Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/102 K.2024/3585

Taraflar arasında iş kazasından tazminat istemi davasında Mahkemece Dairemizce Bölge Adliye Mahkemesinin esas hakkında verdiği kararın bozulması üzerine bozma kararına uyularak yapılan inceleme neticesinde davanın kısmen kabul ve kısmen reddine karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı vekili tarafından süresi içerisinde temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili sigortalının 18.11.2014 tarihinde meydana gelen iş kazasında sürekli iş göremezliğe uğraması nedeniyle fazlaya ilişkin talep hakkı saklı kalmak üzere 5.000,00 TL maddi tazminat ile 15.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden faiziyle tahsilini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; olay nedeniyle yapılan idari tahkikat raporunda, davacının hızlı yol yenileme makinesinin çalışması sırasında tahrik vagonunun ön dingilindeki akstan gördüğü sorun üzerine sağ eliyle yeni ray mantarından tutarak sol eliyle dingilin ısınıp ısınmadığına bakmak için elini uzattığı esnada yeni rayın fleş yapmasından dolayı hareket etmesi ile muhtemelen tuttuğu ray mantarının eski raya veya dingile çarparak sağ el başparmak ucunu kopartması şeklinde meydana geldiğinin tespit edildiğini,

davacının stop düğmesine basarak makineyi durdurduktan sonra dingile bakması gerekirken bu tedbiri almadan arızaya müdahale etmek suretiyle kazanın kendi kusuru ile meydana gelmesine sebebiyet verdiğini, meydana gelen olayda diğer operatör ve çalışanların herhangi bir ihmal ve kusurunun bulunmadığını, davalı kurum tarafından davacıya gerekli iş güvenliği eğitimlerinin verildiğini, kaza nedeniyle işçinin uğradığı maddi zararın SGK tarafından karşılanacağını, davacı tarafından talep edilen manevi tazminat miktarının haksız ve fahiş olduğunu, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. BOZMA ÖNCESİ VE BOZMA KARARI

A) İlk Derece Mahkemesi Kararı

Mahkemenin 04.04.2019 tarih ve 2015/83 E.- 2019/111 K. sayılı kararında özetle davaya konu iş kazasının meydana gelmesinde, davacının ve davalı işverenin kusur oranlarının tespit edilmesi için iş güvenliği konusunda uzmanı ve inşaaat mühendisi bilirkişi heyetinden alınan rapora göre davacı işçinin kazanın meydana gelmesinde %40 oranında kusurlu olduğu, davalı işverenin ise %60 oranında kusurlu olduğu", tarafların itirazı üzerine itirzların da değerlendirilmesi hususun da bilirkişi heyetinden ek rapor alınmış olup kusur raporunda da tarafların aynı oranlarda kusurlu olduğunun tespit edildiği,

dosya kapsamında alınan kusur raporu denetim ve hüküm kurmaya elverişli olduğundan hükme esas alındığı anlaşılmış, SGK tarafından davacının kaza sonucu %27,20 iş görememe durumuna düştüğü belirlenmiş olup taraflarca da itiraz edilmediği davacıya SGK tarafından 245.501,86 TL PSD geliri bağlandığı dosya kapsamında anlaşılmış davacının maddi tazminatının hesabı için bilirkişiden alınan 30.05.2018 tarihli raporda davacının zararının 113.923,05 TL olduğu fazla ödenen geçici iş görememezlik geliri 7.263,63 TL'nin tenzili ile bakiye maddi zararın 106.659,42 TL olduğu SGK tarafından bağlanan gelirin tenzili ile davacının bakiye maddi zararının

olmadığı anlaşılmakla, maddi tazminat talebinin reddine karar verilmiş, manevi tazminat istemi ile ilgili ise kazanın meydana gelmesinde davalı işverenin % 60 oranında kusurlu olduğuna karar verilmiş olup, kaza sebebiyle davacının %27,20 oranında malul kaldığı, davacının nüfus kaydının incelenmesinde kaza tarihi itibari ile 51 yaşında olduğu, evli olduğu ,dört çocuğunun olduğu,

