olan sigortalının, saat 13.00 sıralarında atölyede çay hazırlığı yaparken kalp krizi geçirerek vefat ettiği iş kazası nedeniyle açılan rücuan tazminat talebine konu eldeki davada, Mahkemece, içinde kardiyoloji profesörünün de bulunduğu bilirkişi heyetinden alınan hükme esas kusur raporunda, vefat olayının kazalının bedenini aşırı zorlamasının, fazla mesai, yorgunluk, çalışma ve iş yeri fiziki koşullarına bağlı olmadığı, kalp rahatsızlığı veya istirahati ile ilgili dosyada bir belge bulunmadığı,

hastalığın ortaya çıkmasının kazalının yaşı, beslenme şekli ve egzersiz durumu ile kendi patolojik durumunun biraraya gelmesine bağlı olduğu, önlem almak suretiyle önüne geçilebilecek olay olmadığı, davalı işveren açısından %100 kaçınılmazlık ilkesinin uygulanması gerektiği belirtilerek davalı şirketlerin kusurlu olmadığından bahisle davanın reddine karar verilmiş ise de yapılan kusur incelemesi yetersiz bulunmuştur.

Eldeki davada, Mahkemece, vefat eden sigortalının iş sözleşmesinde fazla mesai yapılabileceğine ilişkin madde olup olmadığı, birtakım medula kayıtlarının celbedildiği görülmekle birlikte, Hukuk Genel Kurulunun 20.03.2013 tarih 2012/21-1121 Esas, 2013/386 Karar sayılı kararında açıklandığı üzere öncelikle, işverenden davacının şahsi sicil dosyasının tümü getirtilerek, işverenin sigortalının periyodik sağlık muayenelerini yaptırıp yaptırmadığı, bu muayenelerde kalp rahatsızlığı ile ilgili bir bulguya rastlanıp rastlanmadığı, şahsi dosyada "kalp rahatsızlığı" nedeniyle alınmış bir istirahat raporunun bulunup bulunmadığı,

ölüm olayından önceki tarihlerde sigortalının bünyesini zorlayacak bir çalışma yaptırılıp yaptırılmadığı, olay günü sigortalıyı işyerinde rutin dışında bir gerginlik ve stres içine sokacak bir olayın cereyan edip etmediği araştırılmalıdır.

Ayrıca, kalp krizinde, kişinin yaşının, beslenme şekli ve kültürünün, genetik özelliklerinin ve bünyevi yapısının, tütün bağımlılığı, alkol kullanımı, egzersiz durumunun, cinsiyetinin de faktör olduğu, sağlığının çeşitli faktörlerinin bir araya gelmesiyle bozulabileceği; ayrıca işyerinde çalışma şartlarının kalp krizini tetikleyip tetiklemediği hususlarının kusurun ağırlığının değerlendirilmesinde dikkate alınması gerekmekle beraber, işyeri hekimliği, işgücü sağlığı ve iş güvenliği konularında uzman olan bir kardiyoloğun da yer alacağı bilirkişi heyetinden iş kazası ile çalışma şekli arasında illiyet bağı bulunup bulunmadığı,

illiyet bulunuyorsa kalp krizinin oluşumunda işverenin kusurunun bulunup bulunmadığının saptandığı, kusuru mevcut ise kusurunun ağırlığının değerlendirildiği, işveren tarafından alınması gereken önlemlerin soyut ifadeler ile değil somutlaştırılarak anlatıldığı konusunda uzman bilirkişi heyetinden yeniden bilirkişi raporu alınarak sonucuna göre karar verilmelidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek eksik araştırma ve inceleme sonucu yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O halde, davacı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesinin istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin kararının kaldırılarak İlk Derece Mahkemesince verilen hüküm bozulmalıdır.