Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/2087 K.2023/2564

Taraflar arasındaki kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 01.05.2010- 30.06.2011 tarihleri arasında dava dışı ... unvanlı işyerinde kesintisiz ve aralıksız çalıştığını ve diğer çalışmaları ile birlikte 2013 yılı Şubat ayında yaşlılık aylığı hak kazanarak Kurum tarafından yaşlılık aylığı bağlanmış olduğunu,

Kurum tarafından düzenlenen 10.11.2015 tarih ve 2015/NM/100 sayılı denetim raporuna istinaden dava dışı ... unvanlı işyerinin sahte işyeri olduğunun tespit edilmiş olduğunu davalı Kurum denetmen raporuna istinaden davacının gerçek olmayan işyerinde sigortalı hizmet bildirimi yapılmış olması nedeni ile davacının emeklilik şartlarını yerine getirmediğini, davacıya 1.861.199 sayı 13.02.2017 tarihli 53.718,91 TL bedelli borç bildiriminin 17.02.2017 tarihinde tebliğ edilmiş olduğunu davacın yaşlılık aylığı bağlanmadan önceki dava dışı ... unvanlı işyerindeki çalışmalarının fiili gerçek çalışmaya dayandığını ileri sürerek,

13.02.2017 tarih ve 1.861.199 sayılı borç bildirim belgesinin iptali ile davacının davalı Kuruma borçlu olmadığının tespitini ve davacının emekliliğinin iptaline yönelik kararın kaldırılarak davacının kesilen ödenmeyen emekli aylıklarının ödenmesine karar verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II.CEVAP

Davalı kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yasal süresinde açılmadığını, bu nedenle reddi gerektiğini, 10.11.2015 tarihli ve 2015/NM/100 sayılı denetmen ...'ın hazırlamış olduğu Sosyal Güvenlik Denetmen Raporuna istinaden 2 1330 01 01 1209721 034 29 96 numaralı iş yerindeki çalışmaların gerçek olmadığının bildirildiği ve günlerinin iptali sonrası emeklilik şartlarını yerine getirilmediği ve aylığının durdurduğunu, adı geçene yapılan haksız ve yersiz ödemeler kendisine kurum alacağı olarak borç çıkarıldığını,

ilgili yaşlılık aylığı bağlama şartlarını yerine getiremediğinden belirtilen döneme ait kurum tarafından adı geçene fuzuli ödenen kurum alacağının 5510 sayılı Kanun'un 96 uncu maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi hükmüne göre tahsil işlemlerine başlandığını, Davacı iptal edilen çalışmaların fiili olduğunu iddia etmekte ise de, çalıştığını iddia ettiği; ... isimli işyerinin bulunduğu adreste tanınmadığı, böyle bir işyerinin olmadığı denetim memurlarınca tespit edildiğini, işyerinde bulunan büfenin sahibi ve ismini vermek istemeyen kişi;

... isimli işyerini hiç duymadım, dediğini, 10.11.2015 tarihli ve 2015/NM/100 sayılı denetmen ...'ın hazırlamış olduğu Sosyal Güvenlik Denetmen Raporunda ayrıntılı olarak belirtildiği üzere sigortalı olarak gösterilenler denetim memuruna verdiği yazılı ifadelerinde söz konusu işyerinde fiilen çalışmadıklarını beyan ettikleri, söz konusu işyerinin kurulduğu tarihten günümüze kadar herhangi bir prim ödemesinde bulunmadığını, bilindiği üzere 5510 sayılı Kanun'un 59 uncu maddesi uyarınca Kurum denetim memurlarının düzenlemiş olduğu rapor ve tutanaklar aksi ispat edilinceye kadar geçerli olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

Davacının kurum tarafından iptal edilmiş olan sigortalılık dönemi yönünden dinlenilmiş olan tanık beyanlarında davacının, çalışmalarının fiili çalışmaya dayalı gerçek bir çalışma olduğu iddiasını destekler nitelikte olduğu; bu tanıkların kayıtlı çalışmalarının SGK, Emniyet Araştırması, Nüfus kayıt örnekleri ve muhtarlık belgeleri ile sabit olduğu, fiili çalışmanın kayıtlı tanık beyanları ile doğrulandığı, dosyaya celbedilen vergi kaydında işyerinin 01.06.2010 tarihi itibariyle belirtilen aynı adreste tekstil malzemeleri üretimi konusunda faaliyetine başladığının bildirildiği,

Merter İlçe Emniyet Müdürlüğü araştırmalarından komşu işyeri sahibinden alınan beyanda işyerinin 2013 yılında terk ettiğinin tespit edildiği, işyerinin iptale konu tarihlerde fiilen faaliyetini sürdürdüğü ve tanık beyanları ile de davacı çalışmalarının fiili olduğu, kurum denetmen raporunun yeterli inceleme ve araştırmaya dayanmadığı kanaatine varıldığı gerekçesiyle,

Davanın kabulü ile Bağcılar SGM'nin 10.11.2015 tarih ve 2015/NM/100 sayılı denetim raporuna istinaden davacının 01.08.2010- 30.06.2011 tarihleri arasındaki sigortalılığının iptali ile yapılan ödemelerin istirdadına dair kurum işleminin iptaline, Davacının iptal edilen yaşlılık aylıklarının kesildiği tarihten itibaren yasal faizi ile yeniden tahsisinin tesisi ile davacıya ödenmesinin tespitine, karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf yoluna başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri:

Davalı Vekilinin İstinaf Sebepleri

Bilirkişi raporuna itiraz ettiklerini ancak mahkemece bilirkişi raporuna itirazlarının dikkate alınmadığını, davacının öncelikle prim ödemesi ile ilgili gönderilen ödeme emrinin iptali için kuruma başvurması gerektiğini başvurusu olmadığı için dava şartının gerçekleşmediğini, davanın denetmen raporu ile ... sicil nolu iş yerinde çalışmalarının iptal edilmesi nedeniyle aylığının durdurulduğunu, raporun iptalinin ise mahkemeden talep edilmediğini, söz konusu iş yerinde fiili çalışması olmadığını, denetmen raporu ile tespit edildiğini, talebinin hizmet tespitini de içerdiğini söz konusu iş yerinin davaya dahil edilmesi gerektiğini kurum alacağının 10 yıllık zaman aşımına tabi olduğunu beyanla kararın kaldırılması gerektğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C.Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; istinaf dilekçesinde belirttiği hususlar ile temyiz talebinde bulunmuştur.

C.Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, kurumun 10.11.2015 tarihli denetim raporuna istinaden davacının 01.08.2010- 30.06 2011 tarihleri arasında dava dışı ... unvanlı işyerindeki çalışmalarının iptali sonucu davacının emeklilik şartlarını yerine getirmediğinden bahisle yapılan ödemelerin istirdadına dair kurum işleminin iptalin ile davacının iptal edilen yaşlılık aylıklarının kesildiği tarihten itibaren yasal faizi ile yeniden tahsisinin tesisi ve davacıya ödenmesinin tespiti istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 59 ve 86 ncı maddeleri

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle, Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

...