Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/1623 K.2023/7877

Taraflar arasındaki rücuan tazminat istemli asıl ve birleşen davalardan dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davalar hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmiştir.

Kararın davacı Kurum vekili ve davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

1.Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davacı Kurum vekili dava dilekçesinde özetle. Kurum sigortalısı ...ın davalı ...., İnşaat Tirizm Tic. ve San.

A.Ş. tarafından taahhüt edilen Toki 7. Bölge Konut İnşaatı Mermer işlerini üstelenen alt işveren ...'nin işçisi olarak çalışmakta iken 11.08.2008 tarihinde geçirdiği iş kazası neticesi yaralanması nedeni ile tedavi gördüğünü ve sürekli iş göremez hale geldiğini, kaza nedeniyle %100 oranında malul kalan sigortalıya 190.697,14 TL ilk peşin sermaye değerli gelir bağlanması, 10.502,79 TL geçici iş göremezlik ödeneği ödenmesi,

1.150,32 TL tedavi masrafı yapılması nedeni ile kurumun toplamda 202.350,52 TL zarara uğradığını, olay nedeni ile Sosyal Güvenlik Kurumu Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı Müfettişi tarafından düzenlenen 28.10.2008 tarih ve VŞ/158 sayılı inceleme raporu ile olayın iş kazası olduğunun ve işveren ...., İnşa. Turizm Tic. ve San.

A.Ş.'nin %60 oraında, Alt işveren ...'nin %20 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiğini, davalıların 506 sayılı yasanın 26/1-2 maddesi gereği kurum zararından sorumlu olduğunu belirterek fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile 202.350,52 TL kurum zararının şimdilik 20.000,00 TL'sinin bağlanan gelire gelir bağlama karar tarihinden itibaren, diğer alacaklara sarf ve tediye tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davacı Kurum vekili birleşen 2015/490 Esas sayılı dava dosyasının dava dilekçesinde özetle. Kurum sigortalısı ...ın davalı ....., İnşaat Tirizm Tic. ve San.

A.Ş. tarafından taahhüt edilen Toki 7. Bölge Konut İnşaatı Mermer işlerini üstelenen alt işveren ...'nin işçisi olarak çalışmakta iken 11.08.2008 tarihinde geçirdiği iş kazası neticesi yaralanması nedeni ile tedavi gördüğünü ve sürekli iş göremez hale geldiğini, kaza nedeniyle %100 oranında malul kalan sigortalıya 190.697,14 TL ilk peşin sermaye değerli gelir bağlanması, 10.502,79TL geçici iş göremezlik ödeneği ödenmesi,

1150,32 TL tedavi masrafı yapılması nedeni ile kurumun toplamda 202.350,52 TL zarara uğradığını, mahkemenin 2014/749 Esas sayılı dava dosyasında söz konusu alacaklar için açılan davanın derdest olduğunu, bu dosyada alınan kusur raporu ile davalıların da kusurlu olduklarının belirlendiğini belirterek fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile 202.350,52 TL kurum zararının şimdilik 20.000,00TL'sinin bağlanan gelire gelir bağlama karar tarihinden itibaren, diğer alacaklara sarf ve tediye tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

3.Davacı Kurum vekili birleşen 2017/176 Esas sayılı dava dosyasının dava dilekçesinde özetle. Kurum sigortalısı ...ın davalı ...., İnşaat Tirizm Tic. ve San.

A.Ş. tarafından taahhüt edilen Toki 7. Bölge Konut İnşaatı Mermer işlerini üstelenen alt işveren ...'nin işçisi olarak çalışmakta iken 11.08.2008 tarihinde geçirdiği iş kazası neticesi yaralanması nedeni ile tedavi gördüğünü ve sürekli iş göremez hale geldiğini, kaza nedeniyle %100 oranında malul kalan sigortalıya 190.697,14 TL ilk peşin sermaye değerli gelir bağlanması, 10.502,79 TL geçici iş göremezlik ödeneği ödenmesi,

1.150,32 TL tedavi masrafı yapılması nedeni ile kurumun toplamda 202.350,52 TL zarara uğradığını, mahkemenin 2014/749 Esas ve 2015/490 Esas sayılı dava dosyalarında söz konusu alacaklar için dava açıldığını, sigortalının tedavisinin devam etmekte olduğunu ve söz konusu davaların açılmasından sonra da 2.706,84 TL tedavi gideri yapıldığını belirterek fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile 2.436,15 TL’nin sarf ve tediye tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II.CEVAP

1.Davalı ... Çiftçi vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin söz konusu kazanın meydana gelmesinde kusurunun olmadığını, kusur raporları arasında çelişki olduğunu, çelişkinin gedirilmesi için yeniden bilirkişi raporu alınması gerektiğini, haksız ve yersiz açılan davanın reddine karar verilmesini istediğini beyan etmiştir.

2.Davalı ...., İnş. Turizm San. ve Tic. A.Ş. vekili duruşmada davanın reddine karar verilmesini istediğini beyan etmiştir.

