Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/11927 K.2023/11260

Taraflar arasında Mahkemesinde görülen hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı ... vekili ile feri müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalıya ait işyerinde 01.05.2018-10.10.2019 tarihleri arasında montaj ustası olarak çalıştığını, kesintisiz bir şekilde çalıştığı halde çalışmalarının davalı işveren tarafından SGK'ya bildirilmediğini, SGK primlerinin yatırılmadığını beyanla müvekkilinin 01.05.2018-10.10.2019 tarihleri arasında Kuruma bildirilmeyen çalışmalarının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının iddialarını kabul etmediklerini, davalı ...'ın diğer iki şirketin de yetkilisi olduğunu, davacının davalılar nezdinde herhangi bir çalışması bulunmadığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Feri müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurum kayıtlarında yapılan incelemede davacının davalı iş yerindeki çalışmalarına rastlanılmadığını, sigortalılığın oluşumu yönünden çalışma olgusunun zorunlu olduğunu, eylemli veya gerçek biçimde çalışmanın varlığı saptanmadıkça hizmet akdine dayanılarak dahi sigortalılıktan söz edilemeyeceğini, çalışma olgusunun hiçbir kuşkuya yol açmayacak şekilde somut ve inandırıcı delillerle ispatlanması gerektiğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 10.03.2021 tarihli ve 2019/697 Esas, 2021/94 Karar sayılı kararıyla; dinlenen tanık beyanları ve Kurum kayıtları incelendiğinde davalı şirketlere ait işyerlerinin davacının belirttiği gibi Alanya'da olmadığı, tanıkların da bu durumu doğruladığı anlaşıldığından davacının davalı şirketler nezdinde herhangi bir çalışmasının bulunmadığının tespit edildiği gerekçesiyle davalı şirketler yönünden açılan davanın reddine;

davalı ...'a ait işyeri yönünden yapılan incelemede ise özellikle komşu işyeri tanıklarının davacıyı işyerinde hemen hemen her gün gördükleri, davalı tanığı Bedirhan'ın davacının haftanın 3-4 günü uğradığı ve davacı bordro tanığı ...'in davacı ile 1,5-2 sene kadar çalıştıkları şeklindeki beyanları bir arada değerlendirildiğinde davacının davalı ...'a ait ... sicil sayılı işyerinde 01.05.2018-10.10.2019 tarihleri arasında kesintisiz bir şekilde hizmet akdine tabi çalıştığı anlaşıldığından, davalı ... yönünden açılan davanın kabulüne karar vermek suretiyle; davalılar ...

İnş. Tur. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti. ve ... İnş. Tur. Oto. Nak. Tar. Ür. Tuz. İle. San. ve Tic. Ltd. Şti. yönünden açılan davanın husumet yokluğu sebebiyle reddine, davalı ... yönünden açılan davanın kabulü ile davacının davalı ...'a ait ... sicil numaralı işyerinde 01.05.2018-10.10.2019 tarihleri arasında sigortasız bir şekilde kesintisiz çalıştığının ve sigortasız geçen çalışmalarının sigortalı sayılması gerektiğinin tespitine karar vermiştir.

IV. İSTİNAF

Verilen karara karşı davalı ... vekili ile feri müdahil Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

... Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesinin 04.11.2021 tarihli ve 2021/2446 Esas, 2021/2753 Karar sayılı kararıyla; komşu işyeri tanıklarının beyanlarında, davacının çalışmasına ilişkin genel olarak 2019 yılı geçmekle birlikte davacı ve aynı zamanda bordro tanığı olan ...'in ve komşu iş yeri bordrolu çalışanları ... ve ... beyanları ile davacının davalı ...'a ait ... sicil sayılı işyerinde 01.05.2018-10.10.2019 tarihleri arasında kesintisiz bir şekilde hizmet akdine tabi çalıştığına ilişkin Mahkeme tespitinin yerinde olduğu gerekçesiyle; davalı ... ve fer'i müdahil SGK'nın istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca ayrı ayrı esastan reddine karar vermiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili ile feri müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 20.04.2022 tarih 2022/421 Esas, 2022/5933 Karar sayılı bozma kararında; davacının çalışmasının başlangıç tarihi belirlenmeli, bu kapsamda komşu iş yeri tanıkları yeniden dinlenilmek suretiyle, çalışmanın başlangıç ve bitiş tarihleri, çalışmanın süresi, davacının hangi tarihler arası çalıştığı dinlenen tanıklardan ayrıntılı olarak sorulmalı elde edilecek tüm deliler toplanarak fiili çalışmanın varlığı tereddüte yer bırakmayacak şekilde açıklığa kavuşturularak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile verilen karar bozmayı gerektiğinden bahisle karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Yargıtay bozma ilamı doğrultusunda komşu iş yeri tanıkları yeniden dinlenildiği yeniden dinlenilen komşu iş yeri tanıklarından ... davacının 2018 yılı Mayıs ayı başlarında çalışmaya başladığını, ... davacının 2018-2020 yılları arasında yaklaşık 2 yıl çalıştığını ancak hangi aylarda çalışmaya başladığını ve işten ayrıldığını hatırlamadığını, ... ise davacının işe giriş ve çıkış tarihlerini net olarak hatırlayamadığını beyan ettikleri, yeniden dinlenilen davacı tanıklarından ... davacının 2018 yılı Nisan ya da Mayıs ayında işe başladığını,

... ise davacının 2018 yılı Mart ya da Nisan ayında çalışmaya başladığını beyan ettiği dosyadaki tüm deliller bir arada değerlendirildiğinde davacının çalışmasının başlangıç tarihinin dava dilekçesinde talep edildiği üzere 2018 yılı Mayıs ayı başı olduğu hususunun açıklığa kavuştuğu anlaşılmakla; davalılar ... İnş. Tur. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti. ve ... İnş. Tur. Oto. Nak. Tar. Ür. Tuz. İle. San. ve Tic. Ltd.

Şti. yönünden açılan davanın husumet yokluğu sebebiyle reddine, davalı ... yönünden açılan davanın kabulü ile davacının davalı ...'a ait ... sicil numaralı işyerinde 01.05.2018-10.10.2019 tarihleri arasında sigortasız bir şekilde kesintisiz çalıştığının ve sigortasız geçen çalışmalarının sigortalı sayılması gerektiğinin tespitine, davacının davalı ...'a ait işyerinde sigortasız çalıştığı dönemlerde prime esas kazancının asgari ücret olduğuna ve sigorta primlerinin bu ücret üzerinden tamamlattırılması gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili ile feri müdahil Kurum vekilinin temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili: tanık beyanları ile dosyanın ispatlanamadığını belirterek kararı temyiz etmiştir.

Feri müdahil Kurum vekili; 5 yıllık hak düşürücü sürenin geçtiğini belirterek kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının 01.05.2018-10.10.2019 tarihleri arasında Kuruma bildirilmeyen çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayıl Kanun'un 86 ncı maddesinin 9 uncu fıkrası

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle davalı ... vekili ile feri müdahil Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,