Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/7389 K.2023/8784

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; müvekkilinin davalı ...'e ait tarlalarda tarım işçisi sıfatı ile asgari ücretten 12.12.2006 tarihinden itibaren dava tarihi itibariyle halen çalıştığını, müvekkilinin hizmetlerinin Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilmediğini, bu nedenle müvekkilinin hizmetlerinin tespiti için dava açmak zorunda kaldıklarını beyanla davacının belirtilen tarihler arasında davalı işverenin işçisi olarak çalıştığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ...; kendi tarlasında da davacının satın aldığı tarlalarda da beraber çalıştıklarını, kazanılan paradan eşine belirli bir pay verdiğini, kendisinin Bağ-Kur’dan emekli olduğunu, eşi adına Bağ-Kur ve SSK primi yatırmadıklarını, davacının iddialarını kabul ettiğini, davacının kendisinin yanında çalıştığını beyan etmiştir.

2.Fer'i müdahil Kurum vekili; öncelikle hak düşürücü süre yönünden davanın reddinin gerektiği, davacının iddia ettiği çalışmaların gerçek ve eylemli bir çalışma olmadığını, hizmetin geçtiği iddia olunan tarihlerde işverenin 506, 2925 ve 5510 sayılı Kanun kapsamında ve kapsamına alınacak nitelikte bulunup bulunmadığı, işin ücret mukabili yapılıp yapılmadığının araştırılması gerektiğini beyan ile açılmış bulunan davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "Davanın reddine" karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri Davacı vekili; davacının dava dilekçesi, duruşmada alınan beyanları ve dinlenen tanık beyanları ile davacının davalı tarlalarında hizmet akdi ile çalıştığının ispatlandığını, çalışma süresi boyunca davalı tarafından sigortalı yapılmadığı ve sigorta primleri ödenmediğini, davacının davalı yanında çalışması sabit iken yerel mahkemenin hatalı kararla davayı ret etmesi usule ve yasaya açıkça aykırı olup davacının mağdur edildiğini, bilirkişi raporu da müvekkili lehine olmasına rağmen yerel mahkemece dikkate alınmadığını yerel mahkeme kararının bozulması, davanın kabulü gerektiğini belirterek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "Lüleburgaz İş Mahkemesi'nin 16.03.2021 tarihli, 2020/302 Esas - 2021/95 Karar sayılı kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan davacı vekili istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin 1 numaralı alt bendi uyarınca esastan reddine" karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili istinaf gerekçelerini tekrarla kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun'un 79/10 ve 5510 sayılı Kanun'un 86/9 uncu maddeleri hükümleridir.

3. Değerlendirme 1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.6552 sayılı Kanun'un 11.09.2014 günü yürürlüğe giren 64 üncü maddesiyle, 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 7 nci maddesine eklenen 4 üncü fıkrada, hizmet akdine tabi çalışmaları nedeniyle zorunlu sigortalılık sürelerinin tespiti talebi ile işveren aleyhine açılan davalarda, davanın Kuruma re'sen ihbar edileceği, ihbar üzerine davaya, davalı yanında fer'i müdahil olarak katılan Kurumun, yanında katıldığı taraf başvurmasa dahi kanun yoluna başvurabileceği belirtilmiş olup, eldeki hizmet tespiti davasının dava tarihi 08.10.2020 olduğundan, mahkemece yanılgılı değerlendirme sonucu hüküm kısmında ve gerekçeli karar başlığında,

"ihbar olunan" olarak belirtilen Kurum'un, "fer'i müdahil" olarak gösterilmesi gerektiği hususunun, mahkemece göz önünde bulundurulmaması usul ve yasaya aykırı olup bozma sebebidir.

Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1.Davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, davacı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile;

İlk Derece Mahkemesi kararının karar başlığındaki "İhbar Olunan Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı" ibaresinin silinerek yerine "Fer'i Müdahil Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı" yazılmasına,

Hükmün son fıkrasındaki "Dair; davacı vekili ile ihbar olunan SGK vekilinin yüzüne karşı... " ibaresinin silinerek yerine "Dair; davacı vekilinin ve fer'i müdahil Kurum vekilinin yüzüne karşı... " ibaresinin yazılması suretiyle, DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının ilgilisine yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,