Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/5806 K.2023/5939

Taraflar arasındaki iş kazasının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın, davalı Kurum vekili tarafından temyizi neticesinde kararın bozulması üzerine bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Mahkemesi kararı davalı kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, davalıya ait işyerinde 1990 yılında işe başladığını, 1999 yılında emekli olduktan sonrada aynı işyerinde çalışmaya devam ettiğini, 15.04.2004 tarihinde geçirdiği iş kazası sonucunda sol el işaret parmağı ile orta parmağının koptuğunu,kaza sonucunda çalışma gücü kaybına uğradığını, davalı işverenin kazayı SGK ya bildirmediğini,bu nedenle Kemalpaşa 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2008/26 Esas sayılı dosyası ile dava açıldığını halen devam etmekte olan tazminat davasında tespit davasının açılması için kendisine süre verildiğini, belirtilen nedenlerle davalı Gotsa Oto Yağ Keçeleri San. Tic. Ltd. Şti.'ne ait Abdi İpekçi Cad. ... Altındağ ... adresindeki işyerinde 15.04.2004 tarihinde geçirmiş olduğu kazanın iş kazası olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı SGK Başkanlığı vekili, kurum kayıtlarında yapılan incelemede 2.2219.01.01.1069280.035.04-90 sicil sayılı Gotsa Oto Yağ Keçeleri San. Tic. Ltd. Şti.'nin 12.01.1996 tarihinde kanun kapsamına alınarak şu an gayri faak işyeri olduğunun tespit edildiğini,dönem bordrolarının incelenmesinde davacının adına rastlanılmadığını, Kurum kayıtlarında olayın iş kazası olduğuna dair herhangi bir kayıt bulunmadığını bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 16.09.2015 tarihli ve 2014/606 E., 2015/345 K. sayılı kararı ile davalı şirketin tescil tarihinin 12.01.1996 olduğu ve 26.09.2013 yılına kadar şirketin faal olarak çalıştığı, o halde iş kazasının olduğu iddia edilen 15.04.2004 tarihinde şirketin faal olduğunun ortaya çıktığı, davacının gösterdiği şahitler usulünce dinlendikleri, buna göre davacının pres makinesinde çalışırken olayın meydana geldiği ve olayın mesai saatinde olduğu davacının sol elinin iki parmağının çalışırken koptuğu anlaşılmış bulunduğundan davanı yerinde olduğu anlaşılmış bulunmakla davalı Gotsa Oto Yağ.Keçeleri SAn. Ltd. Şti. ne ait Abdi İpekçi Cad. No:... Altındağ ... adresindeki iş yerinde davacının 15.04.2004 tarihinde geçirmiş olduğu kazanın iş kazası olduğunun tespitine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. İlk Bozma Kararı

1.İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

Dairenin 26.10.2017 tarih ve E.2015/21857, K.2017/7304 sayılı kararında somut olayda; davalı Gotsa Oto Yağ Keçeleri San. Tic. Ltd. Şti.'nin münfesih sayıldığı ve 26.09.2013 tarihinde ticaret sicilinden re’sen terkin edildiği, bu durumda, taraf ehliyeti bulunmayan şirket aleyhine karar verildiği anlaşılmış olmakla, davalı şirket hakkında ihya yapılması için yasal prosedür işletilmek suretiyle ihyasına dair karar alındıktan sonra, usulüne uygun şekilde taraf teşkilinin sağlanması ve sonrasında karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ve infazı mümkün olmayacak şekilde karar verilmiş olmasının usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedeni olduğu belirtilerek karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile uyuşmazlık konusu olayda, davacı ...'ın, davalı işveren firma Gotsa Oto Yağ Keçeleri San. Tic. Ltd. Şti.’ye ait “ Oto Yağ keçeleri İmalatı” unvanlı işyerinde, 15.04.2004 tarihinde, normal mesai içinde saat 16.00 sıralarında, pres tezgahında çalışırken, sol elinin pres kalıbı altında kaldığı ve parmaklarının koptuğunun tanık beyanları ile sabit olduğu, işyerinde işverenin işinin yapılması sırasında meydana gelen, kazalı işçinin yaralanması ve uzuv kaybı ile sonuçlanan olayın, o tarihte yürürlükte olan, 506 Sayılı SSK Kanunun 11/A maddesi (a) ve (b) bentleri (işyerinde bulunduğu sırada ve işveren tarafından yürütülmekte olan iş dolayısıyla) uyarınca iş kazası olduğu kanaatine varılmakla davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili, olayın iş kazası niteliğinde olmadığını, tanıklardan bazılarının davacıyı tanımadıkları veya iş kazasını duymadıkları şeklinde beyanda bulunduklarını beyanla davanın reddini ve kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, iş kazasının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1) Eldeki davaya konu olayın meydana geldiği tarih itibari ile davanın yasal dayanaklarından biri 506 sayılı Kanun'un 11/A maddesidir. Anılan maddeye göre eldeki davayla ilgili olarak iş kazası;

