Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/5728 K.2023/6495

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

Karar davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili; davacının, davalı şirket bünyesindeki işyerinde mobilya ustası olarak, .....Tarihleri arasında en son 1.600,- TL ücretle çalıştığını, işe başladığı sırada Tuan PVC Doğrama, Mobilya Dekorasyon olarak faaliyet gösteren bu şirketin, daha sonra Möbel Cuno ...Ltd. Şti. olarak unvan değiştirdiğini belirterek; bu işyerinde geçen ve kuruma bildirilmeyen hizmetlerin tespitini istemiştir.

II. CEVAP

1.Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde; 1600 TL ücretle çalıştığı iddialarının doğru olmadığını, davacının işyerinde asgari ücretle çalıştığını, 04.05.2012’de başlayan çalışmalarının, işe giriş tarihinden itibaren Kurum’a bildirilmiş olduğunu, şirketteki işçilik alacaklarının üzerinede haciz konulmuş olduğundan, ... 15. İcra Md. 2013/12377 sayılı dosyasına yatırılmış bulunduğunu ileri sürerek davanın reddedilmesini istemiştir.

2. Feri Müdahil vekili cevap dilekçesinde, kayıtlara göre davacının, “...” unvanlı işyerinde 04.05.2012- 03.03.2015 Tarihleri arasında 982 Gün çalışması olduğunun tespit edildiğini, iddianın yöntemince araştırılması ve kanıtlanması gerektiğini, feri müdahil durumunda olan Kurum yönünden davanın ret edilmesini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile " davanın reddine " karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davacı vekili başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

İstinaf kanun yoluna başvuran davacı vekili, müvekkilinin sigortasız olarak çalıştırıldığı döneme ilişkin davalıların kusuru olduğunu,dosyada dinlenen tanıkların hepsinin haklılıklarını ispatladığını, bu nedenle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

1.Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun 6100 sayılı yasanın 353/1-b.1 hükmü gereğince esastan reddine, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Temyiz kanun yoluna başvuran davacı vekili, istinaf gerekçeleri ile aynı doğrultuda kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanunun 79 uncu maddesi, 5510 sayılı Kanun'un 86 ıncı maddesi.

2.Dava, 506 sayılı Kanunun 79/10 uncu ve 5510 sayılı Kanun’un m. 86/9 uncu maddesi uyarınca açılmış hizmet tespiti davasıdır. Hizmet akdi ile bir veya birden fazla işveren tarafından çalıştırılanların hizmetlerin tespitine ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkindir. Bu nedenle özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu çerçevede hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyerek, gerekli araştırmaların re'sen yapılması ve kanıtların toplanması gerektiği göz önünde bulundurulmalıdır.

Tanık beyanları değerlendirilirken bunların inandırıcılığı üzerinde durulmalı, verdikleri bilgilere nasıl vakıf oldukları, işveren, işçi ve işyeriyle ilişkileri düşünülmeli ve tanıklar buna göre dinlenilmeli, re’sen araştırma kapsamında sadece taraf tanıkları ile yetinilmeyip mümkün oldukça bordrolu, komşu ve yakın işyerlerinde bu yeri bilen ve tanıyanlar da dinlenerek tanık beyanlarının sağlığı denetlenmeli ve çalışma olgusu böylece hiç bir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde belirlenmelidir.

3. Değerlendirme

Eldeki davada mahkemenin hizmet tespitine yönelik kararı eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

Dosya kapsamında, öncelikle davacı dinlenilmek suretiyle, davasını somutlaştırılması sağlanmalı, Möbel İnşaat şirketi nezdinde hangi tarihler arasında, kimlerle çalıştığı sorulmalı; bildirdiği tanıklar dinlenilmeli , bildirilen tanıkların da hizmet cetvellleri getirtilerek hangi dönemde davalılar nezdinde çalıştığı açıkça tespit edilmeli ve davacının iddia ettiği dönemde kendilerinin de çalışmalarının olup olmadığı cetvellerine göre irdelenmelidir.

Möbel şirketinin bordro kayıtlar celp edilerek, re'sen bordro tanıkları tespit edilmeli beyanlarına başvurulmalı; öte yandan davalılar arasında işyeri devri olup olmadığı araştırılmalı, hukuki durum belirlenmeli ; buna göre de davacının yukarıda da değinildiği araştırma yöntemi kullanılarak varsa çalışmaları ortaya konularak, sonucuna göre karar verilmelidir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMSINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz eden ilgiliye iadesine,