Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2021/7578 K.2021/14524

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, bozma ilamına uyularak davanın kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, davalılar vekillleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun Geçici 7. maddesi uyarınca davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanunun 79/10. maddesidir.

Anılan Kanunun 6. maddesinde ifade edildiği üzere, “sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamaz ve vazgeçilemez.” Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkin olduğundan, özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi zorunludur.

Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde resen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

İnceleme konusu davada, davacı, 20.07.2002 tarihinde 6360 sayılı Yasa ile davalı belediyeye bağlanan Boğaziçi Belediye Başkanlığında çalışmaya başladığını, dava tarihine kadar çalıştığını, bu sürelerin kuruma bildirilmediğini belirterek söz konusu dönemde çalıştığının tespitini talep talep etmiştir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş ise de, mahkemece bozma kararında belirtilen hususların yerine getirilmediği ve bu haliyle dosyada yer alan bilgi ve belgelerin karar vermeye elverişli olmadığı görünmektedir.

Bu bakımdan, davalı işverenin kamu kurumu olduğu, kamu kuruluşlarında çalışanların hizmetlerinin kayıtlara geçirilmesinin ve ücret ödemelerinin belgelere dayandırılmasının asıl olduğu göz önünde tutularak; öncelikle devreden Boğaziçi Belediyesine ait ücret bordroları, puantaj ve muhasebe kayıtlarının devir esnasında hangi kuruma verildiği,

nerede olduğu araştırılarak tüm kayıtlar getirtilmeli, belediye tarafından ücret ödenen işçilerin isimleri tespit edilmeli, davacının isminin olup olmadığı belirlenmeli, yoksa nedeni araştırılmalı, tanıkların kayıt dışı çalışanların ücretlerinin elden ödendiğini beyan etmeleri karşısında bu husus açıklığa kavuşturulmalı, kimin ödediği tespit edilip tanık olarak beyanına başvurulmalı, elden de ödense bu ücretlerin belgelerde hangi gider kaleminden, ne şekilde gösterildiği tespit edilip, uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip, deliller hep birlikte değerlendirilip takdir edilerek,

varılacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O hâlde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.