Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/10222 K.2024/334

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen eksik işçilik bildirimi nedeniyle davacının davalı Kuruma borçlu olmadığının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın, davalı Kurum vekili tarafından temyizi neticesinde ilk kararın bozulması üzerine bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde davanın reddine karar verilmiş; davanın reddine dair verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı şirketin ... Büyükşehir Belediyesinden ihale yolu ile Sirkeci .... Arası Cadde, Meydan ve Çevre Düzenleme işini aldığını, 31.12.2002 sözleşme tarihinde işe başlayıp 22.12.2014 tarihinde ise işi bitirdiğini, davalı Kurumun ihale veren ...

Büyükşehir Belediyesi Başkanlığına bildirmiş olduğu yazı ile 229.857,06 TL fark işçiliğinin olduğunun bildirildiğini, 3.520,000 TL indirimli ihale bedeli sonrasında 6.895.506,63 TL keşif artışı verildiğini ve toplam 10.415.506,83 TL ihaleli iş yapıldığını, yapılan iş neticesi 656.734,48 TL prime esas kazanç tutarı üzerinden tahakkuk eden 229.857,06 TL borcunun olduğundan bahisle Kurumca inceleme başlatıldığını, yukarıda belirtilen nedenlerle müvekkilinin Kuruma fark işçiliğine dair müfettiş raporunda da belirtilen 229.857,06 TL borcunun olmadığına dair menfi tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; haksız ve mesnetsiz davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 11.04.2017 tarihli ve 2015/198 Esas, 2017/100 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne, davacının davalı Kuruma 229.857,06 TL borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 20.12.2018 tarihli ve 2017/2032 Esas, 2018/1960 Karar sayılı kararıyla; davalı Kurumun istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. İlk Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (kapatılan) 21. Hukuk Dairesinin 23.12.2019 tarihli ve 2019/1573 Esas, 2019/7973 Karar sayılı kararında; "...Somut olayda, Kurumun prim ve gecikme zammına ilişkin 24.12.2013 tarih 20.880.005 sayılı fark prim borcu yazısının davacıya tebliğine dair dosyada belge bulunmadığı, itiraz veya komisyon kararı olup olmadığı ve var ise tebliğ edilip edilmediğinin Kurumdan sorulmadığı, davanın 14.02.2014 tarihinde açıldığı, Mahkemece davanın hak düşürücü süre içinde açılıp açılmadığının yeterince araştırılmadığı anlaşılmaktadır.

Yapılacak iş, tahakkuk ettirilen prim ve gecikme zammının davacıya tebliğ edilip edilmediğini, tebliğ edilmiş ise davacının süresinde itirazı ve buna dair komisyon kararı olup olmadığını Kurumdan sormak, eldeki davanın yukarıda yer alan hukuki açıklamalar ışığında hak düşürücü sürede açılıp açılmadığını belirlemek, davanın dinlenebilir olduğu sonucuna varılır ise davanın esası hakkında bir karar vermekten ibarettir...." gerekçesiyle söz konusu karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen İkinci Karar İlk Derece Mahkemesinin 14.10.2021 tarihli ve 2020/27 Esas, 2021/299 Karar sayılı kararı ile davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilmiştir.

C. 2 nci Bozma Kararı

1.İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Dairenin 23.03.2022 tarihli ve 2022/3093 Esas, 2022/4166 Karar sayılı kararında; davacı şirketin ...

Büyükşehir Belediyesinden "Sirkeci Beyazıt arası Cadde, Meydan ve Çevre Düzenleme İnşaatı" işini ihale ile aldığı, Kurum tarafından 30.10.2013 tarihli 32708/AİR/07 sayılı rapor ile gerekli asgari işçilik değerlendirmesi yapıldığı, faaliyet süresi içinde Kuruma yeterli işçilik beyan edilmediğinin saptandığı, fark matrah üzerinden hesaplanan prim borcunun ödenmesi için davacıya 229.857,06.-TL sigorta primi ve 480.766,26.-TL gecikme zammı tahakkuk ettirildiği, 24.12.2013 tarihli 20.880.005 sayılı fark prim borcu yazısının davacıya gönderildiği davanın 14.02.2014 tarihinde açıldığı,

ancak “muhatap gösterilen adreste bulunmadığından kendisi ile birlikte çalışan Osman Ünal tebliğ edilmiştir.” şerhi yazılı olan tebliğ mazbatasının usule uygun olmadığı, dolayısıyla 01.07.2014 tarihinde şirkete tebliğ edildiği öne sürülen tebligatın usule uygun olmadığı belirtilerek İlk Derece Mahkemesince verilen karar bozulmuştur.

D. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Üçüncü Karar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, davacının davalı Kuruma 229.857,06 TL borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili; bilirkişi raporunda asgari işçilik tutarının 479.800,35.-TL asgari işçilik fazlası olarak hesaplandığının belirtildiğini, ancak davaya konu edilen uyuşmazlık ile ilgili olarak davacının fark işçilik noksanı beyan edip etmediği, etmiş ise tutarı ve bu tutar nedeniyle doğacak sorumluluğu hakkında yeterli ve denetime elverişli inceleme yapılmadığını, itirazları üzerine alınan ek raporun da denetime elverişli olmadığını, sadece davacı şirket kayıtlarının geçerli ve doğru olduğu kabul edilerek tespit yapılmasının yerinde olmadığını beyanla İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının eksik işçilik sebebiyle davalı Kuruma prim borcunun bulunup bulunmadığı hususlarına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un ilgili maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,