Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/6708 K.2023/7678

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın feri müdahil kurum vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı feri müdahil kurum vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı şirkete ait özel dershanede 08.04.2014 tarihinden 30.04.2017 tarihine kadar kantin görevlisi olarak çalıştığını, işyerinin zaman içerisinde ünvan değiştirdiğini, ... adına kaydolduğunu, davacının davalı iş yerinde kesintisiz çalıştığını belirterek eksik hizmetlerinin tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı Dürriyetta Yıldırım vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının müvekkilinin yanında 06.10.2016-30.04.2017 tarihleri arasında çalıştığının, müvekkili ile diğer davalı şirket arasında herhangi bir illiyet bağının bulunmadığını, müvekkilinin işyerini 06.10.2016 tarihinde açtığını ve davacının bu tarihten itibaren çalışmaya başladığını, 30.04.2017 tarihinde işten ayrıldığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Feri müdahil SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının çalışmalarının eksik bildirilmesinde müvekkiline yüklenebilecek kusur sorumluluk sözkonusu olmadığını, kurumun herhangi bir sorumluğunun bulunmadığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararı ile; "... Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; davacı vekili dilekçesiyle davacının davalı şirket ve ...'a ait dershane kantininde hizmet akdiyle 08.04.2014 - 30.04.2017 tarihleri arası kesintisiz şekilde çalışmasının devam ettiğini, kurum kayıtlarına intikal etmeyen hizmetlerin tespitine karar verilmesini talep ve dava ettiği, davacının işyeri ünvan listesi ekli hizmet cetvelinin incelemesinde.

08.05.2014 - 05.06.2014, 03.12.2014 - 25.02.2015, 24.10.2015 - 17.06.2016 tarihleri arası dönem çalışmaları 1143613 işyeri sicil numaralı davalı...Yayıncılık Dağıtım Ticaret Limited Şirketi ünvanlı işyerince, 06.10.2016 - 30.04.2017 tarihleri arası dönem çalışmaları 1196874 işyeri sicil numaralı davalı ... ünvanlı işyerince kurum kayıtlarına intikal ettiği, uyuşmazlığın davacının 08.04.2014-07.05.2014, 06.06.2014-02.12.2014, 26.02.2015- 23.10.2015, 18.06.2016-05.10.2016 tarihleri arası dönem davalılara ait işyeri nezdinde geçen hizmetlerin tespitine ilişkin olup,

davalı...Yayıncılık Dağıtım Ticaret Limited Şirketi ünvanlı işyerinin 23.01.2010 tarihinde, davalı ... ünvanlı işyerinin 06.10.2016 tarihinde kanun kapsamına alındığı, davalı ... ünvanlı işyerinin kanun kapsamına alınması sonrası davacının sigorta girişinin yapıldığı ve hizmetlerin kanun kapsamında bulunduğu 06.10.2016 - 30.04.2017 tarihleri arası kesintisiz şekilde bildirildiği, davalı asil adına vergi mükellefiyet kaydına rastlanılmadığı, davalı şirkete ilişkin 14.05.2015 tarihli ticaret sicil gazetesinin incelemesinde yapılan pay devri sonrası şirketin tek ortaklı bir yapıya büründüğü,

tek ortak ...'ün şirketi 10 yıl süre münferiden temsile yetkili kişi olduğu ve adresinin ...Sk No:4-1... ... adresi olduğu dosya kapsamından anlaşılmış, taraf ve dönem bordro tanık anlatımlarından davalılara ait işyerinin bir dershane olduğu,... ve ...şubesi olmak üzere iki ayrı şubesinin bulunduğu, davacının temizlik ve kantin görevlisi olduğu, yaz dönemi Temmuz ayı içerisine kadar derslerin devam ettiği, sonrasında öğretmenlerin izinli olduğu, Ağustos ayı itibariyle kayıtlarının başlaması ve Eylül ayı içerisine kadar devam etmesi sebebiyle dershanelerin açık olduğu, davacının çalışmasının 2014 yılı Nisan ayı içerisinde başladığı,

