Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/12294 K.2024/32

Taraflar arasında hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulü ile incelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, davacının 01.08.2006-31.07.2012 tarihleri arasındaki çalışmalarının tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili, davacının talepleri yönünden davalı Kurum kayıtlarının esas olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Davalı Şanlıurfaspor Spor Eğitim ve Sosyal Yardım Vakfı vekili cevap dilekçesinde özetle; söz konusu halı sahanın Şanlıurfaspor Kulübüne ait olduğunu, sadece kira gelirlerini Şanlıurfaspor Spor Eğitim ve Sosyal Yardım Vakfı'nın aldığını, vakfın hiçbir zaman halı sahayı çalıştırmadığını ve işçi istihdam etmediğini, davalı vakfın gelir ve giderlerinin denetime tabii olduğunu, hiçbir zaman davacıya ücret ödemesi veya başka bir isim altında para ödemesi yapmadığını,

davacı tarafından iş yeri olarak belirtilen halı sahanın 15.07.2005 tarihinde ...'a 2 yıllığına ve 15.07.2007 tarihinde ise yine aynı şahsa 1 yıllığına verildiğini ve toplam 3 yıl süre ile kira gelirleri alındığını, 15.07.2008 tarihinde vakfın kiralamasının sona erdiğini ve bu tarihten sonra Şanlıurfa Spor Kulübü'nün işletme ve kiralama işlerini kendisinin bizzat yürütmeye başladığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 16.12.2014 tarihli ve 2013/209 E. 2014/676 K. sayılı kararıyla; davanın kısmen kabulüne, davacının 01.08.2006-31.01.2012 ve 01.05.2012-31.07.2012 tarihleri arasında asgari ücretle davalı Şanlıurfaspor Spor Eğitim ve Sosyal Yardım Vakfı nezdinde geçen çalışmalarının sigortalı sayılması gerektiğinin tespitine, davacının fazlaya ilişkin diğer taleplerinin reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Birinci Bozma Kararı

1.Mahkeme kararına karşı davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 08.06.2015 tarihli ve 2015/8309 E., 2015/10465 K. sayılı ilamında; 01.08.2006 ile 15.07.2008 tarihleri arasında gerçek işverenin tespiti amacıyla, davalı işveren ile dava dışı ... arasındaki kira ilişkisinin araştırılması, davacıyı kimin işe aldığının, davacının bu dönemlerde emir ve talimatları kimden aldığının, ücretini ne şekilde ve kimden aldığı hususlarının tespit edilmesi, dava konusu dönemde dava dışı ...'ın da hak alanını ilgilendirdiğinden, davacıya, HMK. 124 üncü maddesi dikkate alınmak suretiyle husumet yöneltmesi için mehil verilmesi; gösterecekleri bütün deliller toplandıktan sonra, yapılacak değerlendirme sonucuna göre bir karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. İkinci Bozma Kararı

1.Bozmaya uyan Mahkemece verilen 23.05.2018 tarihli ve 2015/364 E. 2018/493 K. sayılı kararıyla; davanın kısmen kabulüne, dahili davalı ... yönünden davanın reddine, 01.08.2006-31.01.2012 ve 01.05.2012-31.07.2012 tarihleri arasında asgari ücretle davalı Şanlıurfaspor Spor Eğitim Ve Sosyal Yardım Vakfı nezdinde sigortalı sayılması gerektiğinin tespitine, davacının fazlaya ilişkin taleplerinin reddine karar verilmiş, karara karşı davalılar Kurum ve Şanlıurfaspor Spor Eğitim ve Sosyal Yardım Vakfı vekilleri tarafından temyiz talebinde bulunulmuştur.

2. Dairemizin 07.11.2018 tarihli ve 2018/4783, 2018/9026 K. sayılı kararında; 01.08.2006 ile 15.07.2008 tarihleri arasında gerçek işverenin tespiti amacıyla, davalı vakıf ile dahili davalı ... arasındaki kira ilişkisinin mahiyetinin araştırılması, davacıyı kimin işe aldığının, davacının bu dönemlerde emir ve talimatları kimden aldığının, ücretini ne şekilde ve kimden aldığının tespit edilmesi, bu hususlarda davacının da beyanının alınarak çalışma olgusunu oluşturan konuların açıklığa kavuşturulması, ...'ın ve vakıfın işverenlik sıfatının tam olarak belirlenmesi gerektiği gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. Üçüncü Bozma Kararı

1.Bozmaya uyan Mahkemece verilen 21.10.2019 tarihli ve 2019/38 E. 2019/572 K. sayılı kararıyla; davanın kısmen kabulüne, dahili davalı ... yönünden davanın reddine, 01.08.2006-31.01.2012 ve 01.05.2012-31.07.2012 tarihleri arasında asgari ücretle davalı Şanlıurfaspor Spor Eğitim Ve Sosyal Yardım Vakfı nezdinde sigortalı sayılması gerektiğinin tespitine, davacının fazlaya ilişkin taleplerinin reddine karar verilmiş, karara karşı davalılar Kurum ve ... vekilleri tarafından temyiz talebinde bulunulmuştur.

