Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2022/10673 K.2022/12894

Bölge Adliye Mahkemesi : ... Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi No :

Dava, sigorta başlangıç tarihinin tespiti istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne dair verilen karara karşı kurum vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, ... Bölge Adliye Mahkemesi 9.Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne karar verilmiştir. ... Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesince verilen kararın davalı kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi

I-İSTEM

Davacı 01.04.1986 tarihinin sigortalılık başlangıç tarihi olarak tespitini talep etti.

II-CEVAP

Davalı davacının 01.04.1986 tarihinde çalıştığını kabul ettiğini, muhasebecinin hatası nedeniyle bildirilmediğini beyanla davayı kabul ettiğini belirtmiştir. SGK Başkanlığı vekili, zamanaşımı itirazlarının bulunduğunu, Kurum kayıtları resmi ve yazılı belge niteliğinde olup aksinin aynı nitelikte belgelerle ispatlanması gerektiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.

MAHKEME KARARLARI

A-İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk derece mahkemesi, davanın kabulüne, davacının 01.04.1986 tarihinde bir gün çalıştığının tespiti ile, sigorta başlangıç tarihinin 18 yaşını doldurduğu 01.04.1988 tarihi olduğunun tespitine karar verildi.

B-BAM KARARI

... Bölge Adliye Mahkemesi, davalı kurum vekilinin istinaf başvurusunun kamu düzenine aykırılık nedeniyle kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne, davacının 01.04.1986 tarihinde bir gün çalıştığının tespiti ile, sigorta başlangıç tarihinin 18 yaşını doldurduğu 01.04.1988 tarihi olduğunun tespitine karar verildi.

IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ

Davalı Kurum vekili, davacının iddialarının zamanaşımına uğradığını, dava konusu yapılan dönem içinde kesintisiz çalışma yapıldığı iddiasının ispatlanamadığını, bilirkişi raporu aldırılmadan hüküm kurulduğunu, eksik araştırma ve inceleme ile verilen kararın bozulmasını talep etmiştir.

V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME

Davanın yasal dayanağı 506 sayılı kanunun 79/10 maddesi ile 5510 sayılı kanunun 86/9 maddesidir.

506 sayılı Kanunun 6. maddesinde ifade edildiği üzere, “sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamaz ve vazgeçilemez.” Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davaların, kamu düzenine ilişkin olması nedeni ile özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi zorunludur.

Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde resen araştırma yapılarak kanıt toplanması gerektiği özellikle göz önünde bulundurulmalıdır.

İnceleme konusu davada. Davacı, sigorta başlangıç tarihinin 01.04.1986 tarihi olduğunun tespitini istemiş olup, davacı adına davalı tarafından verilmiş 01.04.1986 tarihli işe giriş bildirgesi bulunmaktadır.

Mahkemece davalıya ait fırın iş yerinin kanun kapsamına alınıp alınmadığı kurumdan sorulmak suretiyle ilgili bilgi ve belgeler celp edilmeli, kanun kapsamına alınmış ise talep konusu tarihte çalışması bulunan bordrolu kişiler tespit edilerek tanık olarak dinlenilmeli, bordro bulunamaması veya bordro tanığının olmaması halinde dosyada daha önce dinlenen tanıkların çalışmalarına ilişkin hizmet cetvelleri, çalışma kayıtları ve iş yerlerine ilişkin kayıtlar celp edilmek suretiyle komşu iş yeri tanığı olup olmadıkları ve beyanları denetlenmeli, elde edilecek sonuç değerlendirilerek karar verilmelidir.

Mahkemece yukarıda belirtilen hukuki ve maddi olgular göz önünde bulundurulmaksızın eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde karar verilmiş olması, usûl ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O hâlde, davalı kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve ... Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesinin davalı kurum vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne ilişkin kararı bozulmalıdır.