Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/12735 K.2023/13008

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı asıl davada Murat Nural ve birleşen davada muris ... aleyhine açtığı hizmet tespiti dava dilekçelerinde özetle; davalı nezdinde 20.01.1986 tarihinde hamurkar yardımcısı olarak işe girdiği, işe giriş tarihinden 01.01.1991 tarihine kadar çalıştığı, askerliğini yapmak için söz konusu işyerinden ayrıldığı ve 01.02.1993 tarihinde yeniden işe başladığı, son olarak 01.0.1993 tarihinden 01.01.1996 tarihine kadar aynı mevkide görev yaptığı, ancak sadece 40 günlük primin sigorta kaydına işlendiğini öğrendiği iddiasıyla 20.01.1986 - 01.01.1996 tarihleri arasında bildirilmeyen sürelerin tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II.CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; davacının dava konusu dönemlerde diğer davalı iş yerinde çalışmasının olmadığı, davacının çalışmalarının Kurum kayıtlarında mevcut olup fazlaya ilişkin isteminin haksız ve isabetsiz olduğu, tespiti istenen dönemlerle ilgili olarak olayda hak düşüm süresinin söz konusu olduğu, hizmet akdiyle davalı işveren bağlı olarak fiilen çalışıldığının, çalışmanın niteliği ve ödenen ücretlerin somut deliller ile ispat edilmesi gerektiği, Kurumun resmi kayıtlarının incelenmesi ve sadece tanık beyanlarına dayanılarak hüküm verilmemesi gerektiği savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; davacının 20.01.1986 tarihinde işe girdiği ve 28.02.1986 tarihinde çıktığı ve başka çalışması bulunmadığı savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesi tarafından; davacının, 20.01.1986 - 28.02.1986 arası ... isimli iş yerinde çalışmasına müteakip askerlik hizmetinin 26.05.1991 - 10.09.1991 arasında olduğu, arada ise 01.01.1988 tarihinden itibaren değişik iş yerlerinde 17942318 sigorta sicil numarasıyla çalışmasının bulunduğu; bu durumda 5 yıllık hak düşürücü süre açısından 20.01.1986 tarihinden itibaren kayıtlı çalışma dikkate alındığında talep edilen sürelerden 20.01.1986 sonrası için hak düşürücü sürenin aranmayacağı;

ancak 01.01.1988 tarihinden itibaren davacının değişik iş yerlerinde sigortalı çalışmasının bulunduğu ve araya kesinti girdiğinden bu tarihten sonraki dönem için dava tarihine kadar 5 yıllık hak düşürücü sürenin geçtiği; işe giriş bildirgesindeki iş yeri numarasının 335751.34 olduğu ve Mümin Vural’a ait olduğu, Bağcılar Yolu No: 149 ... adresinde kurulu olduğu, 01.10.1981 tarihinde kanun kapsamına alındığı, 16.08.1998 tarihinde kanun kapsamından çıktığı, talep tarihlerinde iş yerinin faal ve kapsamda olduğu; davalı ... ’a ait olan iş yerinin ise 01.01.2003 tarihinde kanun kapsamına alındığı, halen faaliyete devam ettiği;

dinlenen tanık beyanları ve resmi kayıtlarda geçen çalışma süreleri dikkate alınarak davacının 01.03.1986 - 31.12.1986 tarihleri arasında birleşen dosya davalısı müteveffa ...'ın iş yerinde çalıştığı sonucuna varıldığı.

01.07.1987 - 31.12.1987 arası yönünden tespitine karar verilen dönemde dönem bordroların da söz konusu tarihleri kapsar tanık bulunmadığı, yapılan komşu iş yeri araştırmalarına olumsuz cevaplar verildiği ve davacı tarafın başkaca komşu tanığı tespit edemediklerini beyan ettiği bir arada değerlendirilince söz konusu dönem yönünden dinlenilen tanıkların sigorta kayıtlarının bulunmadığı ve resmi kayıtlarda söz konusu dönemde çalışmaları bulunan tanık tespit edilemediği davacının tespit edilen sürelerde 18 yaşından küçük olması sebebiyle tespit edilen günlerin sadece prim gün sayısına eklenmesi gerektiği gerekçesiyle asıl dosya yönünden davanın

reddine, birleşen ... 18. İş Mahkemesi'nin 2015/166 Esas sayılı dava dosyası yönünden; davanın kısmen kabulü ile davacının, 01.03.1986 - 30.06.1986 arası 120 gün günlük 1.083 TL brüt, 01.07.1986 - 31.12.1986 arası 180 gün günlük 1.199 TL brüt ücretle davalıların mirasçısı ... nezdinde çalıştığının tespitine, bu hizmetlerin yalnız prim gün sayısına eklenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf yoluna başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri: Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; salt bilirkişi raporu dikkate alınarak hüküm kurulduğu, dosyada dinlenen tanıkların beyanları dikkate alındığında davanın reddi gerektiği, Kurum dava açılmasına sebebiyet vermediğinden, kurum aleyhine vekalet ücreti ve yargılama giderlerine hükmedilmemesi gerektiği, ayrıca birleşen davada kısmen kabul kararı verildiği halde davalılar lehine davanın kısmen ret edilen kısmı yönünden vekalet ücretine hükmedilmediği, fiili çalışmanın ispat edilemediği, eksik inceleme ile karar verildiği iddiasıyla İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı işveren tarafından davacının bir kısım çalışmalarının kuruma bildirildiğinden ve kabul edilen süre bildirimden sonraki tarih olduğundan hak düşürücü sürenin geçmediği, talep edilen dönemde iş yerinin faal ve kapsamda olduğu, tanık beyanlarına göre davacının mahkemece kabul edilen dönemlerdeki fiili çalışmasının ispatlandığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz isteminde bulunmuştur.

C.Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, davacının davalılar murisi nezdinde hizmet akdine dayalı olarak 20.01.1986 - 01.01.1996 tarihleri arasında çalıştığının tespiti davasıdır.

2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı mülga Sosyal Sigortalar Kanunu'nun 2, 6, 60/G, 79 uncu maddeleri ilgili hükümlerdir.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,