Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/4626 K.2023/4872

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen iş kazasının tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ..., davalı ... nezdinde çalışmakta iken, 05.09.2011 tarihinde makine üzerine demir parçası devrilmesi sonucu düşen demiri kaldırmak isterken elini çalışan motora kaptırmak suretiyle iş kazası geçirdiğini, meydana gelen iş kazasında davacının sağ el 5 inci parmağı distal falanks amputasyonuna maruz kaldığını, davacının, işini kaybetmeme düşüncesiyle Cumhuriyet Savcılığı tarafından alınan ifadesinde kazanın kendi başına, ablasının evindeyken duvar örmesi esnasında gerçekleştiğini beyan ettiğini,

davacı bu olaydan dolayı eski işverenine karşı tazminat davası açmayı düşündüğünü ancak Sosyal Güvenlik Kurumu'ndan haricen yapılan sorgulamada, bu olaya ilişkin iş kazası dosyası oluşturulmadığı tespit edildiğini, bu nedenle davacının 05.09.2011 tarihinde geçirdiği kazanın iş kazası olarak tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı vekilince, müvekkili ...'ın 05.09.2011 tarihinde geçirdiği kazanın iş kazası olduğunun tespiti talebiyle dava açıldığını, Kurum kayıtları incelendiğinde; davacının hastalık dosyası incelendiği, rapor ödemesi aşamasında bizzat sigortalı tarafından verilen sigortalı beyan formunda rapora konu rahatsızlığın işkazası vakası, adli vaka ya da trafik kazası olmadığına dair kendi beyanı olması nedeniyle ödemesi hastalık vakasından yapıldığı, yine kurum kayıtlarının incelenmesinde, işveren tarafından da olayın iş kazası vakası olduğuna dair herhangi bir bildirim yapılmadığı, sigortalının rapor ödemeleri hastalık vaka türünden yapıldığı, kurum işlemlerinin mevzuata uygun olduğu, bu nedenlerle açılan davanın reddini talep etmiştir.

Davalı SS 986 Nolu...

Zeytin Ve Zeytinyağı Tarım Satış Kooperatifi cevap dilekçesinde özetle; davacı ... tarafından 05.09.2011 tarihinde bir iş kazası geçirdiği iddiasıyla bu iş kazasının tespiti istemiyle dava açıldığını, işbu davayı kabul etmediklerini, yapılan inceleme ve araştırmalar neticesinde anılan davacı personelin sözkonusu tarih itibariyle bir iş kazası geçirdiğine ilişkin herhangi bir bilgi ve belgeye ulaşılamadığını, sözkonusu personelin belirtilen tarihteki yaralanmasının evinde ablasının evinde duvar örme esnasında gerçekleştiğine ilişkin bilgi ve kayıtların mevcut olduğunu, ...

Cumhuriyet Savcılığı hazırlık tahkikat evrakında da bu yönde bilgi ve kayıtların mevcut olup sözkonusu soruşturmanın takipsizlikle sonuçlanıp kesinleştiğini, bunun dışındaki davacı beyan ve iddialarının herhangi bir dayanağı ve kaydı bulunmadığını, tüm bu nedenlerle açılan haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 28.12.2021 tarihli ve 2021/121 Esas, 2021/440 Karar sayılı kararıyla dosyaya ekli 09.09.2011 tarihli Sosyal Sigortalar Kurumu vizite kağıdı, davalı SGK Başkanlığının 16.07.2019 tarihli yazı cevabı, Nazilli Devlet Hastahanesinden gönderilen kayıt ve belgeler, Nazilli SGK dan gelen 02.11.2021 tarihli yazı cevabı, dinlenen tanık beyanları, yargıtay bozma ilamı ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; gelen SGK yazılarında davacının geçirdiği kazanın iş kazası olarak kabul edildiği, geçici iş göremezlik ödemelerinin iş kazası türünden ödendiğinin bildirildiği,

Nazilli Devlet Hastahanesinden epikriz raporlarının gönderildiği ve muayene raporunda iş kazası geçirdiğinin belirtildiği anlaşıldığından, davacı ...'ın 05.09.2011 tarihinde makine üzerine demir parçası devrilmesi sonucu düşen demiri kaldırmak isterken elini çalışan motora kaptırması şeklinde oluşan kazanın ve sigortalının yaptığı işin mahiyetinin zeytin çekirdeği çuvallaması işi olduğu, oluşan kazanın iş kazası olarak nitelendirildiği, davacının çalıştığı işyerinin...

