Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/5128 K.2023/5953

Taraflar arasındaki kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; müvekkilinin boşandığı eşi ile bir arada yaşadığı iddia edilerek Kurum tarafından ölüm aylığının kesildiğini ve yersiz ödeme çıkartıldığını ancak müvekkilinin boşandığı eşi ile bir arada yaşamadığını belirterek Kurum tarafından ölüm aylığının kesme işleminin iptalini, kesilen ölüm aylığının yeniden bağlanmasını, aylıklarının kesildiği tarihten itibaren faizi birlikte ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili; Kurum işleminin mevzuata uygun olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince; davanın kabulüne, Hizmet akdi ile çalışanlar emeklilik daire başkanlığının 60991618 3/1650577 sayılı yersiz ödeme konulu 13.08.2016 tarihli işleminin iptaline, aynı sayılı işlemle davacıya borç kaydedilen bedel yönünden davacının borçlu olmadığının tespitine,

Davacının kesilen aylıklarının kesildiği tarihten itibaren yeniden bağlanmasına, ödenmeyen ayılarının ay be ay işleyecek yasal faizleri ile birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

İlk Derece Mahkemesi kararına karşı davalı Kurum vekili; aksi ispatlanmayan bir denetim raporu var iken mahkemenin tanık beyanlarına itibar ederek davayı kabul etmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, eksik inceleme ile karar verildiğini, davanın reddi gerektiğini belirterek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı kurum vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine dair karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un 56 ncı maddesi.

3. Değerlendirme

Eldeki dava dosyasında; davacının kayıtlarda 2015 yılına kadar ... ilinde ikamet ettiği gözükmekte ise de söz konusu adreste tanınmadığı, eski eşinin de son ikamet adresi ... ili gözükmesine rağmen kolluk araştırmasında ... adresinde ikamet etmediği, ...’da yaşadığının belirtildiği anlaşılmakla, kayıtların gerçeği yansıtmadığı açıktır.

Ayrıca 5510 sayılı Kanunun 59/2 nci maddesi gereğince Kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş memurları tarafından düzenlenen tutanakların aksi sabit oluncaya kadar geçerli olup, aksinin ancak eş değer belgelerle ispatlanmasının gerektiği göz önünde bulundurularak, denetim raporunda ifadesine başvurulan market sahibinin imzalı beyanı bulunup, aksinin yazılı belge ile ispatı gerektiği gözetilerek, davacının eski eşinin ...’da kayıtlı olduğu adreslerde ikamet edip etmediği,

ikamet etmesi halinde kimlerle ikamet ettiği araştırılmalı, anılan hususlarda muhtar, azalar ve tanıklar tarafından eski eşin çalıştığı belirtilen taksi durağında çalışan kişilerin, davayla ilgili kapsamlı bir şekilde tanık olarak beyanları alınmalı, böylece kontrol memuru raporunun aksinin ispat edilip edilmediği hususu belirlenerek boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun gerçekleşip gerçekleşmediği toplanan kanıtlar ışığı altında değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre hüküm kurulmalıdır.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,