Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/2137 K.2024/8338

Taraflar arasındaki iş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacılar ve davalı vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararının davacılar ve davalı vekilleri tarafından temyiz edildiği; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava ve birleşen dava dilekçesinde özetle; davacılar murisinin 23.05.2013 tarihinde meydana gelen iş kazasında vefat ettiğini belirterek, müteveffanın yakınları için maddi ve manevi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacıların murisi ... ...'in ... Enerji Üretim İnş. Turizm San. Tic. A.Ş. işçisi olarak görev yaptığını, dava konusu olayda kazalı işçinin müvekkili şirketin işçisi olmadığını, ... ...'in dava dışı ... Enerji isimli şirketini işçisi olarak görev yaptığını, oysa işbu davanın ...

Elektrik Dağıtım A.Ş. aleyhine ikame edildiğini, bu nedenle davanın taraf sıfatı (husumet) yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini, müteveffanın ölmesinin tamamen kendi kusurundan meydana geldiğini, kendisinin %100 kusurlu olduğunu, müvekkiline kusur atfedilemeyeceğini, bu nedenlerle öncelikle usulü yönünden, aksi halde bahsi geçen nedenlerden ötürü haksız ve hukukla örtüşmeyen davanın reddine, her türlü yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile esas dava ve birleşen davanın kısmen kabulü ile kısmen reddine, davacı ...’in maddi tazminat talebinin kabulü ile 196.632,71 TL'nin 23.05.2013 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmak suretiyle davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, manevi tazminat talebinin kabulü ile 100.000,00 TL'nin 23.05.2013 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmak suretiyle davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, davacı ...’in maddi tazminat talebinin kabulü ile 75.315,83 TL'nin 23.05.2013 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmak suretiyle davalıdan tahisili ile davacıya verilmesine,

manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 95.000,00 TL'nin 23.05.2013 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmak suretiyle davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, davacı ...’in manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile.

50.000,00 TL'nin 23.05.2013 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmak suretiyle davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, davacı ...’in manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 25.000,00 TL'nin 23.05.2013 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmak suretiyle davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, davacı ...’in manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 25.000,00 TL'nin 23.05.2013 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmak suretiyle davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

davacı ...’in manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 25.000,00 TL'nin 23.05.2013 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmak suretiyle davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar ve davalı vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı işverenin işin yapılmasında mevzuatın yükümlü kıldığı denetim ve kontrol mekanizmasını kurmadığını ve kazanın meydana gelmesinde tam kusurlu olduğunu, davalı şirketin kazaları önleyecek tedbirleri almadığını, 30.07.2017 tarihli bilirkişi raporunda da davalı işverenin kusurlu bulunduğunu, iş kazası nedeniyle ölen davacının murisleri eş, baba, evlat ve kardeş'in yakınlarını bir daha göremeyecek olmaları, manevi ızdırabının hiçbir maddi değerle ölçülemeyeceğini, manevi zararın tatmin duygusuna değil, aynı zamanda işvereni bir daha böyle kazanın meydana gelmemesi için gerekli önlemleri alınmasına da yönelik olabileceğinden bahisle, davanın talepleri doğrultusunda kabulüne karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

2.Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle.

23.03.2018 tarihli bilirkişi raporu ile 18.12.2017 tarihli bilirkişi raporunun örtüştüğünü, müvekkilinin kusuru bulunmadığının tespit edildiğini, bu iki rapora rağmen davacının haklı hiçbir gerekçesi olmamasına rağmen Mahkemece yeniden bilirkişiye tevdi edildiğini, müvekkilinin işyeri güvenlik tedbirlerinin alınmadığı iddiasının yanlış olduğunu, Ereğli Cumhuriyet Savcılığının 2013/1910 Esas sayılı dosyasında 04.09.2013 tarihli müteveffaya ilişkin adli tıp raporunda olayın elektrik çarpması sonucu meydana geldiğine dair herhangi bir bulguya rastlanılmadığını, müteveffanın ağaçtan dengesini kaybederek kendi kusuru sonucu düştüğünü,

