Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/1321 K.2023/1759

...

MAHKEMESİ

... Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi

SAYISI

2022/2717 E., 2022/2313 K. ... ... HÜKÜM/KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ

... 25. İş Mahkemesi

SAYISI

2016/255 E., 2022/360 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı işyerinde 14.06.2007 tarihinden dava tarihine kadar kesintisiz çalıştığının tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının sezonluk işçi olarak çalıştığını, davanın reddini istemiştir.

Davalı kurum vekili, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tanıkların davacı ile davalıya ait iş yerinde birlikte çalıştıklarına ilişkin beyanları, bu tanıkların hizmet döküm cetvellerinde davalı şirketler adına bildirimlerin bulunması, davacının uyuşmazlık konusu dönemde hizmet döküm cetvelinde bildirim bulunan dava dışı şirketlerin SGK kayıtlarında davalı şirketin taşeron olarak yer aldığı gerekçesi ile davanın kabulüne, davacının, davalıya ait iş yerinde, kuruma bildirilen süreler dışında 14.06.2007-21.06.2013 tarihleri arasında asgari prime esas kazanç üzerinden hizmet akdine dayalı olarak kesintisiz bir şekilde çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde, Kurum kayıtlarının aksinin eşdeğer yazılı belgeler ile kanıtlanması gerektiğini, eksik araştırma ve inceleme ile karar verildiğini, hak düşürücü sürenin geçtiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının dava konusu edilen dönem içerisinde davalı şirketin taşeron olarak iş aldığı inşaat iş yerlerinden giriş ve çıkışlarla bildirimlerinin yapıldığı, davacının davalı iş yerinde şoför olarak farklı illerde yapılan inşaat işlerinde çalıştığı, dinlenen bordro tanıklarının davacının çalışmalarının kesintisiz olduğunu doğruladıkları, davacının mahkemece kabul edilen dönemde davalı iş yerinde çalıştığı kanaatine varıldığı gerekçesi ile davalı Kurum vekilinin istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili, kurumun feri müdahil olarak kabul edilmesi gerektiğini, hak düşürücü sürenin geçtiğini, eksik inceleme ile karar verildiğini belirterek temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının 14.06.2007 ile 21.06.2013 tarihleri arasında davalı işyerinde geçen hizmetinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

Hizmet tespitine ilişkin talebin yasal dayanağı 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun geçiş hükümlerini içeren Geçici 7 nci maddesi gereğince 506 sayılı Kanun'un 79/10 uncu ve 5510 sayılı Kanun'un 86/9 uncu maddeleri olup Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin bu tür davalar kamu düzeni ile ilgili olduğundan özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmeleri zorunludur.

Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip gerek görüldüğünde kendiliğinden araştırma yapılarak delil toplanabileceği açıktır.

3. Değerlendirme Eldeki dosyada, davacının hizmet cetvelinden, 14.06.2007 ile 27.12.2015 tarihleri arasında davalı veya davalının taşeronu olduğu iddia edilen değişik işyerlerinden davacının bir kısım çalışmalarının Kuruma bildirildiği görülmektedir.

Mahkemece kabule konu eksik bildirim bulunan dönemlerde, davacının çalışmasının hangi işveren nezdinde, hangi sicil sayılı işyerinde geçtiği belirtilmeksizin ve taşeron olarak kayıtlı işyerlerinin tamamı bakımından davalı ile bu işverenler arasında yapılan sözleşmeler ve kurumun ilgili işyeri tescil kayıtları getirtilerek incelenmeden eksik araştırma ile infaza elverişli olmayacak şekilde hüküm kurulması isabetsizdir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

...