Zeytin ve Zeytinyağı Tarım Satış Kooperatifi olduğu, meydana gelen kazanın işyerinde iş akdinin yapılması sırasında oluşması ve yapılan işe ilişkin bir eylemde bulunurken meydana gelmesi nedeniyle kaza oluştuğundan 05.09.2011 tarihinde meydana gelen kazanın 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanun'un 3 üncü maddesine ve Sosyal Güvenlik Hukukuna göre iş kazası olarak tespiti gerektiği belirtilerek davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde Davalı kooperatif ve davalı Kurum vekillerinin istinaf başvurusunda bulunulması ve Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.2 maddesi uyarınca kaldırılmasına ve ve davanın dava şartı yokluğundan reddine karar verilmesi üzerine davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

Daire kararında somut olayda, kuruma başvuru şartının yargılama aşamasında tamamlanması üzerine, davalı SGK Başkanlığının 16.07.2019 tarihli yazı cevabına istinaden davacının geçirdiği kazanın iş kazası olarak kabul edildiğinden bahisle davanın reddine karar verilmiş ise de; dosya kapsamında geçici iş göremezlik ödemelerinin iş kazası türünden ödendiğine dair belge olmadığı,

davacının davalı kuruma verdiği 24.10.2011 tarihli dilekçesindeki imzalı beyanında, olayın oluş şeklini "sabah 09.15 saatlerinde arkadaşı ...'le birlikte pirina çuvallarken makine üzerine düşen demir parçasını kaldırmak isterken sağ el serçe parmağını henüz durmamış olan motor kasnağıyla kayışı arasına sıkıştırdığını" ifade etmesi, yine 09.09.2011 tarihli vizite kağıdı, Nazilli Devlet Hastanesi'nden alınan epikriz raporu ile tanık beyanları karşısında işin esasına girilerek sonucuna göre karar verilmesi gereğine işaret edilerek karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosyaya ekli 09.09.2011 tarihli Sosyal Sigortalar Kurumu vizite kağıdı, davalı SGK Başkanlığının 16.07.2019 tarihli yazı cevabı, Nazilli Devlet Hastahanesinden gönderilen kayıt ve belgeler, Nazilli SGK dan gelen 02.11.2021 tarihli yazı cevabı, dinlenen tanık beyanları, yargıtay bozma ilamı ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; gelen SGK yazılarında davacının geçirdiği kazanın iş kazası olarak kabul edildiği, geçici iş göremezlik ödemelerinin iş kazası türünden ödendiğinin bildirildiği,

Nazilli Devlet Hastahanesinden epikriz raporlarının gönderildiği ve muayene raporunda iş kazası geçirdiğinin belirtildiği anlaşıldığından, davacı ...'ın 05.09.2011 tarihinde makine üzerine demir parçası devrilmesi sonucu düşen demiri kaldırmak isterken elini çalışan motora kaptırması şeklinde oluşan kazanın ve sigortalının yaptığı işin mahiyetinin zeytin çekirdeği çuvallaması işi olduğu, oluşan kazanın iş kazası olarak nitelendirildiği, davacının çalıştığı işyerinin...

Zeytin ve Zeytinyağı Tarım Satış Kooperatifi olduğu, meydana gelen kazanın işyerinde iş akdinin yapılması sırasında oluşması ve yapılan işe ilişkin bir eylemde bulunurken meydana gelmesi nedeniyle kaza oluştuğundan 05.09.2011 tarihinde meydana gelen kazanın 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunun 3 üncü maddesine ve Sosyal Güvenlik Hukukuna göre iş kazası olarak tespiti gerektiği belirtilerek davanın kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili, 05.09.2011 tarihinde geçirmiş olduğu iş kazası nedeniyle sağlık hizmeti sunucuları tarafından 07.09.2011 - 24.10.2011 tarihleri arasında iş kazası vakası türünden düzenlenmiş geçici iş göremezlik raporu ödemesi yapıldığını, davacının geçirmiş olduğu kazanın iş kazası olduğuna ilişkin iş veren tarafından müvekkil Kuruma bir bildirim yapılmadığı gibi, davacı tarafından da bizzat kazanın iş kazası olmadığı beyan edildiği ve dava açılmadan önce de Kuruma başvuru şartı yerine getirilmediğini beyanla İlk Derece Mahkemesince verilen kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, iş kazasının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un 13 üncü maddesinin birinci fıkrası.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,