Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2022/5949 K.2023/2855

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı Kurum ve .... vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı Elyaf İplik San. ve Tic. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; müteveffa Kemal Korkmaz'ın müvekkil şirket ile hiçbir ilgisisin olmadığının Sosyal Güvenlik Kurum'u tarafından tespit edildiğini, müvekkil şirkette hiçbir çalışması bulunmayan davacının tüm taleplerinin yersiz olduğunu belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurum kayıtlarında ve hizmet dökümünde davacının talep edilen yıllara ilişkin hiçbir kaydının bulunmadığını, belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

3. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesi talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesi, 08.07.2015 tarihli ve 2014/249 Esas, 2015/237 Karar sayılı kararıyla; "Davanın kabulü ile davacıların murisi Kemal Korkmaz'ın davalılardan Elyaf İplik San ve Tic. Ltd. Şti'ne ait işyerinde 08.01.2007 - 09.03.2012 tarihleri arasında hizmet akdine dayalı olarak günün asgari ücreti üzerinden çalıştığının tespitine,Dahili davalı ... hakkındaki davanın pasif husumet ehliyeti yokluğundan reddine,karar verilmiştir. " dair karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Mahkeme kararına karşı davalı Elyaf İplik Şirketi ve davalı ... tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Dairenin 22.12.2015 tarihli ve 2015/20988 Esas, 2015/22883 Karar sayılı ilamı ile; "...Mahkemece yapılacak iş, davacı murisinin bekçi olarak çalıştığı iddiası karşısında bekçi kulübesinin etrafı çevrili parsel içerisinde 3 adet işyerinin bulunduğu bir yerin girişinde olması nedeniyle çalıştığı işyeri ve işverenin tespiti açısından, bu üç işyerine ortak hizmet edip etmediği tespit edilmeli, davalı Elyaf İplik San. Tic.

A.Ş. işyerinde müteveffanın geçirmiş olduğu kaza nedeniyle 03.06.2013 tarihli Sosyal Güvenlik İnceleme Raporunda davalı ...’nün oğlu tarafından verilen ifade de müteveffanın kaza geçirdiği fabrika binaları ve arazinin babasına ait olduğunu 2008 yılında kiraya verildiğini beyan etmesi nedeniyle kira sözleşmesi yapılıp yapılmadığı araştırılmalı, dava konusu olayla ilgili Savcılık tarafından yürütülen soruşturmada dosyasında beyanları olan kişiler tanık sıfatıyla dinlenilmeli, işveren tespit edildikten sonra davacıyla ilgili varsa tüm belge ve kayıtlar işverenden istenilmeli,

işyerinde sosyal güvenlik kontrol memurlarınca bir denetim yapılıp yapılmadığı, aynı çevrede faaliyet yürüten ve davacının çalışmasını bilebilecek durumda olan tarafsız nitelikte başka işverenler ve bordrolu çalışanlar yöntemince saptanarak tanık sıfatıyla dinlenilmeli, işçilik alacaklarına ilişkin dava dosyasının varlığı araştırılarak celbedilmeli ve işçilik hakları davasında dinlenen tanıkların anlatımları ile bu dosyada bilgi ve görgüsüne başvurulan tanıkların anlatımları karşılaştırılmalı, varsa çelişki giderilmeli, yargılama sürecinde dinlenen tanık anlatımlarının değerlendirilmesinde, iş yerinin kapsamı,

kapasitesi ve niteliği nazara alınmalı, davacının kayıtlarda görünmeyen çalışmalarının hangi nedenlerle kayıtlara geçmediği ya da bildirim dışı kaldığı hususu, çalışmanın varlığı ve kesintili olup olmadığı yöntemince araştırılmalı .." gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...1-Davanın dahili davalılar ..., ..., ... ile ... yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine,2-Davanın davalı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı ve davalı Elyaf İplik San. Tic. A.Ş. Yönünden kabulü ile; davacı murisi Kemal Korkmaz'ın davalı Elyaf İplik San. Tic. A.Ş. Ünvanlı işyerinde 08.01.2007 - 09.03.2012 tarihleri arasında aralıksız olarak prime esas kazancın alt sınırındaki ücretle hizmet akdiyle çalıştığının tespitine," dair karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Elyaf İplik Şirketi ve davalı ... vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı kurum vekili temyiz dilekçesinde, çelişkili tanık beyanları ile hüküm tesisinin yerinde olmadığını belirterek , kararı temyiz etmiştir.

2. Davalı şirket vekili temyiz dilekçesinde, usul ve kanuna aykırı karar verildiğini belirterek, kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesi, 5510 sayılı Kanunu'nun 86 ıncı maddesi.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla;davalı Kurum ve davalı Elyaf Şirketi vekilleri tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Kararı temyiz eden davalılar vekilleriinn yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ilgiliye yükletilmesineDosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,