diğer davalı şirket tarafından tüm malzemeler işçiye teslim edilmesine rağmen işçi tarafından bunların kullanılmadığını, kazanın meydana gelmesinin asıl sebebinin işçinin iş sağlığı ve güvenliği önlemlerini kullanmamış olmasından kaynaklandığını, davacının kusurunun göz ardı edildiğini, yüksek oranda manevi tazminata hükmedilmesinin adalete ve hukuka aykırı olduğunu belirterek istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacılardan Hacı ...'nin oğlu, ...'in eşi, ...'nın babası, diğer davacıların kardeşi ...'in 23.05.2013 tarihinde kapsamlı bakım çalışması (AG-OG hat bakımı) yapılırken elektrik tellerine değen ağaç dallarını kesme işlemi sırasında yüksekten düşme neticesinde kazaya uğradığı, kendisine iş güvenliği malzemelerinin teslim edildiğine ilişkin imzalı formun dosyaya sunulmuş olduğu, davalı ... ile ...

Enerji Üretim İnş. Taah.Turz. San ve Tic. A.Ş arasında bakım ve verilmlilik işleri için yüklenici sözleşmesi imzalanmış olduğu, ... Enerji .. A.Ş ile ... Enerji Dağıtım ve Perakende Satış Hiz. A.Ş arasında bakım ve verimlilik işleri alım alt yüklenici sözleşmesi imzalanmış olduğu, sözleşmenin konusunun, şirket tarafından üstlenilen (...

Enerji) bakım ve verimlilik işleri hizmet alım işleriyle ilgili olarak şirket tarafından belirlenen saha personeli ve bu işte kullanılacak araç ve cihazların sağlanması olduğu, vefat eden sigortalının ... Enerji.. A.Ş. tarafından hizmetinin SGK'ya bildirildiği, ücretlerinin de bu şirket tarafından ödendiği, SGK'nın 04.11.2013 tarihli inceleme raporu ile kazanın meydana gelmesinde ... Enerji ve ve ...

Enerji şirketlerinin %60, kazazede sigortalının %40 kusurlu olduğunun belirlendiği, Dairenin kaldırma kararı sonrası alınan 07.03.2021 tarihli bilirkişi raporuna göre. 08.01.2019 tarihli rapordaki tespitleri benimsedikleri, ... Enerji Üretim İnş. Turizm San. Tic. A.Ş.'nin yerine getirmediği yükümlülüklerinin kaza olayının meydana gelmesinde temel etken olduğunun, davalı ... elektrik Dağıtım A.Ş. ile ... Enerji .. A.Ş.'nin müteselsilen sorumlu olduğunun, ... Enerji..

A.Ş'nin kaza olayının meydana gelmesinde etkisinin bulunmadığının, ...'in yerine getirmediği yükümlülüklerinin kaza olayının meydana gelmesinde yan etken olduğunun belirtildiği, Mahkemece aktüerya hesap uzmanı bilirkişiden rapor alınarak Mahkemece rapor doğrultusunda maddi tazminat talebinin kabulüne, manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulüne karar verildiğin anlaşıldığı, davalı ...'ın işi anahtar teslimi yükleniciye verdiğine ilişkin sözleşmede hüküm bulunmadığı gibi, iş güvenliği eğitimi davalı ... tarafından kazazede sigortalıya verildiği,

iş güvenliği malzemelerinin aynı şekilde davalı ... antetli form ile teslim edildiği ve teslim tesellüm formunun kazazede sigortalıya imzalatıldığı, ... Ereğli -2 işletmesi acil bakım ve kapsamı ekipleri vardiya çizelgesinde ... yetkilisi olarak Tuba Akgül'ün de imzasının bulunduğu, Tuba Akgül'ün ... Ereğli 2 işletmesinde olay tarihi itibariyle işletme sorumlu mühendisi olarak çalıştığı, ... Ereğli 2 işletmesi elektrik kestirme ve verdirme protokolünde ... Yetkilisi olarak ...