a-)Sigortalının iş yerinde bulunduğu sırada,

b-)İşveren tarafından yürütülmekte olan iş dolayısıyla,

Hemen veya sonradan sigortalıyı bedence veya ruhça arızaya uğratan olaydır.

Olayın, işkazası olarak kabul edilebilmesi için;

A-)Olaya, maruz kalan kişinin 506 sayılı Kanun'un 2. maddesi anlamında sigortalı olması,

B-)Olayın, 506 sayılı Kanun'un 11/A maddesinde sayılı ve sınırlı olarak belirtilen hal ve durumlardan birinde meydana gelmesi koşuldur. Başka bir anlatımla, olayın, iş kazası sayılabilmesi için iki koşulun birlikte gerçekleşmesi zorunludur. İş kazası olgusu Kurumca kabul edilmezse somut olayda olduğu gibi sigortalının ya da hak sahiplerinin olayın iş kazası olduğunu dava yolu ile tespit ettirmesi gerekmektedir.

3. Değerlendirme

Somut olayda, davacı, davalıya ait işyerinde 1990 yılında işe başladığını,1999 yılında emekli olduktan sonra da aynı işyerinde çalışmaya devam ettiğini, 15.04.2004 tarihinde geçirdiği iş kazası sonucunda sol el işaret parmağı ile orta parmağının koptuğunu ancak davalı işverenin kazayı davalı kuruma bildirmediğini, bu nedenle Kemalpaşa 1.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2008/26 Esas sayılı dosyası ile dava açıldığını halen devam etmekte olan tazminat davasında tespit davasının açılması için kendisine süre verildiğini beyanla davalı Gotsa Oto Yağ Keçeleri San.

Tic. Ltd. Şti'ye ait... ... adresindeki işyerinde 15.04.2004 tarihinde geçirmiş olduğu kazanın iş kazası olduğunun tespitini talep etmiş olup bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde davanın kabulüne karar verilmiş ise de verilen karar eksik incelemeye dayalı bulunmuştur.

Mahkemece, davanın somutlaştırılması yükümlülüğü çerçevesinde davacının beyanı alınarak hangi işyerinde, hangi adreste, hangi zamanda kimlerle çalıştığı sorulmalı; davacı tarafından açılan Kemalpaşa 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nde görülen E.2008/26 sayılı tazminat davasının 28 inci celsesinde tanık olarak dinlenen ve eldeki davada da davacı lehine iş kazası ile ilgili beyanları bulunan tanık ...'un, olay tarihinde 1035025 sicil numaralı Başgün Otomotiv işyerinde sigortalı göründüğü, tazminat davasının davalı şirket ile Başgün Grup A.Ş. aleyhine açıldığı,

davacının olay tarihinde sigorta kaydı bulunmadığı dikkate alınmak suretiyle davacının kaza geçirdiği tarihte işvereninin kim olduğu belirlenmek suretiyle sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA,