Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/204 K.2023/1333

Taraflar arasındaki idari para cezasını konu edinen ödeme emrinin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Dairece kararın bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı Kurumunca takibe konu idari para cezasına konu ödeme emrinin 5 yıllık zamanaşımına uğradığını beyanla ödeme emrinin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı süresinin dolmadığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 16.03.2016 tarihli ve 2009/813 Esas ve 2016/91 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne, davalı Kurumca 2009/44039 sayılı takip dosyasından gönderilen 03.12.2009 günlü 0283192 sayılı ödeme emrinden dolayı davacının 5076 TL idari para cezası, 5397,65 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 10.473,65 TL borcunun bulunmadığının tespiti ile söz konusu ödeme emrinin iptaline karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 08.04.2019 tarih, 2016/18016 Esas ve 2019/3206 Karar sayılı ilamı ile; "Mahkemece, dava konusu ödeme emrindeki idari para cezasının dayanağı olan idari para cezası kararı celp edilmeli, 4777 iş kolu kodunda davacıya ait işyeri faaliyeti olup olmadığı araştırılmalı, dava konusu idari para cezasının 9.073,35 TL idari para cezası ile ilgisi olup olmadığı araştırılarak sonucuna göre değerlendirme yapılmalıdır.

6183 sayılı Yasanın 55. maddesi, vadesinde ödenmeyen kamu alacaklarının tahsili amacıyla ödeme emri düzenlenmesi olanağını öngörmüş olup; ödeme emrine konu edilen alacağın kesinleşmiş ve tahsil edilebilir aşamaya gelmiş olması zorunluluğu bulunmaktadır. Bu durumda ise, 5510 sayılı Yasanın 102 (506 sayılı Yasa 140) maddesi uyarınca başlamış olan itiraz prosedürünün sonucu araştırılarak, idari para cezasının kesinleşip kesinleşmediği belirlenmeli, kesinleşen idari para cezası miktarının tespitiyle, ancak bu miktara ilişkin ödeme emri yönünden, 6183 sayılı Yasanın 58. maddesinde sınırlı olarak sayılmış nedenlere dayalı olarak inceleme yapılmak suretiyle sonuca ulaşılmalıdır.

O halde, Mahkemece, öncelikle, davacının idari para cezalarına karşı süresinde idari yargıya açılmış bir davasının olup olmadığı belirlenmeli var ise sonucunun beklenilmesi, yok ise veya davasının reddi halinde idari para cezalarının kesinleşeceği ve bu aşamadan sonra ancak 6183 sayılı Kanunun 58'nci maddesinde öngörüldüğü şekilde itirazda bulunabileceği dikkate alınmalı ve sonucuna göre karar verilmelidir" denilmek suretiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile uyulan bozma kararı doğrultusunda " ... kesinleşen ... 3. idare mahkemesinin 2009/1786 E sayılı dava dosyası kapsamına, davalı kurumca davacıya gönderilen ödeme emri ile eki olan belgelere, davacının SGK kayıtlarına usul ve yasaya uygun bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamına nazaran Kurumca.

2004/1.dönem, 2004/5-7-8-10 ayları için ek bildirge dönem bordroları ve aylık prim, hizmet belgelerinin verilmemesi nedeniyle, toplam 9073,35.-TL idari para cezası tahakkuk ettirilerek, 18.10.2005 günlü, 291629 sayılı yazı ile 1.11.2005 tarihinde işverene tebliğ edildiği, - İşverenin yasal süresi içinde ve 14.11.2005 tarihinde Kurum Ünitesine yaptığı itirazın Kurum Ünitesi İtiraz Komisyonunun 2006/63 E. ve 2006/63 K.sayılı kararı ile reddedilerek, keyfiyetin 22.11.2006 tarihli, 347903 sayılı yazı ekinde ve 26.2.2007 tarihinde işverene tebliğ edildiği,- İşverenin söz konusu idari para cezalarını ödememesi üzerine,

Kurumca 2009/44039 sayılı takip dosyasından gönderilen ve 10.12.2009 tarihinde tebliğ edilen 3.12.2009 günlü, 0283192 sayılı ödeme emrinde. 9073,35.-TL idari para cezası içerisinde kalan 5076.-TL.lik (asıl) kısmının (23.11.2009 tarihine kadar hesaplanan) 5397,65.-TL g.zammı ile birlikte toplam 10473,65.-TL.nin 7 gün içinde ödenmesinin istendiği, Davacı tarafın, yenileme sebebiyle ...

3.İdare Mahkemesinin 2009/1786 E.kayden açtığı dava sonucu verilen 7.10.2010 tarihli, 2010/1340 K.sayılı kararda.

9073,35.-TL idari para cezasına ilişkin Kurum işleminin iptaline, Danıştay’a temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildiği, ancak, bu kararın davalı Kurum vekilince temyiz istemi nedeniyle Danıştay Başkanlığına gönderildiği, Danıştay 15.Dairesinin 10.9.2015 tarihli, 2011/10687 E., 2015/5019 K.sayılı kararında; dosyadaki belgeler ile temyiz dilekçesinde iddiaların incelenmesinden, temyiz istemine konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu, kararın bozulmasını gerektirecek yasal bir sebebin bulunmadığı sonucuna varıldığı belirtilerek; açıklanan nedenlerle, temyiz isteminin reddine, ...

3.İdare Mahkemesinin 7.10.2010 tarih ve E:2009/1786, K:2010/1340 sayılı kararının onanmasına oy birliğiyle karar verildiği, taraflarca düzeltme talebinde bulunulmadığından anılan dava dosyasının kesinleştiği, bu durumda, davalı Kurumca 2009/44039 sayılı takip dosyasından gönderilen 3.12.2009 günlü,0283192 sayılı ödeme emrinden dolayı.

(506 sayılı Yasanın 80.maddesinin yollamada bulunduğu 6183 sayılı Yasanın 58.maddesi uyarınca “böyle bir borcu olmadığı” seçeneğine göre) davacının 5076,00.-TL İPC, (23.11.2009 tarihi itibariyle hesaplanan) 5397,65.-TL g.zammı olmak üzere, toplam 10473,65.-TL borcunun bulunmadığı ve söz konusu ödeme emrinin iptalinin gerektiği" gerekçesine dayalı olarak;

"Davanın kabulüne, davalı Kurumca 2009/44039 sayılı takip dosyasından gönderilen 03.12.2009 günlü 0283192 sayılı ödeme emrinden dolayı davacının 5076 TL idari para cezası, 5397,65 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 10.473,65 TL borcunun bulunmadığının tespiti ile söz konusu ödeme emrinin iptaline," karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz başvurusunda bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili sunmuş olduğu temyiz dilekçesi ile davaya konu borcun 506 sayılı Kanun'dan kaynaklanan idari para cezası ve gecikme zammını ihtiva ettiğini, eksik incelemeye dayalı bilirkişi raporuna itibar edilerek kurulan hükmün hukuka aykırı olduğunu beyan ederek Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin atfıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun (1086 sayılı Kanun) 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki 427 ilâ 439 uncu maddeleri ile 6183 sayılı Kanun'un 55 inci maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme 1.Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un Geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

...