Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/11721 K.2023/12454

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 01.08.2010 – 31.01.2016 tarihleri arasında davalı şirkettte kesintisiz çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.

Davacı vekili 05.01.2021 tarihli dilekçesinde, taleplerinin 01.08.2010-31.01.2016 tarihleri arasındaki sosyal güvenlik destek primi kesintisine tabi çalışmanın tespiti istemi olduğunu beyan etmiştir.

II.CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının davalı şirket ile bir işçi-işveren ilişkisi içinde hiçbir zaman çalışmadığını, davacının ifade ettiği üzere, şayet davacı, üçüncü şahıs ...'a danışmanlık yardımında bulunmuş ise bu yardımın süresinin de 13.02.2013 ile 31.10.2014 yılları ile sınırlı kaldığını, danışmalık hizmetinin, işçi-işveren ilişkisinden tamamıyla farklı, bağımsız bir hizmet ilişkisi olduğunu, danışmanlık hizmeti verenin işçi, hizmet alanın işveren olarak hukuken kabul edilmeyeceğini,

bu tür bir danışmanlık hizmeti ilişkisinden doğacak olan ihtilafların İş Kanunu ve SGK mevzuatı hükümlerine göre değil Türk Borçlar Kanunu ve Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre çözüleceği gerçeği dikkate alındığında, davacının İş Mahkemesinde dava açma menfaati bulunmadığını, davanın genel yetkili Asliye Hukuk Mahkemelerinde görülmesi gerektiğini, bu sebeple davanın öncelikle görevsizlik nedeniyle reddinin gerektiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.

Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; hak düşürücü süre itirazında bulunmuş, resmi belge vasfındaki Kurum kayıtlarının aksinin ancak yazılı deliller, ücret bordroları ve sair nitelikteki belgeler ile ispat edilebileceğini, çalışma iddiasının soyut nitelikte olduğunu, dava konusu istemin sadece tanık anlatımlarıyla ispatlanmasının mümkün olmadığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesi; davacının 01.01.2010 tarihinden itibaren 506 sayılı Kanun kapsamında yaşlılık aylığı aldığı, istinaf kaldırma ilamı doğrultusunda sosyal güvenlik destek primine tabi çalışmanın sigortalılık süresi olarak değerlendirilmeyeceği, bu nedenle tespitinin istenmesinde hukuki yarar bulunmadığı anlaşılmakla, davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddine karar vermiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf yoluna başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri:

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle.

Mahkemenin gerekçesinde davacının dava dışı işyerinde çalışmalarının talep öncesi dönemde olduğunu, davacının kızının işyerinde yapılan incelemede verdiği beyanın işveren tarafından sigortasız çalışma tespit edilmemesi için olduğunu, sigortasız çalışanlara ilişkin ücret ödemelerinin ibraz edildiğini, müfettişe nasıl ifade vereceklerinin yazışmalarının yapıldığına dair elektronik posta kayıtlarını dosyaya sunduklarını, elektronik postalarda davacının 2010 yılına ilişkin yazışmalarının da mevcut olup itibar edilmemesinin yerinde olmadığını, tanık beyanlarında da davacının davalı şirket çalışanı olduğunun beyan edildiğini,

danışmanlık için adına vergi kaydının bulunması gerektiğini, Mahkemenin kararının isabetsiz olduğunu beyanla İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesi; istinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında, 6100 sayılı HMK'nın 355 inci maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı yönü gözetilerek yapılan incelemede; özellikle, her ne kadar İlk Derece Mahkemesi gerekçesinde davacının hukuki yararının bulunmadığını belirtmiş ise de Hukuk Genel Kurulunun kararı değerlendirildiğinde davacının, kısa vadeli sigorta kolları kapsamında tespit isteminde hukuki yararının bulunduğu,

ancak, yargılama aşamasında beyanları alınan tanıkların ifadelerinden, davacının, ceza dosyasındaki beyanından ve tüm dosya kapsamından, davacı ile davalı şirket arasında hizmet akdinin unsurlarından olan bağımlılık ilişkisi bulunmadığı ve sonuç itibariyle İlk Derece Mahkemesi tarafından kurulan ret hükmünün yerinde olduğu dikkate alındığında, istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların, sıralanan gerekçeler ışığında yerinde olmadığı, ayrıca kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından; ...

3. İş Mahkemesi'nin, 14.03.2023 tarihli, 2020/247 E, 2023/110 K. sayılı kararına yönelik davacı vekilinin 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin 1 numaralı alt bendi uyarınca esastan reddine

karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; istinaf dilekçesinde belirttiği hususlar ile temyiz talebinde bulunmuştur.

C.Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava; davacının 01.08.2010-31.01.2016 tarihleri arasındaki sosyal güvenlik destek primi kesintisine tabi çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ilgili maddeleri

3.Değerlendirme Davacının 01.08.2010-31.01.2016 tarihleri arasındaki sosyal güvenlik destek primi kesintisine tabi çalışmalarının tespitini talep ettiği eldeki davada, Bölge Adliye Mahkemesi karar gerekçesinde; her ne kadar İlk Derece Mahkemesi gerekçesinde davacının hukuki yararının bulunmadığı belirtmiş ise de Hukuk Genel Kurulunun kararı değerlendirildiğinde davacının kısa vadeli sigorta kolları kapsamında tespit isteminde hukuki yararının bulunduğunun belirtilmesine rağmen; hüküm fıkrasında; istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi hatalıdır.

6100 sayılı HMK’nın 353/1-b-2 nci maddesine göre Bölge Adliye Mahkemesinin, İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması ile İlk Derece Mahkemesi kararının hatalı gerekçesini değiştirmek suretiyle davanın esası hakkında yeniden karar vermesi gerekirken; yazılı şekilde istinaf başvurusunun esastan reddine kararı verilmesi hatalıdır.

VI.KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1-Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Temyiz harcının istek halinde temyiz eden ilgilisine iadesine,

Dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,