yaz dönemi çalışmasının devam ettiği, haftanın 6 günü çalışmasının bulunduğu, işe başladığı tarih sonrasında bir ara vermesinin bulunmadığı ve işten ayrıldığı tarihte sigorta çıkışının verildiği, işe başladığı tarihten işten ayrıldığı tarihe kadar çalışmasının ara vermeksizin gerçekleştiği kanaati mahkememizde hasıl olmuş, davalı ... yönünden kurum kayıtları esas alınarak eksik bildirilen bir hizmete rastlanılmadığından talebin reddine,

davalı şirket yönünden işyeri devrinin 2016 yılı Ekim ayı içerisinde yapıldığı anlaşılmakla davacının 08.04.2014-05.10.2016 tarihleri arası dönemde hizmet akdine istinaden kesintisiz şekilde çalıştığı," gerekçeleriyle;

"Davanın kısmen kabulü ile, davacının 08.04.2014-05.10.2016 tarihleri arası dönemde davalı 1143613 işyeri sicil numaralı...Limited Şirketi unvanlı işyerinde hizmet akdine istinaden kesintisiz şekilde çalıştığının tespitine,

Davalı ... yönünden davanın reddine" karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

Fer'i müdahil SGK vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının, davalı işyerinde 08.04.2014 tarihinden 30.04.2017 tarihine kadar aynı iş yerinde kesintisiz bir şekilde çalıştığını belirterek hizmetlerinin tespiti istemiyle dava açtığı, yerel mahkemece verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğu, öncelikle müvekkil kurumun bildirim üzerine işlem yaptığı, müvekkili kuruma yüklenebilecek herhangi bir kusur ve sorumluluk bulunmadığı,

davalı tarafından yerine getirilmediği iddia olunan yükümlülükler nedeni ile sorumluluğun müvekkil kurum ve davalı arasında paylaştırılmasının hukuka ve yasaya aykırı olacağı, nitekim, olağan olarak sigortalılık niteliğinin, taraflar arasında hizmet akdi ilişkisinin kurulması ve çalışmaya başlanması ile kazanılmakta olup, yazılı olarak düzenlenen veya sözlü olarak benimsenen hizmet akdi ile birlikte, sigortalılığın oluşumu yönünden eylemli çalışma olgusunun varlığının da kanıtlanması gerektiği, bu tür davaların yalnızca bir günlük çalışmanın tespitinden ibaret olarak görülmemesi gerektiği,

bir günlük çalışmanın kabulü ile saptanacak sigortalılık başlangıcının sigortalıya sağlayacağı sigortalılık süresi ile birlikte kazandıracağı haklar dikkate alınıp ve giriş bildirgesi ile birlikte eylemli çalışmanın bulunup bulunmadığının özellikle belirlenmesi gerektiği, buna göre dönem bordrosunda yer alan ve davacının talep ettiği tarihte çalışmasının mevcut tanıklar ile gerektiğinde komşu işyerleri çalışanlarının olduğu kayıtlarla ya da kolluk yolu ile yaptırılacak araştırma ile belirlenen kimselerin beyanlarına başvurulup, sonucuna göre karar verilmesi gerektiği,

Yargıtayca da hizmet tespiti davalarında davacının talep ettiği tarihte çalışmasına ilişkin olarak, mevcut tanıklar ile gerektiğinde komşu iş yerleri çalışanları olduğu kayıtlarla ya da kolluk yolu ile yaptırılacak araştırma ile belirlenen kimselerin beyanlarına başvurulması gerektiğinin kabul edildiği, müvekkili kurumun hukuka ve yasaya uygun olarak, yasaların belirlediği şekilde işlem yaptığı, bu hususun kurum kayıtlarınca sabit olduğu, tüm işlemlerinde hassasiyet ve titizlik ile hareket edildiği, davacı hakkında yürütülen işlemlerde de hukuk nazarında ilerlendiği,

