Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/2812 K.2023/3583

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalı işveren vekilinin başvurusunun reddine, davacı vekili ile feri müdahil Kurum vekilinin başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili ile feri müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı işyerinde 20.05.2004 – 01.09.2010 tarihleri arasında kül toplama işçisi olarak devamlı ve kesintisiz çalıştığını, çalışmalarının diğer davalı SGK Başkanlığına eksik bildirildiğini, davalı işyerinde sezon uygulaması olmadığını davacının tüm yıl 12 ay devamlı çalıştığını, 506 sayılı Kanun 79 uncu madde ile 5510 sayılı Kanun 4, 7, ve 8 inci maddelerine aykırı davranıldığını belirterek 20.05.2004 – 01.09.2010 tarihleri arasında bildirilen sigortasız günlerinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı işveren vekili cevap dilekçesinde; davacının davalı işyerinde 12.05.2004 tarihinde çalışmaya başladığını, işyerinde yapılan işin mahiyeti itibarıyla mevsimlik işçi olarak görev ifa ettiğini, davacının çalışmalarının işyerinde fiilen çalıştığı gün sayısına uygun olarak kuruma bildirildiğini, dava dosyasına sunulacak olan işyeri kayıt ve belgeleri ile kurum kayıtları esas olup, yazılı delil mahiyetindeki bu kayıtların aksinin aynı kuvvette delille ispatının gerektiğini, davacının imzasını havi ücret bordrolarının Yargıtay'ın kökleşmiş kararlarında vurgulandığı üzere aksi tanık beyanıyla ispat edilemeyecek türden belgeler olduğunu,

davacının davalı işyerinden çıkarken işyerini ibra ettiğini ve hizmet süresinin ibranamede 1427 olarak gösterildiğini, davacının bu belgede imzasının olduğunu, kıdem ve ihbar tazminatının bu süreye göre hesaplandığını belirterek davanın reddini istemiştir.

Kurum vekili cevap dilekçesinde; kurum kayıtlarının resmi belge vasfında olduğunu, aksinin ancak yazılı deliller, ücret bordroları ve sair nitelikteki belgeler ile ispat edilebileceğini, çalışma iddiasının soyut nitelikte olduğunu, dava konusu istemin sadece tanık ile ispatlanmasının mümkün olmadığını belirterek davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "davacının davalı işveren Yeni Aykutlar Toprak San.Tic.A.Ş.' ne ait 60294.45.01 sigorta sicil sayılı işyerinde, 20.05.2004 tarihinden itibaren; 2004/7.ay 3 gün 2004/9.ay 7 gün 2004/10.ay 20 gün 2005/4.ay 1 gün 2005/9.ay 9 gün 2005/10.ay 22 gün 2005/11.ay 23 gün 2005/12.ay 30 gün 2006/3.ay 9 gün 2006/4.ay 1 gün 2006/5.ay 3 gün 2006/6.ay 1 gün 2006/9.ay 8 gün 2006/10.ay 8 gün 2006/11.ay 8 gün 2006/12.ay 30 gün

2007/3.ay 15 gün 2007/5.ay 1 gün 2007/8.ay 6 gün 2007/9.ay 1 gün 2007/10.ay 8 gün 2007/11.ay 22 gün 2008/3.ay 4 gün 2008/5.ay 3 gün 2008/6.ay 1 gün 2008/7.ay 2 gün 2008/8.ay 26 gün 2008/9.ay 22 gün 2008/10.ay 2 gün 2008/11.ay 21 gün 2008/12.ay 16 gün 2009/3.ay 28 gün 2009/8.ay 4 gün 2009/9.ay 30 gün 2009/10.ay 30 gün 2009/11.ay 18 gün 2010/4.ay 2 gün 2010/5.ay 2 gün 2010/9.ay 1 gün olmak üzere 20.05.2004- 01.09.2010 tarihleri arasında toplam 538 gün daha asgari ücretle çalıştığı ve bu çalışmalarının sosyal güvenlik kurumuna bildirilmediğinin tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine" karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde, ilk derece mahkemesi tarafından ret gerekçesinin açıklanmadığını, hizmet döküm cetveli, bordro tanıklarının beyanları, vergi, elektrik, su kayıtları ve dosya kapsamındaki tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde işyerinde sezonluk çalışma olmadığını, müvekkilinin çalışmasında kesinti olmadığının görüldüğünü, ilk derece mahkemesince de davalı işyerinde sezonluk çalışma yapılmadığının kabul edildiğini, Ocak-Şubat aylarının dışlanmasının hatalı olduğunu ileri sürmüştür.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde, davacının müvekkiline ait işyerinde 12.05.2004 - 01.09.2010 tarihleri arasında çalıştığını, müvekkiline ait işyerinde yapılan işin, mahiyeti itibariyle mevsimlik bir iş olduğunu, tuğla imalinin, mevsim koşullarına ve hava şartlarına bağlı olarak yapılan bir iş olduğunu, davacının, müvekkiline ait işyerinde çalıştığı döneme ilişkin olarak 7 adet işe giriş bildirgesinin bulunduğunu, Yargıtay kararlarında, birden fazla işe giriş bildirgesinin varlığının, kesintili çalışmaya karine teşkil ettiğinin vurgulandığını,

