Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/11741 K.2023/12066

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda,Yargıtay 10. Hukuk Dairesince Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı, dahili davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ... Gıda Ürün. İşl. Ltd. Şti.'ye karşı açılan davada, 14.09.1995-31.12.2019 tarihleri arasındaki eksik bildirilen günlerinin tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle, müvekkili şirketin 01.01.2006 tarihinde kurulduğunu ve işyerinde incir paketleme işinin siparişe göre yapıldığını, davacının 26.09.2007 tarihinde işe başladığını, çağrı usulüne göre aralıklı çalıştığını, 2007 / 9. ayda 5 gün, 10. ayda 14 gün, 11. ayda 14 gün, 12. ayda 11 gün, 2008 / 1. ayda 1 gün, 7. ayda 1 gün, 8. ayda 6 gün, 9. ayda 12 gün, 10. ayda 30 gün, 11. ayda 1 gün, 12. ayda 1gün, 2009 / 1. ayda 1 gün çalışmasının olduğunu, bu durumun davacının imzası olan ücret bordrolarında da görüldüğünü, daha fazla çalıştığı iddiasının gerçeği yansıtmadığını, kaldı ki davanın 5 yıllık hak düşürücü sürede açılmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2.Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde; Kurum kayıtlarının incelendiğini, davacı adına dava döneminde muhtelif işyerinden işçilik bildirimi olduğunu, davalı ... ... Şirketine ait ...–Ortaklar’da faaliyet gösteren zirai ürün işleme ve paketleme işi işyerinin 24.02.2006 tarihiyle ve 107935.09 sicil numarasıyla 506 sayılı Kanun kapsamına alındığını ve bu işyerinin halen faal olduğunu, Kurum kayıtlarının resmi ve yazılı belge niteliği taşıdığını, aksinin eşdeğerdeki delillerle ispatının gerektiğini savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

3.Dahili davalı ... Tarım ve San. Ürün. İhr. İth. Ür. Paz. ve Taah. Ltd. Şti. vekili; davacının müvekkili davalı şirkete ait işyerinde 1995 – 2005 tarihleri arasında zaman zaman çalıştığını, bu çalışmalarının Kuruma bildiriminin yapıldığını, davacının 2007 yılından itibaren diğer davalı ... Ltd. Şti.’ye ait işyerinde çalıştığının görüldüğünü, davalı ... Ltd. Şti. ile müvekkili şirket arasında hukuki ve fiili hiçbir bağlılık bulunmadığını, davacının 2005 yılında müvekkili şirkete ait işyerinden ayrıldığını, davanın ise 2013 yılında açıldığını, bu nedenle davada hak düşürücü süre bulunduğunu beyanla, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 19.06.2020 tarihli ve 2013/123 E., 2020/191 K., sayılı kararıyla; davanın kısmen kabulüne, 09.01.16903847 İPKA sigorta sicil numaralı davacı ...'nun, 14.09.1995 - 23.02.2006 tarihleri arası, davalı ... Tur. San. Ürün. İhr. İth. Üretim Paz. Taah. Ltd.

Şti.’ye ait Kurumda tescilli bulunmayan "Pazarkuran Mahallesi Dereköy Yolu üzeri No: 25 Ortaklar – .../..." adresinde bulunan şube işyerinde toplam 2232 gün hizmet akdine bağlı olarak fiilen çalıştığının, 945 gününün kuruma bildirildiği, 1287 gününün ise bildirilmediğinin, bildirimi yapılmayan günlerde asgari ücret aldığının tespitine, - 24.02.2006 -31.12.2009 tarihleri arası davalı ... Gıda Ürün. İşl. Tur. Nak. İhr. İth. Ltd. Şti.’ye ait "Pazarkuran Mah. Göçmenler Cad.

