Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/6168 K.2023/6759

Taraflar arasındaki hizmet ve prime esas kazancın tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının garson olarak Sayanora gazinosu adı altında faaliyet gösteren davalı iş yerinde 01.06.2000 - 10.03.2013 tarihleri arasındaki çalışmalarının tespiti ile aylık net 3500 TL ücret ile çalıştığının tespitini talep etmiştir.

II.CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; Kendi beyanı ve kanıtları ile davacının 2010 yılı içinde 15.01.2010, 20.01.2010, 22.04.2010, 02.09.2010 ve 03.09.2010 tarihlerinde star gazinosunda çalıştığının sabit bulunduğunu, davalı iş yerinde (06.01.2011 - 30.06.2011), (06.12.2011 - 01.07.2012) ve en son (06.10.2012 - 26.12.2012) tarihlerinde bildirim bulunmakta olduğunu, 30.06.2011 çıkış tarihinden itibaren hak düşürücü sürenin gerçekleştiğini, kan kartlarında çalışılan yer ile ilgili belgenin istenmediğini, kişinin kendi beyanı ile düzenlendiğini bu belgenin çalışmaya karine teşkil etmeyeceğini, ücretin asgari ücret olduğunu beyan ederek davanın reddini istemiştir.

Fer'i müdahil SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının hizmet tespitini talep ettiği 2000 - 2013 yılları arasında dava dışı Ali Gökçek iş yerinden (19.11.2004 - 17.01.2005) tarihleri arasında sigortalılık bildirimleri bulunmaktadır.

Altındağ Kaymakamlığı İlçe Sağlık Müdürlüğü'nün 12.06.2019 tarihli yazısında ve ekinde bulunan defter kayıtlarında davacının hizmet tespiti istenen dönemde olmak üzere bar, pavyon gibi yerlerde çalışmak isteyen kişilerin serolojik kontrol kartları için 15.01.2010, 20.01.2010, 22.04.2010, 02.09.2010, 03.09.2010 tarihleri arasında dava dışı Star Gazino iş yerinde çalıştığı beyanı ile muayene ve tetkik işlemlerini yaptırdığı görülmektedir.

Bu durumda davacının 2004-2005-2010 yılları arasında dava dışı iş yerlerinde çalıştığı anlaşılmıştır. Kural olarak, sigortalının aynı iş yerinde giriş çıkış yapması durumunda hak düşürücü süre herkesim çalışma için ayrı belirlenmektedir. Çıkıştan sonra işçinin tekrar aynı iş yerine girerek çalışması, ilk dönem çalışma yönünden hak düşürücü sürenin işlemesine engel değildir.

Davacının tespitini talep ettiği dönemde olmak üzere en son 03.09.2010 tarihinde başka bir iş yerinde çalıştığı belirtilerek serolojik kontrol yaptırıldığı, bu durumda belirtilen tarihlerde davalı iş yerinden çıkış yaptığının kabulünün gerekmesi nedeni ile, 2010 yılı ve öncesi davalı iş yerinde çalışma iddiaları yönünden bu yılı takip eden yıl sonu olan 31.12.2010 tarihinde davanın açıldığı, 11.12.2017 tarihleri arasında 5 yıllık yasal hak düşürücü süre geçmiş bulunmaktadır.

2010 yılı öncesi dönem yönünden hak düşürücü süreye engel olacak, belirtilen nitelikte belge kurum tespiti ya da davacı adına yapılmış prim ödemesi yoktur. Dava dışı Star Gazinosundan sonra davalı iş yerinde çalışma beyanı ile yapılmış sağlık kontrolü 23.03.2011 tarihinde gerçekleştirilmiştir.