2. Dairemizin 22.09.2020 tarihli ve 2020/2928, 2020/4711 K. sayılı kararında; halı sahanın vergi kayıtlarının celp edilmesi, ilgili Belediyeden ve Gençlik ve Spor İl Müdürlüğünden halı sahaya ilişkin bilgi ve belgelerin istenilmesi, davalı Vakıfa ait kayıtların dosya içerisine getirtilerek incelenmesi, komşu iş yeri veya bu iş yerlerinde çalışanların tespit edilerek dinlenilmesi, davacının beyanında belirttiği kişilerin ve bu dönemde vakıf bünyesinde çalışan veya vakıf yönetiminde yer alan kişilerin tanık olarak beyanlarının alınması, yapılan araştırma ile davacının 01.08.2006-15.07.2008 döneminde kimin nezdinde çalıştığının tereddütsüz bir şekilde tespit edilmesi gerektiği gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. Dördüncü Bozma Kararı

1.Bozmaya uyan Mahkemece verilen 05.07.2021 tarihli ve 2020/478 E. 2021/497 K. sayılı kararıyla; davanın kısmen kabulüne, 01.08.2006-15.07.2008 tarihleri arasında asgari ücretle dahili davalı ... nezdinde sigortalı sayılması gerektiğinin tespitine, 15.07.2008-31.01.2012 ve 01.05.2012-31.07.2012 tarihleri arasında asgari ücretle davalı Şanlıurfaspor Spor Eğitim ve Sosyal Yardım vakfı nezdinde sigortalı sayılması gerektiğinin tespitine, davacının fazlaya ilişkin taleplerinin reddine karar verilmiş, karara karşı davalılar Kurum ve ... vekilleri tarafından temyiz talebinde bulunulmuştur.

2. Dairemizin 27.12.2021 tarihli ve 2021/12395 E., 2021/16678 K. sayılı kararında.

Mahkemece, Vergi Dairesi Müdürlüğünden gelen yazı ilgi tutulmak suretiyle uyuşmazlık konusu döneme ilişkin başka yoklama fişlerinin olup olmadığının sorulması, Tapu Sicil Müdürlüğünden araştırma yapılarak söz konusu halı sahanın mülkiyetinin kime ait olduğunun tespit edilmesi, buna göre Belediye Başkanlığından halı sahaya ve vakfa ilişkin bilgi ve belgelerin istenilmesi, vakfın gelir ve giderlerine ilişkin defter kayıtlarının celp edilerek incelenmesi, 15.07.2008 tarihinden sonra halı sahanın kiraya verilip verilmediğinin, kiraya verilmemiş ise bu dönemde nasıl değerlendirildiğinin araştırılması,

talep edilen dönemde davalı Vakıf yönetiminde bulunan kişilerin tanık olarak beyanlarının alınması, yönetimde bulunduklarına dair kayıtların celp edilmesi, davalı vakfın Şanlıurfaspor Klubü ile ilgisinin araştırılması, gerek görülmesi halinde Şanlıurfaspor Klubünün yönetim kadrosunda bulunan kişilerin de konu ile ilgili beyanlarının alınması, bu şekilde halı sahanın kiraya verilmediği dönemde, halı saha ile ilgili tasarrufların, iş ve işlemlerin davalı tarafından yapılıp yapılmadığının tespit edilmesi gerektiği gerekçesiyle karar bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Davanın kısmen kabulüne, davacının 01.08.2006-15.07.2008 tarihleri arasında asgari ücretle dahili davalı ... nezdinde sigortalı sayılması gerektiğinin tespitine, 15.07.2008-31.01.2012 ve 01.05.2012-31.07.2012 tarihleri arasında asgari ücretle davalı Şanlıurfa Spor Eğitim ve Sosyal Yardım vakfı nezdinde sigortalı sayılması gerektiğinin tespitine, davacının fazlaya ilişkin taleplerinin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili, yeterli inceleme yapılmadan hüküm kurulduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının 01.08.2006-31.07.2012 tarihleri arasında çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesi, 1086 sayılı Kanun'un 438 inci maddesi, 506 sayılı Kanun'un 79, 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddeleridir.

3. Değerlendirme Dosyadaki yazılara toplanan delillere göre davalı Kurumun sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

İnceleme konusu dosyada; davacı 01.08.2006-31.07.2012 tarihleri arasında çalıştığının tespitini talep etmiş, Mahkemece davacının 01.08.2006-15.07.2008 tarihleri arasında asgari ücretle dahili davalı ... nezdinde sigortalı sayılması gerektiğinin tespitine, 15.07.2008-31.01.2012 ve 01.05.2012-31.07.2012 tarihleri arasında asgari ücretle davalı Şanlıurfa Spor Eğitim ve Sosyal Yardım Vakfı nezdinde sigortalı sayılması gerektiğinin tespitine, davacının fazlaya ilişkin taleplerinin reddine karar verilmiştir. Mahkemece verilen karar yerinde ise de; karar başlığında davalı Vakfın ünvanının ve hüküm kısmında ...'ın isminin yanlış yazılması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un Geçici 3 üncü maddesinin yollamasıyla 1086 sayılı Kanun'un 438 inci maddesi gereğince İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı Kurum vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan Mahkeme kararında; hükmün 1 inci fıkrasında yer alan "Dikhan" ibaresinin silinmesine, yerine "Dihkan" ibaresinin yazılmasına, karar başlığında yer alan "2- ..." ibaresinin silinmesine yerine, "2-Şanlıurfaspor Spor Eğitim ve Sosyal Yardım Vakfı" ibaresinin yazılmasına, kararın bu şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,