Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/10344 K.2023/11168

Taraflar arasında görülen rücuan alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulü ile incelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Esenyurt Belediye Başkanlığına karşı açılan asıl davada; davacı vekili, davalı Belediyenin temizlik isinde çalışmakta iken 19.04.2003 tarihinde geçirmiş olduğu iş kazası sonucunda vefat eden sigortalı Yaşatürk Tekdaş'ın hak sahiplerine ödenen peşin değerli gelir ve cenaze yardımından 1.881.91 TL'nin tahsili talep edilmiş, 02.04.2012 tarihli ıslah dilekçesi ile talep 25.209.87 TL olarak arttırılmıştır.

... ve Tasfiye Halinde ... Sosyal Hizmetler ...Ltd. Şti.'ye karşı 18.03.2021 tarihinde açılan birleşen davada; davacı vekili, aynı kaza nedeniyle sigortalının hak sahiplerine ödenen gelir ve cenaze giderinden 25.209.87 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Asıl davada davalı ... vekili, öncelikle açılan davada iş mahkemelerinin görevli olmadığını, İdare Mahkemelerinin görevli olduğunu, idarenin hizmet kusurundan kaynaklanan sorumluluğuna ilişkin davaların idare mahkemelerinde görülmesi gerektiğini, vefat eden sigortalı işçinin belediyenin işçisi olmadığını, belediyeden ihale ile hizmet alım işi yapan ... Temizlik Ltd. Şti. firmasına bağlı olarak çalıştığını ayrıca meydana gelen olayda Belediyenin kusur ve sorumluluğunun bulunmadığını, Belediye tarafından gerekli kontrol ve bakımların yaptırıldığını ancak sebebi anlaşılamayan bir şekilde kazanın meydana geldiğini ayrıca davanın da süresinde açılmadığını zamanaşımı süresinin dolmuş olduğunu belirterek açılan davanın reddini talep etmiştir.

18.03.2021 tarihinde açılan ve iş bu dosya ile birleşen davada; davalı ...

Sosyal Hizmetler..Ltd.Şti. vekili, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu çerçevesinde, müvekkili şirketin ihale ile aldığı temizlik işinde çalışan Yasatürk Tekdaş'ın ölümü ile sonuçlanan kaza nedeniyle, müvekkili şirkete %30 kusur atfedilmesinin hiçbir hukuki dayanağının bulunmadığını, müvekkili şirket ile ... arasında 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'na uygun akdedilen hizmet sözleşmesi ile ... bünyesinde yapılacak temizlik işinde müvekkili şirketin, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'na uygun olarak bütün yükümlülüklerini özenle yerine getirdiğini,

Yasatürk Tekdaş'ın ölümü ile sonuçlanan kazan dairesindeki patlama nedeniyle müvekkili şirketin bakım ve denetim eksikliğinden kaynaklanan herhangi bir kusuru bulunmadığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 26.04.2013 tarihli ve 2011/65 E. 2013/350 K. sayılı kararıyla; davanın kısmen kabulüne, 20.599,21 TL ilk peşin değerli gelirin, gelir bağlama onay tarihi olan 24.06.2004 tarihinden itibaren yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazla taleplerin reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Birinci Bozma Kararı

1.Mahkeme kararına karşı taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 29.04.2014 tarihli ve 2013/15336 E. 2014/9596 K. sayılı kararıyla; davada husumet yöneltilmeyen işverenin, işçilerin sağlığını koruma ve iş güvenliği ile ilgili mevzuat hükümlerine aykırı hareketi bulunup bulunmadığı, mevzuat hükümlerince öngörülmemiş, fakat, alınması gerekli başkaca bir tedbir varsa, işverence tam olarak alınıp alınmadığı,

(işverenin koruma tedbiri alma ödevi) ve özellikle kalorifer kazanının patlamaya karşı dayanıklı ayrı bir bölme/binada bulunması ve yakınında işçi çalıştırılmaması gerekliliği karşısında, güvenlik bakımından, sakıncalı olan yerde işçi çalıştıran işverenin kusuru bulunup bulunmadığı üzerinde durularak kazaya etken kusur oranlarını ayrıştırmak suretiyle dava konusu iş kazasında; iş kazasının gerçekleştiği iş kolu ile işçi sağlığı ve iş güvenliği alanında uzman kişilerden seçilecek bilirkişi kurulundan, yeniden kusur raporu alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiğine işaret edilerek karar bozulmuştur.