Turan'ın, yüklenci firma adına Hasan ... Ataş'ın imzasının bulunduğu, davalı ... tarafından sigortalısı ..., ... Enerji Dağıtım Perakende Satış Hiz.A.Ş, ...

Elektrik Enerjisi Toptan Satış A.Ş ve tüm taaşeronla alt işverenler tüm müteahhitler sigortalı gösterilerek 31.12.2012-31.12.2013 tarihleri arası dönemi içine alan işveren mali sorumluluk sigortası yaptırılmış olduğu, müteahhide verilen işin niteliği, davalının kendi işçilerinin de çalışmakta olması ve tüm dosya kapsamı ile davalının asıl işveren olduğu sonuç ve kanaatine varıldığı, Mahkemece takdir edilen manevi tazminat miktarının dosya kapsamına uygun olduğu,

Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 2021/9884 Esas-2022/4087 Karar sayılı ilamında belirtildiği üzere her bir davacı yönünden manevi tazminat istemleri bakımından hüküm altına alınan kısım üzerinden tek bir vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği hususu dikkate alındığında, davacı tarafın bu hususa ilişkin istinaf başvurusunun yerinde olmadığı gerekçesiyle davacılar ve davalı vekillerinin istinafının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar ve davalı vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirttiği sebeplerle kararın temyizen bozulmasını talep etmiştir.

2.Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirttiği sebeplerle kararın temyizen bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, iş kazasında sürekli iş göremezliğe uğrayan sigortalının tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 nci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 417 nci maddesi, 5510 sayılı Kanun'nun 13 ncü maddesi ile 4857 sayılı İş Kanunu'nun 2 nci ve 77 nci maddeleri ile 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nun 4 üncü maddeleridir.

3. Değerlendirme 1.Davacılar ve davalı vekillerinin davacı çocuk için hükmedilen maddi tazminata ve tüm davacılar için hükmedilen ve reddedilen manevi tazminata yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde; 1.Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362 nci maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanunun 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

2.6100 sayılı HMK'nın 110 ncu maddesi kapsamında dava yığılması (objektif dava birleşmesi) kapsamında her bir talebin ayrı bir dava olduğu ve ayrı ayrı hüküm ve sonuç doğuracağı dikkate alınmalıdır.

3.Dosya içeriğine göre, temyize konu edilen miktarın Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 107.090,00 TL’nin altında bulunduğu anlaşılmakla bu kısma yönelik temyiz itirazlarının aşağıdaki şekilde reddine karar verilmiştir.

3. Davacılar ve davalı vekillerinin diğer hükümlere yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde; 1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere, temyiz kapsam ve nedenlerine göre, davacılar ve davalı vekilinin aşağıdaki bent kapsamı dışındaki sair temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Dosya kapsamından ..., ..., ..., ...'in birleşen davanın davacıları olduğu gözetilmeksizin, gerekçeli kararın başlık kısmında davalı/karşı davacılar kısmında gösterilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

3.Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1.Davacılar ve davalı vekillerinin manevi tazminata yönelik temyiz isteminin miktardan REDDİNE,

2.Davacılar ve davalı vekillerinin davacı çocuk için hükmedilen maddi tazminata yönelik temyiz isteminin miktardan REDDİNE,

3.Davacılar ve davalı vekilinin diğer temyiz itirazları yönünden temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurularının esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

4.İlk Derece Mahkemesi kararının karar başlığı kısmında yer alan; “Davalı-Karşı Davacılar: 1 -... 2 -... 3 -... 4 -...” sözcüklerinin silinerek yerlerine geçmek üzere;

“Birleşen dosya davacıları: 1 -... 2 -... 3 -... 4-...” sözcüklerinin yazılmasına ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz eden ilgililere iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,