Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/2995 K.2023/6743

Taraflar arasındaki kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılmasına ve konusuz kalan davada karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı SGK vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ticaret sicilden terkin edilen dava dışı 3BE Mühendislik İnş. ve Tic. Ltd. Şti.'nin prim borcu nedeniyle 20.05.2021 tarihli borç bildiriminin davacıya gönderilerek toplam 36.218,36 TL’nin 15 gün içinde ödenmesinin istendiğini, ödeme emri tebliğ edilmeden borç muhtırası gönderilmesinin usulsüz olduğunu, alacağın zaman aşımına uğradığını ileri sürerek, kurum işleminin iptaline karar verilmesini istemiştir.

II.CEVAP

Davalı SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddi ile 6183 sayılı yasanın 58/4. maddesi uyarınca %10 tazminata hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

Dosya kapsamından, Pendik Sosyal Güvenlik Merkezi tarafından gönderilen müzekkere cevabında davacıya gönderilen borç bilgilendirme formunun zaman aşımına uğramış alacakların rızaen ödenmesi amaçlı olduğu, davacının itirazı ve mahkeme müzekkerelerine istinaden daha önce eksik yapılan işlemlerin tamamlanması sonucunda günümüz itibariyle işverenin herhangi bir prim borcunun bulunmadığının bildirildiği, dava açıldıktan sonra meydana gelen bir olay/işlem nedeniyle dava konusunun ortadan kalkması; eş söyleyişle tarafların, davanın esası hakkında karar verilmesinde hukuki yararının kalmaması halinde;

davanın konusuz kalması sebebiyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği ve 6100 sayılı HMK’nın 331 inci maddesinin 1 inci fıkrası, “davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkim, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmeder.” hükmüne amir olduğundan, konusu kalmayan işbu dava hakkında anılan madde kapsamında değerlendirme yapılarak, davacının Kuruma yaptığı başvuru sonucunu beklemeden dava açtığı gözetilerek,

konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

B.İstinaf Sebepleri: Davacı Vekilinin İstinaf Sebepleri Davacı vekili istinaf dilekçesinde; davanın açılmasına sebebiyet veren Kurum aleyhine vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, yararına vekalet ücreti verilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek, kararın bu yönüyle kaldırılmasını istemiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dosyadaki bilgi ve belgelere göre, Kurum tarafndan davacıya 20.05.2021 tarihli borç bilgilendirme formu gönderilerek dava dışı 3BE Mühendislik İnşaat ve Tic. Ltd.

Şti.'nin prim borcu nedeniyle toplam 36.218,36 TL'nin 15 günlük sürede ödenmesi gerektiği, aynı süre içinde itiraz hakkı bulunduğunun belirtildiği, davacının dava açılmadan önce 02.06.2021 tarihli dilekçe ile Kuruma itiraz ederek başvuruda bulunduğu, Kurumca talebin reddedildiğine dair dosyada belge bulunmadığı, Pendik SGM'nin mahkemeye verdiği cevapta.

"İşverene gönderilen 20.05.2021 tarih, 25091652 sayılı "borç bilgilendirme formu" konulu tebligatın, bilgisayar sisteminde borç olarak görülen tutarların işverenlere hatırlatılması ve rızaen ödeme yapmalarına yönelik olarak gönderildiği, gerek ilgide kayıtlı yazılarınız gerekse işveren tarafından verilen itiraz dilekçesine istinaden, söz konusu işyerinin ve ana firmaya ait hesabı cari kartlarının incelenmesi sonucu tebligatta belirtilen 2001/09,11,12 - 2002/05,08,10-2003/01 aylarına ait prim ödemelerinin ana işyeri hesabı cari kartına işlendiği,

ödemelerin 01 numaralı işyeri hesabı cari kartına aktarma işlemlerinin yapıldığı ancak, tebligata konu aylara ait aktarmaların eksik yapılmış olduğu görülerek işlemin tamamlandığı, işverenin her hangi bir prim borcunun bulunmadığının" belirtildiği,

somut olayda, her ne kadar davacı tarafça Kuruma başvurudan sonra başvurunun reddi ya da iki ay içerisinde cevap verilmemek suretiyle başvurusunun zımnen reddedildiği anlaşılmadan dava açılmış ise de davalı Kurumun yargılama sırasında ve başvurunun üzerinden bir yıla yakın süre geçtikten sonra işlemini düzelttiğinin belirgin bulunduğundan yargılama gideri ile avukatlık ücretinden Kurumun sorumlu tutulması gerekirken davacının sorumlu tutulmasının usul ve yasaya aykırı olduğu,

ne var ki bu hatanın düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediği gerekçesiyle, davacı vekilinin istinaf isteminin kabulü ile 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.2 maddesi gereğince İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, konusuz kalan davada karar verilmesine yer olmadığına, davalı Kurumun yargılama giderlerinden sorumlu tutulmasına ve davacı yararına avukatlık ücretine hükmedilmesine karar verilerek hüküm kurulmuştur.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı SGK Vekilinin Temyiz Sebepleri

Davalı SGK vekili; kurum işleminin yerinde olduğunu, istinaf mahkemesince verilen kararın hatalı olduğunu belirterek, hükmün temyiz incelemesi sonucu bozulmasını istemiştir.

C.Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; kurum işleminin iptaline ilişkindir.

2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3.Değerlendirme 1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davalı SGK vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle, Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,