davacının iddia edebileceği bir hukuka ve yasaya aykırılık söz konusu olmadığı, buna rağmen yerel mahkeme tarafından yukarıda ayrıntılı olarak izah edilen hususlar dikkate alınmadan hatalı ve eksik inceleme ile davanın kısmen kabulüne karar verildiği gerekçeleriyle, yerel mahkemece verilen kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesi talebiyle istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; uyuşmazlığın, davacının 08.04.2014 - 07.05.2014, 06.06.2014 - 02.12.2014, 26.02.2015 - 23.10.2015, 18.06.2016 - 05.10.2016 tarihleri arası dönem davalılara ait işyeri nezdinde geçen hizmetlerin tespitine ilişkin olduğu, davacının hizmet cetvelinin incelemesinde.

08.05.2014 - 05.06.2014, 03.12.2014 - 25.02.2015, 24.10.2015 - 17.06.2016 tarihleri arasındaki çalışmalarının, 1143613.042 iş yeri sicil numaralı...Yayıncılık Dağıtım Ticaret Limited Şirketi unvanlı iş yerince.

06.10.2016 - 30.04.2017 tarihleri arasındaki çalışmalarının 1196874.042 iş yeri sicil numaralı ... unvanlı iş yerince kurum kayıtlarına intikal ettirildiği, davalı...Yayıncılık Dağıtım Ticaret Limited Şirketi unvanlı iş yerinin 23.01.2010 tarihinde, davalı ... unvanlı iş yerinin 06.10.2016 tarihinde Kanun kapsamına alındığı, davalı ... ünvanlı iş yerinin kanun kapsamına alınmasından sonra davacının sigorta girişinin yapıldığı ve davalı ... ünvanlı işyerince hizmetlerinin 06.10.2016 - 30.04.2017 tarihleri arası kesintisiz şekilde bildirildiği;

davalı şirketin, 14.05.2015 tarihli Ticaret Sicil Gazetesi'nde yayımlanan kararına göre, yapılan pay devri sonrası şirketin tek ortaklı bir yapıya büründüğü, tek ortak ...'ün şirketi 10 yıl süre münferiden temsile yetkili kişi olduğu ve adresinin ...Sok.

No:4-1.../... olduğu, toplanan deliller ve dinlenen tanık beyanlarına göre; davalılara ait işyerinin bir dershane olduğu,... ve ...şubesi olmak üzere iki ayrı şubesinin bulunduğu, davacının temizlik ve kantin görevlisi olduğu, yaz dönemi Temmuz ayı içerisine kadar derslerin devam ettiği, sonrasında öğretmenlerin izinli olduğu, Ağustos ayı itibariyle kayıtlarının başlaması ve Eylül ayı içerisine kadar devam etmesi sebebiyle dershanelerin açık olduğu, davacının davalı şirket nezdindeki çalışmasının 2014 yılı Nisan ayı içerisinde başladığı, yaz dönemlerinde çalışmasının devam ettiği, haftanın 6 günü çalışmasının bulunduğu,

işe başladığı tarih sonrasında bir ara vermesinin bulunmadığı ve işten ayrıldığı tarihte sigorta çıkışının verildiği; davacının davalı şirket nezdindeki çalışmasının, işe başladığı tarihten işten ayrıldığı tarihe kadar ara vermeksizin gerçekleştiği, davalı ... yönünden kurum kayıtları esas alınarak eksik bildirilen bir hizmete rastlanılmadığı,

dolayısıyla davacının, işe başladığı tarihten, iş yeri devrinin gerçekleştiği tarihe kadar olan 08.04.2014-05.10.2016 tarihleri arasındaki dönemde, davalı 1143613.042 iş yeri sicil numaralı...Yayıncılık Dağıtım Ticaret Limited Şirketi unvanlı iş yerinde, hizmet akdine dayalı olarak kesintisiz şekilde çalıştığı, sonuç olarak yerel mahkeme kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından, fer'i müdahil Kurum vekilinin istinaf başvurusunun, HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde feri müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

Fer'i müdahil SGK vekili temyiz dilekçesinde; istinaf gerekçelerini tekrarlamıştır.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespit istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanunu'nun 86 ıncı madde hükümleridir. 3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,