Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2020/150 K.2021/4133

Bölge Adliye Mahkemesi : ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi

Dava, istirdat istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı davacı Kurum vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, ... Bölge Adliye Mahkemesi 11.Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. ... Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesince verilen kararın, davacı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi

I-İSTEM

Davacı Kurum, davalı ...'ın 18/09/2009-30/06/2015 tarihleri arasında müvekkili kurumdan 1/158467 tahsis numarası ile malüllük aylığı aldığını, bu sürelerde kendisi ile bakmakla yükümlü olduğu hak sahiplerinin muayene ve tedavi giderlerinin de ödendiğini, ancak davalının çalışmaya başlamış olması nedeniyle maluliyet aylığının 5510 sayılı Kanun'un 27/3 maddesi gereği kesilmiş olduğunu, ödenen aylıklar ve tedavi giderlerinin davalıdan kurum borç bildirim yazısı ile talep edildiğini,

davacıya 18/09/2009-30/06/2015 tarihleri arasında ödenen toplam 58.889,40 TL aylık ile toplam 15.341,54 TL tedavi giderinin davalıdan istenmesine karşın davalı tarafça ödeme yapılmadığını, bu nedenle yersiz ödemelerin 5510 sayılı Kanun'un 96/I-a maddesi gereğince davalıdan tahsil edilmesi gerektiğini iddia ederek kurumca ödenen 74.230,94 TL tutarındaki kurum alacağının ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II-CEVAP

Davalı, 01/10/2000 tarihinde emekliye ayrıldığını, o tarihlerde rahatsız olması nedeni ile kontrollere gittiğini ve SGK tarafından hastaneye sevk edilmesi üzerine .... Üniversitesi Hastanesi ve Yunusemre Devlet Hastanesi'nden iki ayrı rapor almış olduğunu, verilen bu heyet raporlarına istinaden malulen emekli edilmiş bulunduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

III-MAHKEME KARARI

A-İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne, 9.108,19 TL yersiz ödemenin her ödeme tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine, ödenme usulü idareyi ilgilendirdiğinden bu konuda karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

B-BAM KARARI

... Bölge Adliye Mahkemesi, usul ve esas açısından ilk derece mahkemesi kararını yerinde bulmak suretiyle; davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermiştir.

IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ

Davacı vekili; 5510 sayılı Yasa'nın 27. maddesi gereğince davacının maluliyet aylığının kesilmesine ilişkin Kurum işleminin yerinde olduğunu, sigortalının çalıştığını Kuruma bildirmediğ ini, resen gözetilecek sebeplerle mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME

Dosya kapsamına göre; davalının 31/10/2000 tarihli tahsis talebine istinaden 3669 gün sigortalılığı üzerinden 01/12/2000 tarihinden itibaren 506 sayılı Kanun kapsamında malûllük aylığı bağlandığı, Davalının, 24/08/2009-31/12/2009, 11/01/2014-04/09/2014 ile 29/09/2014-30/09/2014 tarihleri arasında 4/1-a kapsamında kesintili çalıştığı, bunun tespiti üzerine geriye dönük olarak aylıkların iptal edilerek iptal edilen malûllük aylıklarının ve tedavi giderlerinin davacıya borç çıkarıldığı, davacı kurumca davalıya gönderilen borç bildirim belgesinde.

18/09/2009 ile 30/06/2015 tarihleri arasındakki yersiz ödenen aylıklar sebebiyle toplam 58.889,40 TL borç aslı ve 22/07/2015 tarihi itibariyle 14.801,16 TL faiz olamk üzere toplam 73.690,56 TL nin tahsilinin talep edildiği, borç bildirim yazısının 12.08.2015 tarihinde tebliğ edildiği, ayrıca 16.06.2009-18.12.2014 tarihleri arasına ilişkin 15.341.54 TL tedavi gideri ile 5.174.81 TL faiz olmak üzere toplam 20.516.35 TL tedavi giderinin de talep edildiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece, davalının çalıştığı süreler Kuruma bildirildiğinden ve dolayısıyla bu durum Kurum tarafından bilindiğinden dolayı 506 sayılı Yasanın 58. maddesi uyarınca maluliyet aylıklarının kesilmesine ilişkin işlem yasaya uygun olmakla birlikte, kurumun yersiz ödemeyi kendi hatalı işlemine dayalı olarak yaptığı anllaşıldığından davalının 5510 sayılı Yasanın 96/b bendi uyarınca iade yükümlülüğü bulunduğu ve tedavi giderlerinin de talep edilemeyeceği gerekçesiyle, geriye yönelik beş yıllık süre içerisinde kalan çalışma dönemlerinde davalıya ödenen yersiz aylıkların her ödeme tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte tahsiline hükmedilmiştir.

5510 sayılı Yasanın yersiz ödemelerin geri alınmasına ilişkin 96. maddesinde "Kurumca işverenlere, sigortalılara, isteğe bağlı sigortalılara gelir veya aylık almakta olanlara ve bunların hak sahiplerine, genel sağlık sigortalılarına ve bunların bakmakla yükümlü olduğu kişilere, fazla veya yersiz olarak yapıldığı tespit edilen bu kanun kapsamındaki her türlü ödemeler;

b) Kurumun hatalı işlemlerinden kaynaklanmışsa, hatalı işlemin tespit tarihinden geriye doğru en fazla beş yıllık sürede yapılan ödemeler toplamı, ilgiliye tebliğ edildiği tarihten itibaren yirmidört ay içinde yapılacak ödemelerde faizsiz, yirmidört aylık sürenin dolduğu tarihten sonra yapılacak ödemelerde ise bu süre sonundan itibaren hesaplanacak olan kanuni faizi ile birlikte, ilgililerin Kurumdan alacağı varsa bu alacaklarından mahsup edilir, alacakları yoksa genel hükümlere göre geri alınır. " hükmü düzenlenmiştir.

Somut dosyada; Kurum alacağının 5510 sayılı Yasanın 96/b maddesi kapsamında tahsiline dair mahkeme yaklaşımı yerinde olmakla birlikte, borç tahakkukunun 12.08.2015 tarihinde davalıya tebliğ edildiği gözetilerek faiz yönünden söz konusu madde gereğince hüküm tesis edilmemesi isabetsizdir. Bu itibarla mahkemece kurum alacağının, 12.08.2015 tarihinden itibaren yapılacak ödemelerde faizsiz, 12.08.2017 tarihinden sonra yapılacak ödemelerde ise bu tarihten itibaren yasal faizi ile birlikte tahsiline hükmedilmesi gerekirken faiz yönünden yazılı şekilde karar verilmesi usûl ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

Ne var ki bu konuların düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370. maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

SONU Ç