Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/4533 K.2023/5087

Taraflar arasında görülen kurum işlemi iptali davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi Kararı kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda, davanın konusuz kalması nedeni ile karar verilmesine yer olmadığına, karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı dava dilekçesinde özetle, borçlanma talep dilekçesinde belirtildiği üzere 3600 gün borçlanma yapmak istediğini, boşta geçen süreyi işaretlememesinin bir nedeninin bulunmadığını, Kurum elemanının belirtmesi üzerine yalnız çalışma süresini işaretlediğini ileri sürerek, 06.02.2019 tarihli borçlanma talep dilekçesine göre 1350 gün daha SSK statüsünde yurt dışı borçlanma yapılmasının tespitine, aksi yöndeki Kurum işleminin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; haksız ve hukuki dayanaktan yoksun açılan davanın reddine; karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince; davanın kabulü ile davacının 06.02.2019 tarihli borçlanma talep dilekçesine göre 1350 gün daha yurt dışı borçlanması yapabileceğinin tespitine, aksi yöndeki kurum kararının iptaline, dair karar verilmiştir.

IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesi kararının süresi içerisinde davalı Kurum vekili tarafından istinafı üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Daire kararında; "...Dosya kapsamına göre, davacının 24.05.2019 tarihinde, tahakkuk eden yurt dışı borçlanmasını ödemiş olmasına karşın; kuruma 1350 gün daha borçlanmak için başvurusunun 19.09.2019 tarihinde olduğu anlaşılmış olup; iş bu süre, makul süre olarak görülmemiştir. Bu kapsamda; Mahkemece, davanın kabulüne yönelik hüküm kurulması hatalıdır. Mahkemece, kuruma ikinci başvuru tarihi olan 19.09.2019 tarihi, fark 1350 gün için, yeni bir borçlanma olarak kabul edilerek; buna göre değerlendirme yapılması gerekirken; eksik inceleme ve araştırma ile karar verilmesi bozma nedenidir. ..." gerekçeleriyle karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile;"...davacı hakkında Yargıtay 10.Hukuk Dairesi'nin 30.03.2022 tarihli bozma kararında belirtilen 19.09.2019 tarihli borçlanma talep dilekçesi tarihi göz önünde bulundurularak daha önce 4/a (SSK) kapsamında yapılan 1250 gün karşılığı 34.112,50 TL yurtdışı borçlanma tahakkuku iptal edilmiştir.

Bu itibarla 4/b (bağkur) kapsamında 1250 gün karşılığı 47.975,00 TL oalrak borçlanması yapılarak borç tahakkuk cetveli sigortalının vekiline 24.08.2022 tarih ve 50922985 sayılı yazımız ile bildirilmiştir. Ayrıca iptal edilen süreye karşılık ödenen 34.112,50 TL borcuna mahsup edilmiş olup, geriye kalan 13.862,50'TL 25.08.2022 tarihinde ödendiği hususu belirtilmiştir..." gerekçesi ile dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı kurum vekili; kurumun haklı olduğu görülerek, yargılama gider ve vekalet ücretinin lehlerine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, 4/ 1- a madde kapsamında yurt dışı borçlanma isteminin reddine dair kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanunu'nun ilgili maddeleri.

3. Değerlendirme Eldeki davada, bozma ilamı sonrası mahkemenin yazdığı müzekkereye karşılık kurumca işlem yapıldığı anlaşılmakla, davanın konusuz kalmadığı görülmektedir. Bu kapsamda Mahkemece yapılması gereken, davacının 1350 gün daha borçlanma için başvuru tarihi olan 19.09.2019 tarihi itibari ile kazanılmış hak oluştuğundan bu tarih dikkate alınmak suretiyle, esas hakkında davanın kısmen kabul kısmen reddine dair karar vermekten ibarettir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle, Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,