3.Birleşen dosya davalısı ... vekili; kazanın meydana gelmesinde müvekkilinin kusuru olmadığından husumet itirazında bulunduklarını, müvekkilinin iş kazasının gerçekleştiği olay mahallinde taşeron firma olarak faaliyet gösteren...

A.Ş.'nin ortağı olduğunu, olay yerinde çalışmasının olmadığını, müvekkilinin kişisel sorumluluğuna gidilmesinin hukuken mümkün olmadığını, kazanının müvekkilinin sevk ve idaresinde meydana gelmediğini, ayrıca kazazedeye yapılan işle ilgili herhangi bir talimat vermediğini, kazazedenin açmış olduğu maddi manevi tazminat davası müvekkil yönünden reddedildiğinden kurumun müvekkilden herhagi bir alacağının olmadığını, müvekkili 3. kişi konumunda olduğundan söz konusu kazada herhangi bir sorumluluğunun olmadığını, kazanın meydana gelmesinde tarafların kusur oranlarının tespitinin zorunlu olduğunu,

müvekkilinin somut olayda herhangi bir kusurunun olmadığını, haksız ve yersiz açılan davanın reddine karar verilmesini istediğini beyan etmiştir.

4.Birleşen dosya davalısı ... vekili cevap dilekçesinde; dava konusu kazanın 01.08.2008 tarihinde gerçekleştiğini, bu tür davalarda zamanaşımının 2 yıl olduğunu, müvekkili aleyhine yasal 2 yıllık zamanaşımı süresinden sonra bu davanın ikame edildiğini, davanın zaman aşımı nedeniyle reddi gerektiğini, müvekkilinin inşaat mühendisi olduğunu, olay tarihinde ... A.Ş. çalışanı olduğunu, müvekkilinin kazanın oluştuğu inşaatın şantiye şefi değil saha mühendisi olduğunu, meydana gelen kazada müvekkilinin sorumluluğunun olmadığını, haksız ve yersiz açılan davanın reddine karar verilmesini istediğini beyan etmiştir.

5.Birleşen dosya davalı ... davaya cevap vermemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk derece mahkemesi kararında ve hükmün tamamlanması yoluyla verilen ek kararda özetle; asıl ve birleşen davaların konusuz kalmış olması nedeniyle, asıl ve birleşen davalar hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı ... vekili istinaf yoluna başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri: 1.Davacı Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; birleşen davalara yönelik olarak hüküm tesis edilmediğini, 7143 sayılı Kanun'dan yararlanmak suretiyle vazgeçilen davalarda yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesinin mümkün olmadığını, eldeki davada vazgeçmenin söz konusu olmadığını, Kurum lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

Davacı Kurum vekili ek karara yönelik istinaf dilekçesinde özetle; 7143 sayılı Kanun'dan yararlanmak suretiyle vazgeçilen davalarda yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesinin mümkün olmadığını, eldeki davada vazgeçmenin söz konusu olmadığını, Kurum lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

2.Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili açısından zamanaşımı nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, mahkemece tesis edilen 25.01.2018 tarihli karar sonrasında Kurum tarafından icra takibine başlandığını, dava konusu alacağın icra baskısı altında ödendiğini, kararın henüz kesinleşmediğini, müvekkilinin ve diğer davalıların davadan vazgeçmediklerini veya feragat etmediklerini, 7143 sayılı Kanun kapsamında değerlendirme yapılamayacağını, müvekkilinin yaşanan kaza nedeniyle kusursuz olduğunu belirlendiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı ... vekili ek karara yönelik istinaf dilekçesinde özetle; kısa karardan farklı bir hüküm içeren ek karar tesisinin hatalı olduğunu, müvekkili açısından zamanaşımı nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, mahkemece tesis edilen 25.01.2018 tarihli karar sonrasında Kurum tarafından icra takibine başlandığını, dava konusu alacağın icra baskısı altında ödendiğini, kararın henüz kesinleşmediğini, müvekkilinin ve diğer davalıların davadan vazgeçmediklerini veya feragat etmediklerini, 7143 sayılı yasa kapsamında değerlendirme yapılamayacağını, müvekkilinin yaşanan kaza nedeniyle kusursuz olduğunu belirlendiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davacı vekili ve davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur.

2.Davalı ... vekili özetle istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur.

C.Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava rücuan tazminat istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme 1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davacı kurum vekilinin tüm, Davalı ... vekilinin ise sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2.Eldeki dava dosyası incelendiğinde davacı kurum tarafından asıl dava ile birleşen ve dava konusu aynı olan iki tane daha rücuan tazminat davası açıldığı ve açılan bu davalarda davalılardan ...’a da husumet yöneltildiği görülmekle, mahkemece adı geçen davalının davaya konu olaydaki konumu ve sorumluluğu doğru bir şekilde belirlendikten sonra, davaya cevaben sunduğu zaman aşımı defi savunması irdelenip, sebepleri ile kararda tartışıldıktan sonra hüküm tesis edilmesi gerekirken eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

T.Ö

K.Şefi: S. ŞEKER