7 adet işe giriş bildirgesinin varlığının davacının çalışmasının kesintili olduğunun karinesi olduğunu, davacı tarafındna Kıdem ve İhbar tazminatı bordrosu ile ibraname imzalandığı, söz konusu belgelerde davacının hizmeti 1427 gün olarak belirlendiriği ve davacının da ihtirazi kayıtsız imzaladığını, davacının fiilen çalışmasına rağmen Kuruma bildirilmeyen herhangi bir hizmetinin bulunmadığını ileri sürmüştür.

Feri müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesinde, Kurum kayıtlarının aksinin eşdeğerde yazılı delillerle hiçbir duraksamaya yer bırakmayacak şekilde ispat edilmesi gerektiğini, yazılı deliller karşısında tanık beyanlarına itibar edilemeyeceğini, eksik incelemeye dayalı karar verildiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "A-) Davalı vekilinin istinaf başvurusunun reddine,

B-) Davacı vekili ve fer'i müdahil vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile; Turgtlu 1. Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi'nin 05.04.2019 tarih, 2017/217 Esas ve 2019/177 Karar sayılı kararının kaldırılmasına,

1-Davanın kısmen kabulü ile; davacının, davalı işveren Yeni Aykutlar Toprak San.Tic.A.Ş.ye ait 60294.45 sicil sayılı işyerinde 20.05.2004- 01.09.2010 tarihleri arasında Kuruma bildirilen çalışmaları dışında;

2005/2.ayında 17 gün

2005/4 ayında 1 gün

2005/9.ayında 9 gün

2005/10.ayında 22 gün

2005/11.ayında 23 gün

2006/4.ayında 1 gün

2006/5.ayında 3 gün

2006/6.ayında 1 gün

2006/9.ayında 8 gün

2006/10.ayında 8 gün

2006/11.ayında 8 gün

2007/5.ayında 1 gün

2007/8.ayında 6 gün

2007/9.ayında 1 gün

2007/10.ayında 8 gün

2007/11.ayında 22 gün

2007/12.ayında 30 gün

2008/1.ayında 30 gün

2008/2.ayında 30 gün

2008/3.ayında 4 gün

2008/5.ayında 3 gün

2008/6.ayında 1 gün

2008/7.ayında 2 gün

2008/8.ayında 26 gün

2008/9.ayında 22 gün

2008/10.ayında 2 gün

2008/11. ayında 21 gün

2008/12.ayında 16 gün

2009/1.ayında 30 gün

2009/2.ayında 30 gün

2009/3.ayında 28 gün

2009/8.ayında 4 gün

2009/9.ayında 30 gün

2009/10.ayında 30 gün

2009/11.ayında 18 gün

2010/1.ayında 15 gün

2010/2.ayında 26 gün

2010/4 ayında 2 gün

2010/5 inci ayında 2 gün olmak üzere toplam 541 gün daha asgari ücretle çalıştığı ve bu çalışmalarının Kuruma bildirilmediğinin tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine" karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ile feri müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı işveren vekili, istinaf dilekçesi ile benzer sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir.

Feri müdahil Kurum vekili, istinaf dilekçesi ile benzer sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının 20.05.2004 – 01.09.2010 tarihleri arasında davalı işyerinde kesintisiz ve sürekli olarak geçen hizmetlerinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesi ile 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddesi.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dinlenen bordro tanıklarının beyanları ile dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde davalı vekili ile feri müdahil Kurum vekilinin temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,