Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2022/11955 K.2022/15518

Bölge Adliye Mahkemesi : ... Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi No :

Dava, iş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı davacı ve davalı ... Kurumu Genel Müdürlüğü tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, ... Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesince davalı ... Kurumu Genel Müdürlüğü’nün istinaf başvurusunun esastan reddine, davacının istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına davanın kabulüne dair verilen kararın temyizen incelenmesi neticesinde bölge adliye mahkemesi kararının Dairemizce bozulması üzerine bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama neticesinde bölge adliye mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

... Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesince verilen kararın, davacı ve davalı ... Kurumu Genel Müdürlüğü tarafından ise temyiz edilmesi üzerine temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre; tarafların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine,

Dosya kapsamından, ilk derece mahkemesinin 21/03/2019 tarih ve 2014/840 Esas 2019/269 Karar sayılı kararına karşı davacı ile davalı ... Kurumu Genel Müdürlüğü tarafından istinaf yoluna başvurulduğu, bölge adliye mahkemesince verilen 31/03/2021 tarih 2019/2333 Esas, 2021/933 Karar sayılı karar ile 316.309,00 TL maddi, 200.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verildiği, anılan kararın davacı ve davalı ...

Kurumu Genel Müdürlüğü tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemiz’in 14/12/2021 tarih 2021/10424 Esas, 2021/15998 Karar sayılı kararı ile davacı ile davalı ... Kurumu Genel Müdürlüğü’nün sair temyiz itirazlarının reddine karar verildikten sonra davacı lehine hüküm altına alınan 200.000,00 TL manevi tazminatın fazla olduğu, davalı ...

Kurumu Genel Müdürlüğü’nün ünvanının karar ilamı başlığında eksik gösterilmesinin doğru olmadığı, davacı taraf lehine hüküm altına alınan vekalet ücretleri toplanırken 53.041,63 TL sonucuna ulaşılması gerekirken toplam sonucun 38.078,54 TL bulunarak hatalı miktarın hüküm altına alınmasının isabetsiz olduğu, kabul ve uygulamaya göre de adli yardımdan yararlanan davacı tarafın dava açılırken yatırmadığı 25,20 TL tutarındaki başvuru harcı yönünden herhangi bir hüküm kurulmamasının hatalı olduğundan bahisle bölge adliye mahkemesi kararının bozulmasına karar verildiği,

bölge adliye mahkemesince bozma ilamına uyularak verilen temyiz incelemesine konu kararda 316.309,00 TL maddi, 150.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Usuli kazanılmış hak (usuli müktesep hak) kavramı, davaların uzamasını önlemek, hukuki alanda istikrar sağlamak ve kararlara karşı genel güvenin sarsılmasını önlemek amacıyla Yargıtay uygulamaları ile geliştirilmiş, öğretide kabul görmüş ve usul hukukunun vazgeçilmez ana ilkelerinden biri haline gelmiştir. Anlam itibariyle, bir davada mahkemenin ya da tarafların yapmış olduğu bir usul işlemi ile taraflardan biri lehine doğmuş ve kendisine uyulması zorunlu olan hakkı ifade etmektedir.

Usuli kazanılmış hakkın hukuki sonuç doğurabilmesi için; bir davada ya taraflar ya mahkeme ya da Yargıtay tarafından açık biçimde yapılmış olan ve istisnalar arasında sayılmayan bir usul işlemi ile taraflardan biri lehine doğmuş ve kendisine uyulması zorunlu olan bir hakkın varlığından söz edilebilmesi gerekir.( HGK.nun 12.07.2006 T., 2006/4-519 E, 2006/527 K, 03.12.2008 T., 2008/10-730 E., 2008/732 K.) Usuli kazanılmış hak ilkesi kamu düzeniyle ilgilidir. (09.05.1960 T., 21/9; 04.02.1959 gün 13/5 sayılı İçtihadı Birleştirme kararı)

Somut olayda, davalı ...Ş.’nin bölge adliye mahkemesince verilen 31/03/2021 tarih 2019/2333 Esas, 2021/933 Karar sayılı karara karşı temyiz yoluna başvurmaması üzerine 200.000,00 TL manevi tazminat tutarı üzerinden davacı lehine ve fakat adı geçen davalı aleyhine usuli kazanılmış hak oluştuğundan manevi tazminatın davalı ...Ş. yönünden de azaltılması hatalı olduğu gibi, hükmün d ve e bentlerinde davalılar aleyhine iki kez karar ve ilam harcına hükmedilmesi ve davalı ... Kurumu Genel Müdürlüğü tarafından aşamalarda yatırılan bakiye karar harçlarının dikkate alınmaması ve karar tarihinden önce davalı ...Ş.’nin iflas etmesi nedeniyle vekalet ilişkisi son bulduğundan hüküm altına alınan manevi tazminat red vekalet ücretinin davalılara verilmesi de doğru olmamıştır.

Ne var ki, bu aykırılıkların giderilmesi, yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, hüküm bozulmamalı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370. hükmü gereğince düzeltilerek onanmalıdır.