No: 55 Ortaklar– .../..." adresinde bulunan işyerinde toplam 613 gün hizmet akdine bağlı olarak fiilen çalıştığının, 97 gününün kuruma bildirildiğinin, 516 gününün ise bildirilmediğinin, bildirimi yapılmayan günlerde asgari ücret aldığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ve fer'i müdahil Kurum vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 05.10.2022 tarihli ve 2020/1311 E., 2022/1956 K., sayılı kararıyla; her iki işyerinin bağımsız işyerleri ve halen faal oldukları, davanın davalı ... Ürün. İşleme Turz. Nak. İhr. İth. Ltd. Şti.'ye karşı açıldığı, HMK'nın 124 üncü maddesi koşulları oluşmadan bilirkişinin yönlendirmesi ve mahkemenin ara kararı üzerine .... Tar. San. Ür. İth. İhr. Üret. Paz. ve Taah. Ltd.

Şti.'ye davanın yöneltildiğini, bu yönüyle hakkında yöntemince yöneltilen dava bulunmadığından .... Tar. San. Ür. İth. İhr. Üret. Paz. ve Taah. Ltd. Şti. 'ye yöneltilen davanın reddi gerektiğini, davalı ... Ürün. İşleme Turz. Nak. İhr. İth. Ltd.

Şti.'ye karşı açılan davada ise; talep edilen dönem yönünden ücret bordroları ve ücret hesap pusulalarında davacının ismi karşısında imzasının bulunduğu, aksinin yazılı belge ile kanıtlanamadığı, bu durumda Kuruma bildirimi yapılan süreler dışındaki iddianın kanıtlanamadığı, davanın tümden reddi gerektiği" gerekçeleri ile davalılar vekillerinin ve fer'i müdahil vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ...

2. İş Mahkemesinin 19.06.2020 tarih, 2013/123 Esas ve 2020/191 Karar sayılı kararının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.2 nci maddesi uyarınca kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve katılma yoluyla fer'i müdahil Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin, 15.03.2023 tarihli ve 2023/1762 E., 2023/2554 K. sayılı kararıyla. "Sair yönler incelenmeksizin yapılan temyiz incelemesinde, Bölge Adliye Mahkemesinin taraf teşkili yönünden verilen kararı eksik inceleme ve araştırmaya dayalı olduğu, davacının 14.09.1995-31.12.2019 arasındaki hizmet tespitini talep ettiği dönem yönünden davalı ... Tar. ve San. Ür. İth. İhr. Ürt. Paz. ve Taah. Ltd.

Şti.nin davaya dahil edildiği, İlk Derece Mahkemesi kararının bu davalının davaya dahili yönünden yerinde olmakla HMK'nın 124 üncü maddesi koşulları oluşmadan bilirkişinin yönlendirmesi ve mahkemenin ara kararı ile hatalı şekilde davaya dahil edildiği, usulüne uygun davaya dahil edilmediği gerekçesinin hatalı olduğu ve davanın esası incelenmesi gerektiği ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerektiği " gerekçesi ile Bölge Adliye Mahkemesi kararı bozulmuştur.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne, ... T.C. kimlik numaralı davacı ...'nun; sezon dışı dönemlerdeki bildirimi yapılan çalışmalarına ek olarak 1996/3.dönem - 31.12.2005 tarihleri arası dönemi kapsayan devrede her yılın Eylül, Ekim, Kasım ve Aralık aylarından oluşan sezonlarda ... sicil sayılı ... Tarım ve San. Ür. İhr. İth. Ür. Paz. ve Taah. Ltd.

Şti.'ye ait işyerinde toplam 1200 gün hizmet akdine bağlı olarak asgari ücretle fiilen çalıştığının, 525 gününün Kuruma bildirildiği, 675 gününün Kuruma bildirilmediğinin tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine, ... T.C. kimlik numaralı davacı ...'nun; bildirimi yapılan çekişmesiz sürelere ek olarak 2006 yılı Eylül, Ekim, Kasım ve Aralık aylarını kapsayan dönemde 1079352.09 sicil sayılı ... Gıda Ürünleri İşletmesi Ltd.

Şti.'ye ait işyerinde toplam 120 gün hizmet akdine bağlı olarak asgari ücretle fiilen çalıştığının, 120 gününün Kuruma bildirilmediğinin tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine, karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı, dahili davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı, dahili davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri bozma öncesi verdikleri temyiz dilekçe içeriği ile aynı sebeplerle kararın bozulmasını talep etmişlerdir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler, bordro tanık beyanları, imzalı ücret bordrolarına göre kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı, dahili davalı ve fer'i müdahil Kurum vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,