Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/12020 K.2023/11019

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen hizmet ve prime esas kazançlarının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın, davalı Kurum vekili tarafından temyizi neticesinde ilk kararın (kapatılan) Yargıtay 21.Hukuk Dairesince bozulması üzerine bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı ve davalı Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalıya ait işyerinde 29.12.2012-01.08.2013 tarihleri arasında günlük 45-TL net ücretle çalıştığının tespitini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı davaya cevap vermemiştir.

2.Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; haksız ve mesnetsiz davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 16.05.2017 tarihli ve 2014/201 Esas, 2017/222 Karar sayılı kararı ile dosya kapsamına göre bordro tanıklarının anlatımlarından davacının anılan işyerinde talep edilen dönemde 212 günlük çalışmasının bulunduğu dava tarihi itibariyle tanıkla ispat sınırı aşılmadığından davacının ücretinin de tespit edildiği gerekçesiyle davanın kabulüne,davacının 29.12.2012-01.08.2013 tarihleri arasında 212 gün süre ile günlük 40 TL net ücretle davalı işveren şirket bünyesinde hizmet aktiyle çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 19.09.2018 tarihli ve 2018/2000 Esas, 2018/1693 Karar sayılı kararıyla; davalı Kurumun istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. İlk Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay 21. Hukuk Dairesinin (kapatılan) 21.11.2019 tarih ve 2019/347 Esas, 2019/7092 Karar sayılı kararında; "...Somut olayda, hizmet tespiti yönünden verilen karar isabetli ise de prime esas kazanç yönündün verilen karar hatalıdır. Dosya kapsamında davacının asgari ücretin üzerinde ücret aldığına dair herhangi bir yazılı belge bulunmamaktadır. Öte yandan, davacı bulaşıkçı olarak çalıştığından yapılan işin niteliğine göre de davacının asgari ücret alması hayatın olağan akışına uygundur.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın davacının 29.12.2012-01.08.2013 tarihleri arasında geçen çalışmalarının asgari ücretin üzerinde bir ücretle yapıldığı ispatlanamadığından, bu yöndeki talebin reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde günlük net 40 -TL ücretle çalıştığının tespitine dair hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir...." gerekçesiyle söz konusu karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen İkinci Karar İlk Derece Mahkemesinin 16.09.2021 tarihli ve 2020/69 Esas, 2021/258 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne, davacının 29.12.2012 - 01.08.2013 tarihleri arasında 212 gün süre ile asgari ücretle çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkini istemin reddine dair karar verilmiştir.

C. 2nci Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Dairenin 31.03.2022 tarih ve 2022/1182 Esas, 2022/4817 Karar sayılı kararında; Mahkemece gerekçeli kararda "Davacının 29.12.2012 - 01.08.2013 tarihleri arasında 212 gün süre ile asgari ücretle çalıştığının tespitine," belirtilmekle birlikte hüküm kısmında davanın hangi davalı/davalılar yönünden kabul ve reddedildiğinin belirtilmediği, infaza elverişli şekilde anlaşılır ve açık bir kararın tesis edilmediği anlaşılmaktadır. Ortada hukuki varlık kazanmış bir karar mevcut değildir. Kamu düzeni amacıyla konulmuş, emredici hükümlerden olan yukarıda açıklanan yasal düzenlemelere aykırı olarak davanın yürütülüp sonuçlandırılması, usul ve yasaya aykırı olduğu belirtilerek İlk Derece Mahkemesince verilen karar bozulmuştur.

D. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Üçüncü Karar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının hizmet tespiti isteminin kabulüne, davacının, davalı ... Gıda Tur. Kuyum Org. Tic. Ltd. Şti. iş yerinde 29.12.2012-01.08.2013 tarihleri arasında 212 gün süre ile asgari ücret ile çalıştığının tespitine, davacının prime esas kazancın tespiti isteminin reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili; davanın daha önce kabulüne karar verildiğini ,usuli kazanılmış hak oluştuğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2.Davalı Kurum vekili; talebin hak düşürücü süreye uğradığını ,eksik inceleme ve araştırmaya dayalı hatalı karar verildiğini beyanla İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet ve prime esas kazançlarının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un 86/9 uncu maddesi 5510 sayılı Kanun'un 80 inci madde hükümleridir.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı ve davalı Kurum vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıdaki yazılı temyiz harcının ilgiliden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,