Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/13346 K.2023/13396

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali ile kesilen emekli aylığının yeniden bağlanması ve ödenmeyen aylıkların faiziyle tahsili istemli davadan dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının sağlık sorunları nedeniyle Denizli Devlet Hastanesinden 16.11.2018 tarihinde aldığı %49 özür oranlı rapora istinaden malulen emeklilik koşullarını sağladıktan sonra davalı Kurumdan emekli olduğunu ve emekli maaşı aldığını, ancak davalı Kurumun 19.12.2022 tarihli yersiz ödeme bildirimine göre davacının emekli aylığının iptal edildiği, kendisine 96.635,02-TL asıl borç ve 13.290,84-TL işlemiş faizi olmak üzere toplam 108.925,86-TL.

B orç çıkarıldığını, buna gerekçe olarak Emniyetçe davacının raporunun sahte rapor olarak belirtildiğini, ancak raporun sahte olmadığını, davacının itirazının da Kurumca reddedildiğini, davacının geçimini emekli aylığıyla sağladığını, yüksek tansiyon, kolestrol, şeker rahatsızlıkları olduğunu, bel ve boyun fıtığından rahatsız, kulaklarında %45'e varan duyma kaybı olmakla birlikte düzenli olarak muayeneye gittiğini ve düzenli alması gereken ilaçlarının bulunduğunu beyanla;

davalı Kurumun yersiz ödemenin tahsili konulu işlemlerinin iptaline, dava tarihi itibarıyla Kuruma olan faizleri hariç 108.925,86-TL yersiz maaş ödemesi konulu borcunun ve 9.927,24-TL bayram ikramiyesi konulu borcunun ortadan kaldırılmasına, davacının malulen emekliliğinin tespitine, müvekkilinin 19.12.2022 tarihinden itibaren alamadığı emekli maaşlarının ve tüm ikramiyelerinin işletilecek faizleriyle birlikte davalı Kurumdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; Denizli İl Emniyet Müdürlüğü Sahtecilik ve Dolandırıcılık Soruşturma Bürosunun 30.11.2022 tarihli yazısıyla, "Kamu Kurum ve Kuruluşları Zararına Nitelikli Dolandırıcılık" suçu kapsamında Denizli Cumhuriyet Başsavcılığının 2019/7714 sayılı dosyasında yürütülen soruşturma kapsamında, davacının da aralarında bulunduğu 51 kişiye ait tüm engelli sağlık kurulu raporları ve maluliyet raporları ile tüm hizmet, faaliyet ve yardımların ve almış oldukları maaşların tamamı ile durdurulmasına karar verildiğini, davacının 30.11.2022 tarihinde kontrol muayenesine tâbi tutulduğunu, düzenlenen raporla davacının maluliyet durumunun bulunmadığının tespit edildiğini, Kurum tarafından yapılan işlemin usulüne ve kanuna uygun olduğunu beyanla davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın konusuz kalması sebebiyle esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, bu dava sebebiyle yapılan yargılama giderlerinden ve yargılamada kendini vekille temsil ettiren davacı lehine takdir edilen avukatlık ücretinden davalı Kurumun sorumlu tutulmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde; Avukatlık ücret tarifesinde davanın konusuz kalması halinde davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğinin belirtildiğini, ancak Mahkemece müvekkili Kurum lehine vekalet ücretine hükmedilmediğini, bu nedenle İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Kurumun aylık kesme işlemi Savcılığın nitelikli dolandırıcılık suçuyla ilgili yaptığı soruşturmaya dayandığı, ancak Kurum tarafından davacının yeniden rapora sevk edildiği, gerçekten de aylık bağlanmasına esas oranda çalışma gücünü kaybettiğinin belirlendiği, bunun üzerine idari yoldan dava konusu işlemin düzeltildiği, bu duruma göre davalı Kurum davanın açılmasına sebebiyet verdiğinden geniş anlamda yargılama giderlerinden sorumlu olduğu değerlendirilerek davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili, istinaf dilekçesi ile benzer sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının maluliyetinin tespiti ile kesilen maluliyet aylığının tekrar bağlanması istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un 25, 26, 27 ve 95 inci maddeleri.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde davalı Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,