Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/14397 K.2024/2054

Taraflar arasında görülen, ödeme emrinin iptali istemli davadan dolayı verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacı ve davalı Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının ünvanının S.S. Kayış Köyü Tarımsal Kalkınma Kooperatifi olduğu halde, Kurum tarafından gönderilen ödeme emirlerinde borçlu olarak S.S.

Kayış Köyü Orman Kalkınma Kooperatifi Başkanlığı olarak gösterildiğini, muhatapta hata yapılması nedeniyle ödeme emrinin iptalini, ...'ın kooperatifte sürekli çalışan kişi olduğundan bahisli idari para cezaları tahakkuk ettirdiğini, keza 2003/4-2007/11 inci ayına kadar olan devrede gecikme zammıyla birlikte toplam 25.085,07 TL prim borcu için 2011/10134 sayılı dosyadan, 2003/4-2007/11 inci ayına kadar geçen sürede gecikme zammıyla birlikte toplam 2.150,08 TL işsizlik sigortası prim borcu için 2011/10135 sayılı dosyadan ödeme emirleri gönderilerek,

toplam 27.235,15 TL'nin müvekkilinden istendiğini, ancak davalı Kurum tarafından aynı konu nedeniyle müvekkiline tahakkuk ettirilen 56,719,00 TL tutarındaki idari para cezasının iptali için Isparta İdare Mahkemesine 2010/486 Esas, 2010/878 Karar sayılı dosyasında açtıkları davada itirazlarının kabul edilerek idari para cezasının iptal edildiğini, kararın Kurum tarafından temyiz edilmesi sebebiyle dosyanın Danıştay'a temyiz incelemesine gittiğini, İdari Mahkemesinde açılan davanın sonucunun beklenilmesini, ...'ın 01.06.1998- 2009 tarihleri arasında Bağ-Kur'lu olarak prim ödediğini,

aynı anda iki Sosyal Güvenlik Kurumunda kayıtlı olmasının hukuken geçersiz olacağını, Kurumun talebinin yersiz olduğunu, ödeme emirlerinin iptaline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, 00114317.15 sicil sayılı dosyada işlem gören SS. Kayış Köyü Orman Kalkınma Koop.

Başkanlığına ait iş yeri sigortalısı ...'ın ihbarı ve şikayeti üzerine Kurum müfettişi tarafından yapılan yerel denetim sonucu düzenlenen 22.05.2008 tarih 18/KİR/17 sayılı raporda, sigortalı ...'ın 16.04.2003 tarihinden itibaren tescilinin sağlanması, 2003/4, -2004/4 üncü aylara ilişkin aylık prim bildirgeleri ile bu dönemlere ait dönem bordrolarının ve 2004/5-2007/11 inci aylarına ait aylık prim hizmet belgelerinin işverenden talep edilmesi, verilmemesi halinde resen düzenlenmesi gerektiğinin belirtildiğini, bunu üzerine belgeler verilmediğinden resen düzenlendiğini, Kuruma verilen 12.08.1985 tarihli iş yeri bildirgesine istinaden S.S.

Kayış Köyü Orman Kalkınma Kooperatifine ait nakliye işyerinin 02.04.1990 tarihinden itibaren belgelerdeki ünvanını S.S. Kayış Köyü Tarımsal Kalkınma Kooperatifi olarak değiştirdiğini, bu tarihten sonra işveren tarafından Kuruma verilen bütün aylık bildirgelerde bu ünvanın kullanıldığını, fakat Kuruma ünvan değişikliği hususunda bildirge verilmediğini, bundan davacının sorumlu olacağını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

Özetle; “Davanın kısmen kabulüne” karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı Kurum vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

2. “...Davalı Kurum 2003/4-2007/11 dönemine ait net tutar olarak prim borcunu bildirmiş ise de dava konusu 2011/10134 ve 2011/10135 ödeme emirlerindeki tutarlar ile örtüşmediği ve gecikme zammına dair her hangi bir hesabın bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Ayrıca, işsizlik sigorta primi yönünden de 2011/10135 sayılı ödeme emri tebliğ edilmiş olup, prim ve işsizlik sigortası primi yönünden ayrı ayrı hüküm kurulması gerekirken anılan ödeme emrinin iptali yönünde hüküm kurulması da isabetsizdir.

Yapılacak iş, davalı Kurum tarafından dahili davalı ...’ın davacı işveren nezdinde 16.04.2003-2007/11 döneminde ayda 30 gün üzerinden çalıştığına dair tespit yapılarak düzenlenen 2011/10134 ve 2011/10135 sayılı ödeme emirlerindeki miktarların, Mahkemenin kabulü şeklinde çalışma süresinin ayda 16 gün olarak karşılığı hesaplanıp, bulunan miktar yönünden davanın reddi ile artan kısım yönünden ise ödeme emirlerinin iptaline karar verilmesi gerekirken, hatalı Kurum işlemine göre karar verilmesi usul ve kanuna aykırı olup bozma nedenidir. " gerekçesi ile karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Özetle; “Davanın kısmen kabulüne ” karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili dilekçesinde özetle; davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalı Kurum vekili; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası.

3. Değerlendirme

Eldeki dava dosyası incelendiğinde, Mahkemece bozma gereği yerine getirilmemiştir. Davalı Kurum dava konusu 2011/10134 ve 2011/10135 sayılı ödeme emirlerini ayda 30 gün çalışmanın karşılığı olarak düzenlemiştir. Yargılama sırasında dahili davalı ...'ın 16.04.2003-30.11.2007 tarihleri arasında ayda 16 gün çalışmasının kabul edildiği anlaşılmaktadır.

Bu bakımdan, davalı Kurumdan 2003/4-2007/11 dönemine ait dava konusu 2011/10134 ve 2011/10135 ödeme emirlerinin ayda 16 gün çalışma karşılığı olarak, düzenleme tarihindeki tutarlar üzerinden ay be ay prim, işsizlik primi ve gecikme zammı hesaplanarak sorumlu olunacak borç tutarı sorulmalıdır. Şayet davalı kurumdan gelen cevabi yazının belirtilen hususları karşılamaması halinde uzman bilirkişiden denetlenebilir rapor alınmalıdır.

Ayrıca, 6183 sayılı Kanun'un 58 inci maddesinin 5 inci fıkrasının Anayasa Mahkemesinin 02.08.2022 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 21.04.2022 tarih 2021/119 Esas 2022/48 Karar sayılı kararı ile iptaline karar verilmiş olup, davada reddedilen miktar üzerinden %10 oranında haksız çıkma tazminatının davacıdan alınarak, davalı kuruma verilmesine dair hüküm kurulması usul ve kanuna aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle, Temyiz olunan Mahkeme kararının BOZULMASINA,

Temyiz harcının istek halinde ilgilisine iadesine,

Dosyanın kararı veren Mahkemesine gönderilmesine,