B. İkinci Bozma Kararı

1.Bozmaya uyan Mahkemece 27.12.2017 tarihli ve 2014/291 E. 2017/602 K. sayılı kararıyla; davanın kısmen kabulüne, 14.419,45 TL ilk peşin değerli gelirin gelir bağlama onay tarihi 24.06.2004'den itibaren yasal faizi ile birlikte davalı Belediyeden alınarak davacıya verilmesine, 6.179,76 TL ilk peşin değerli gelirin gelir bağlama onay tarihi 24.06.2004'den itibaren yasal faizi ile birlikte davalı şirketten yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine, Fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş, karara karşı taraf vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

2.Dairemizin 12.12.2018 tarihli,2018/1507 E. 2018/10560 K. sayılı kararıyla; taraf sıfatı kamu düzenine ilişkin olup, usulüne uygun olarak işveren Tasfiye Halinde ... Sosyal Hizmetler Eğitim ve Org. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti. hakkında açılmış bir dava olmadığı halde talep üzerine ilgili tüzelkişiliğin davaya "dahili davalı" olarak dahil edilerek hakkında yazılı şekilde hüküm tesisinin usul ve yasaya aykırı olduğu belirtilerek karar bozulmuştur.

C. Ücüncü Bozma Kararı

1.Bozmaya uyan Mahkemece verilen 07.09.2021 tarihli ve 2021/383 E. 2021/322 K. sayılı kararıyla; asıl davanın kısmen kabulüne, 14.419,45 TL ilk peşin değerli gelirin gelir bağlama onay tarihi olan 24.06.2004 tarihinden itibaren yasal fazili ile birlikte davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine, birleşen davanın kısmen kabulüne, 6.179,76 TL ilk peşin değerli gelirin gelir bağlama onay tarihi olan 24.06.2004 tarihinden itibaren yasal fazili ile birlikte davalı şirketten alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiş, karara karşı taraf vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

2.Dairemizin 27.12.2021 tarihli, 2021/12485 E.2021/16682 K. sayılı kararıyla; dosyada alınan kusur raporlarında taraf kusurlarının farklı tespit edildiği, bu itibarla, Mahkemece, olayın oluş biçimi de dikkate alınarak, dosyada alınan kusur raporları arasındaki çelişkiyi giderecek şekilde oluşa uygun olarak, olayın gerçekleştiği iş kolunda iş güvenliği bakımından uzman kişilerden oluşan bilirkişi heyetinden ihlal edilen mevzuat hükümlerini, zararlı sonuçların önlenmesi için koşulların taraflara yüklediği özen ve dikkat yükümüne aykırı davranışın doğurduğu sonuçları irdeleyen, kusur aidiyet ve oranlarını gerekçeleriyle belirleyen, denetime elverişli kusur raporu alınması gerektiği gerekçesiyle karar bozulmuştur.

D. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemece asıl davanın kısmen kabulüne, 14.419,45 TL ilk peşin değerli gelirin gelir bağlama onay tarihi olan 24.06.2004 tarihinden itibaren yasal fazili ile birlikte davalı Belediyeden alınarak davacıya verilmesine, birleşen davanın kısmen kabulüne, 6.179,76 TL ilk peşin değerli gelirin gelir bağlama onay tarihi olan 24.06.2004 tarihinden itibaren yasal fazili ile birlikte davalı şirketten alınarak alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri tarafından temyiz talebinde bulunulmuştur.

Temyiz Sebepleri Davacı Kurum vekili, kısmen kabul kararının yerinde olmadığı, davalı ... kaza olayının meydana gelmesinde kusurlarının bulunmadığını, davalı şirket vekili, kaza olayında nedensellik bağının olmadığını, kusurlarının bulunmadığını belirterek Mahkemece verilen kararın bozulmasını talep etmişlerdir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, 19.04.2003 tarihinde meydana gelen iş kazasında vefat eden sigortalının hak sahiplerine ödenen gelirin tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesinin 2 nci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin 7, 8, 9 uncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin 2 nci fıkrası ve 506 sayılı Kanun'un 26 ncı maddeleridir.

3. Değerlendirme İnceleme konusu dosyada; davacı Kurum vekili,19.04.2003 tarihinde geçirdiği iş kazasında vefat eden sigortalının hak sahiplerine ödenen gelir ve cenaze giderinin tahsilini talep etmiş, dosyada alınan kusur raporunda davalı ... %70, davalı alt işveren şirket %30 oranında kusurlu bulunmuş, Mahkemece asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilerek davalıların kusur oranı karşılığına hükmedilmiştir.

Davacı Kurum, asıl davayı Belediye Başkanlığına, birleşen davayı Belediye Başkanlığı ile Tasfiye Halinde ... Sosyal Hizmetler...Ltd. Şti.'ye karşı açmış olup, birleşen davada kurum alacağının müştereken ve müteselsilen davalılardan tahsili talep edilmiştir. Davacı teselsüle dayalı talepte bulunduğundan Mahkemece toplam alacağın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmadığından hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Temyiz olunan mahkeme kararının BOZULMASINA,

Temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine,

2. Dosyanın kararı veren Mahkemesine gönderilmesine,