Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2020/879 K.2020/3750

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, bozma ilamına uyulmak suretiyle yapılan yargılama sonucunda, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, davalılar Kurum vekili ile ... mirasçıları tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Mahkemece uyulan bozma ilamımızda “... davacı celbedilmek suretiyle, muris eşinin çalıştığı işyeri, çalışmanın niteliği ve kapsamının açıklattırılması, ... ve ... sicil sayılı davalı işverenlerin dönem bordrolarında yer alan tanıklar da dinlenilmek suretiyle, işverenin belirlenmesi, tespit edilecek işverenin göstereceği deliller toplanması, yine, re'sen araştırma ilkesi doğrultusunda, davalı işyerinin bordrolarında uyuşmazlığa konu dönemin tamamını kapsar şekilde çalışması bulunan bordro tanıkları re’sen belirlenerek beyanlarına başvurulması...bilgi ve görgüsüne başvurulan tanık anlatımlarının karşılaştırılması,

çelişki oluştuğu takdirde giderilmesi, sigortalının kayıtlarda görünmeyen çalışmalarının hangi nedenlerle kayıtlara geçmediği, ya da, bildirim dışı kaldığı hususu ile çalışmanın süresinin yeterince araştırılması.,.” gereğine değinilmiş olup, bozma ilamı gereğinin tam olarak yerine getirilmeden karar verildiği anlaşılmaktadır.

Davacının muris eşinin 01.11.1991-30.11.1992 tarihleri arasında ... sicil sayılı davalılardan ... İnşaat A.Ş.'nin içme suyu inşaatı işyerinden bildirilen toplam 130 gün hizmetinin bulunduğu anlaşılmaktadır. Mahkemece; ... sicil sayılı davalılardan ... adına kayıtlı bina inşaatı işyerinin kapsamdan çıktığı 31.12.1992 tarihi dönem sonu olarak belirlenerek, davacı murisinin, davalı ...’e ait ... sicil sayılı işyerinde 01.11.1991-31.12.1992 tarihleri arasında çalıştığı belirtilerek, davalı tarafından bildirilen süreler dışlanmak suretiyle eksik bildirilen 290 günün tespiti ile davanın kısmen kabulüne karar verildiği anlaşılmaktadır.

1-Dosya kapsamından, ... sicil sayılı, davalılardan ... adına kayıtlı bina inşaatı işyerinin dava konusu döneme ait bordrolarında adı geçen sigortalıların beyanlarına başvurulmadığı, ... sicil sayılı davalılardan ...

İnşaat AŞ.’ne ait içme suyu inşaatı işyerinden 1991/3, 1992/1-2-3. dönemlerinde bildirimi bulunan ve davacı murisi ...’ın kardeşi olduğu anlaşılan ...’ın da tanık olarak dinlenilmediği, tanık beyanları gözetildiğinde (bozma ilamı öncesinde dinlenilen ... ve ...) davacı murisinin çalıştığı işyerinin tam olarak açıklığa kavuşturulmadığı, beyanlar arasındaki çelişkilerin giderilemediği, davalılar ... ve ...

İnşaat AŞ arasındaki organik bağ ya da ilişki bulunup bulunmadığının yeterince irdelenmediği, davacının dava dilekçesinde muris eşinin davalı ...’e ait işyerinde çalıştığını beyan ettiği, 03.12.2019 tarihli duruşmada ise, çalışmanın şoför olarak diğer davalı şirket nezdinde geçtiğini belirttiğinden, bu durumun da açıklığa kavuşturulmadığı anlaşılmakta olup, tüm bu hususlar bozmayı gerektirmiştir.

2-Davalı ...'in davanın açılmasından sonra yargılama devam ederken 05.11.2016 tarihinde vefat ettiği, mahkemece, 03.12.2019 tarihinde vefat eden kişi hakkında karar verildiği anlaşılmaktadır.

Dava devam ederken taraflardan birinin ölmesi halinde MK 27/1. maddesi gereğince ölen kişinin taraf ehliyeti son bulur. Bu nedenle, davaya ölen tarafa karşı veya onun tarafından devam edilmesine imkan yoktur. Ölü kişi adına hüküm kurulamaz. Yalnız öleni ilgilendiren yani mirasçılara geçmeyen haklara ilişkin davalar tarafın ölümü ile konusuz kalır.

Yalnız ölen tarafı ilgilendirmeyen, yani mirasçıları da ilgilendiren, mirasçıların malvarlığı haklarını etkileyen davalar tarafın ölümü ile konusuz kalmaz. Bu davalara, ölen tarafın mirasçıları tarafından veya ölen tarafın mirasçılarına karşı devam edilir. Borçlar Kanunu'nun 397. (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 513.) maddesi hükmüne göre; aksi sözleşmeden ve işin mahiyetinden anlaşılmadıkça vekil edenin ölümü ile vekalet ilişkisi son bulur.

Bu nedenle somut olayda; ölü kişinin karar başlığında yer alması, ölü kişi adına hüküm kurulmuş olması hatalıdır.

Kabule göre de; davacı murisi sigortalının, hizmeti tespit edilirken davalılardan ... İnşaat AŞ.nin ... işyeri sicil numarası yazılmasına karşın, davalılardan ... sicil numaralı işyeri işvereni ... nezdinde çalıştığına hükmedilmek suretiyle, çelişki yaratılması da isabetsiz bulunmuştur. Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözardı edilerek, eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O hâlde, davalılar Kurum vekili ve ... mirasçılarının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.