kazanın etkisinin davacının ileri yaşamlarında her daim hissedeceği ve olayın etkisini yaşamı boyunca hissederek üzüntüsünün süreceği, tarafların ekonomik durumu, hakkaniyet ilkeleri nazara alınarak davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 5.000,00 TL manevi tazminatı kaza tarihi olan 18.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verildiği anlaşılmıştır.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 16.12.2020 tarih ve 2019/2144 E.- 2020/1749 K. sayılı ilamıyla “I-Davalının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine, II-Davacının istinaf başvurusunun kabulüne, HMK'nın 353/1-b.2 bendi gereğince, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, III-Davanın kısmen kabulüne, 1-Davacının maddi tazminat talebinin reddine, 2-15.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 18.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,” karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri, temyiz isteminde bulunmuşlardır.

2.Dairemizin 18.01.2022 tarih ve 2021/1753 E.- 2022/593 K. sayılı ilamıyla " Davalının temyiz itirazlarının kesinlikten reddine karar verilmiş, davacı vekilinin temyiz itirazları dikkate alınarak sair temyiz itirazlarının reddi ile maddi tazminat alacağının hesabında bakiye ömrün tespitinde Dairemizce uygulanmakta olan “TRH 2010” bakiye ömür tablosu dikkate alınmak suretiyle davacının iş kazası tarihindeki yaşının karşılığı bakiye ömrün tespitini doğru şekilde yapılması,

Kurumca bağlanan gelir ve ödeneğin tenzili noktasında da davalı kusuruna isabet eden miktarın gözetilerek fazla tenzilat yapılmamasına dikkat ederek davacının hak kazandığı maddi tazminat miktarını belirleyerek davacının maddi tazminat alacağı hakkında bir karar verilmesi" gerekçelerine işaretle Bölge Adliye Mahkemesi kararı bozulmuştur.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozma ilamına uyularak bilirkişiden TRH 2010 tablosuna göre hesap raporu alındığı alınan aktüerya bilirkişi raporunun denetime açık ve hüküm kurulmaya elverişli olduğu ve davacının maddi tazminat alacağının 271.034,47 TL olarak belirlendiği anlaşılmakla taleple bağlı kalınarak 5.000,00 TL maddi ve 15.000 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; maddi tazminat hesabında TRH 2010 yaşam tablosuna göre belirlenmiş olsa da, bakiye ömrün fazla hesaplandığını, işlemiş devrenin kök hesapta esas alınan 31.12.2018 tarihinde tutulması gerekirken 31.12.2022 tarihine çekilmesinin daire içtihatlarına aykırı olduğunu beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, iş kazasında iş göremezliğe uğrayan sigortalının maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

"Temyiz incelemesinin kapsamı" açısından 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369, 370 ve 371 inci maddeleri, "Bilirkişi raporuna itiraza" ilişkin 281 inci maddesi, "Tazminat miktarının tayin ve tespiti" açısından 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 417 ve 114 üncü maddesi delaletiyle 49, 50, 51, 52, 53, 54, 55 ve 56 ncı maddeleri, "Olayın iş kazası olarak tespiti ile SGK yönünden sonuçları" için 5510 sayılı Kanun'un 13, 16, 19, 20 ve 21 inci maddeleri, İş Sağlığı ve Güvenliğine ilişkin alınacak tedbirler bakımından 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu maddeleri, "Usuli kazanılmış hak" yönünden 04.02.1959 gün ve 13/5 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı ile 09.05.1960 gün ve 21/9 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararıdır.

3. Değerlendirme 1.Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, uyulan bozma kararına, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, bozma kararına uyulmakla taraflar lehine oluşan usuli kazanılmış haklara, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere özellikle hesap raporunun dairemizce benimsenen ilkelere uygun olması karşısında temyiz edenin sıfatına, temyiz kapsam ve nedenlerine göre davalı vekilinin temyiz dilekçelerinde ileri sürdükleri sebeplerin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemesi nedeniyle, temyiz itirazlarının reddiyle maddi tazminat hükmünün onanmasına karar verilmiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle 1. Davalı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının temyiz konusu yapılan maddi tazminata yönelik hükmünün 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

2. Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine,

3. Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,