Davacının hak düşürücü süre sonrasında davalı iş yerinde işe başladığı 06.01.2011 tarihinden itibaren 10.03.2013 tarihine kadar sürekli çalıştığı bu dönem kuruma bildirilmemiş olan (01.07.2011 - 05.12/2011) (02.07.2012-05.10.2012) ve (27.12.2012-10.03.2013) tarihleri arasında davacının davalıya ait iş yerinde çalıştığının dinlenen bodro tanık beyanları ve muayene kayıtları karşısında tespitinin gerektiği, 2013/3. ay sigorta prime esas kazanç üst sınırı ile sınırlı olmak üzere azami tutarın 6.360,90 TL olduğu anlaşılmakla;

Davanın kısmen kabulüne, Davacının davalı iş yerinde 06.01/2011 tarihinden 10.03.2013 tarihine kadar sürekli çalıştığı ile bu dönem kuruma bildirilmemiş olan (01.07.2011-05.12.2011) (02.07.2012-05.10.2012) ve (27.12.2012-10.03.2013) tarihleri arasında da davacının davalıya ait 1093086 sicil numaralı iş yerinde çalıştığının tespitine, Son çalışma ayı olan 2013/3.ay sigorta primine esas kazancının üst sınırının 6.360,90 TL olduğunun tespitine, Fazlaya ilişkin isteminin reddine, karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf yoluna başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri: Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın talepleri gibi kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile;

Davacının hizmet tespiti talebi yönünden yapılan incelemede; dinlenen tanık beyanlarından, Altındağ İlçe Sağlık Müdürlüğünün bildirdiği davacının muayene ve tetkik işlem tarihlerinden, davacı tarafından açılan ve ...

12. İş Mahkemesinde görülen alacak davasında davacının 01.07.2000-31.10.2004 ve 01.03.2005-10.02.2013 tarihleri arasında çalıştığı kabul edilerek talepleri hakkında karar verildiği, beyanları alınan tanıkların davacının çalışmalarını doğruladıkları, davacının davalı iş yerinde geçen çalışmalarına ilişkin olarak 2003 - 2009 yıllarında da muayene kayıtları olsa da 15.01.2010-03.09.2010 tarihleri arasında Star Gazinosu için de muayene kayıtlarına rastlandığından davalı iş yerinde geçen çalışmalarının kesintili olduğu,

bu kesintiden sonra ilk kez davalı tarafça Kuruma bildirilen hizmet başlangıcının 06/01/2011 tarihi olduğu anlaşıldığından davacının mahkemece kabul edilen dönemde davalı iş yerinde çalıştığı sonucuna varılmıştır.

Prime esas kazancın tespiti yönünden yapılan incelemede; Somut olayda, davacının iddia ettiği ücret ile çalıştığını ispat edecek yazılı bir delilin bulunmadığı, davacı tarafından davalı iş verene karşı açılan alacak davasının ... Bölge Adliye Mahkemesinin incelemesinden geçerek kesinleştiği, mahkeme kararı ile hüküm altına alınan alacakların ... 18. İcra Müdürlüğünün 10.12.2018 tarihli tahsilat makbuzu ile tahsil edildiği, ödenen söz konusu ücret niteliğindeki alacakların davacının hizmetinin geçtiği son ayın prime esas kazanç matrahına dahil edildiği anlaşıldığından mahkemenin prime esas kazancın tespiti bakımından yaptığı değerlendirmenin doğru olduğu kanaatine varılmıştır.

Davacı vekili, davalı ... vekili ve fer'i müdahil Kurum vekilinin istinaf istemlerinin 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine, karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; istinaf dilekçesinde belirttiği hususlar doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur. Davalı işveren vekili; istinaf dilekçesinde belirttiği hususlar doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur. Feri müdahil kurum vekili; istinaf dilekçesinde belirttiği hususlar doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur. C.Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava; davacının garson olarak Sayanora Gazinosu adı altında faaliyet gösteren davalı iş yerinde 01.06.2000 - 10.03.2013 tarihleri arasındaki çalışmalarının tespiti ile aylık net 3500 TL ücret ile çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk 1-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun; 288 inci maddesi, 289 uncu maddesi, 292 inci maddesi, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 200 ve 202 inci maddeleri,

2- 506 sayılı Kanunun 79 uncu maddesinin 10 uncu fıkrası ile 77 'inci maddesinin birinci fıkrası ile 5510 sayılı Kanunun 86 ıncı maddesinin 9 uncu fıkrası ile 80 inci maddesinin birinci fıkrası,

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup taraf vekilleri tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle, Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,