Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/7975 K.2023/9505

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen sigorta başlangıç tarihinin tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararının davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulü ile incelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının dava dışı işverene ait zeytin ve zeytinyağı işletmesi fabrikasında zeytin eleme işçisi olarak çalıştığını, ilk işe giriş bildirgesinin işveren tarafından davalı Kuruma verildiğini, davacının Kuruma yapmış olduğu başvuru sonucunda Kurum tarafından verilen cevabi yazıda 20.11.1986 tarihli işe giriş bildirgesi verildiği; ancak bu döneme ait herhangi bir bildirim ve ödeme yapılmadığından işe giriş bildirgesindeki tarihin sigortalılığın başlangıcı olarak kabul edilmediğini belirterek, davacının sigortalılık başlangıç tarihinin 20.11.1986 olarak tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı SGK Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde, davacı adına Kuruma işe giriş bildirgesi verildiğini; ancak dönem bordrosunun verilmediğini, davanın yersiz olduğunun savunarak reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 05.02.2019 tarihli ve 2017/679 Esas 2019/24 Karar sayılı sayılı kararıyla; davanın kabulü ile davacının ... sicil sayılı ... ünvanlı işyerinde 1 günlük çalışmasının ve işe ilk giriş tarihinin 20.11.1986 tarihi olduğunun tespitine karar verilmiştir.

IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesi kararının süresi içerisinde davalı Kurum vekili tarafından istinafı üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Dairemizin 23.09.2020 tarihli ve 2020/365 E. 2020/4841 K. sayılı ilamında, "...

Eldeki davada, öncelikle dava dışı işyerinin vasıf ve nitelikleri ile tarım işyeri olup olmadığı hususu ile süreksiz iş niteliğinin ve bu kapsamda 30 günü geçmeyen işçilerin çalıştırılıp çalıştırılmadığı, ayrıntılı şekilde irdelenmeli, işyerindeki diğer çalışan bildirimleri yapılmış olan kimselerin davalı Kurumca 506 sayılı Kanun kapsamında hizmet akdi niteliğinin kabul edilip edilmediği ile bu kimselerin tanıklığına başvurularak ayrıntılı beyanları alınmalı ve gerektiğinde komşu arazi/bahçe/zeytinlik sahipleri ve çalışanları dinlenerek,

işyerinde yapılan işin sürekli olup olmadığı hususu üzerinde durulmalı, davalı işveren nezdinde tutulan iş sözleşmeleri, istihkak bordroları, çalışanlar listesi, ödeme bordroları gibi belgelerin varlığı da araştırılmak suretiyle, bu husus açıklığa kavuşturulmalı ve işyerinde 506 sayılı Kanun kapsamında mı yoksa 2925 sayılı Kanun'un 3 üncü maddesinde belirtildiği şekilde “nitelikleri bakımından en çok 30 işgünü süren işler” niteliğinde olup olmadığı net bir şekilde belirlendikten sonra,

sonucuna göre davacının çalışmasının tarım işinde süreksiz çalışan olduğunun anlaşılması halinde, talep tarihi itibariyle, kısa süreli tarımsal faaliyette bulunanların zorunlu sigortalı sayılmasına olanak veren bir düzenleme olmaması nedeniyle, sigortalılık başlangıç tarihinin tespiti isteminde bulunamayacağı dikkate alınarak bir karar verilmesi gerekirken,..." denilmek suretiyle karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...davanın davacının sigorta başlangıç tarihinin tespiti ile muarazanın meni talebine ilişkin olduğu, davacının dava dışı işveren İdris Yağcıya ait zeytin ve zeytinyağı işletmesinde zeytin eleme işçisi olarak çalıştığını, davalı Kurumca 20.11.1986 tarihinin işe başlangıç olarak kabul edilmediğini, işe giriş bildirgesindeki işe başlama tarihinin sigortalılığın başlangıcı olarak kabul edilmesinin talep edildiği, Mahkememizce Yargıtay bozma ilamı uyarınca eksikliklerin giderildiği, bu kapsamda davacıya ait işe giriş bildirgesinin davalı Kuruma verildiği,

davalı kurumun işe giriş bildirgesi üzerine davacıya 16526363 sigorta sicil numarasını verdiği, dönem bordrosunda adları bulunan ve davacı ile aynı dönemde aynı işyerinde çalıştıkları resmi nitelikteki kayıtlar ile de sabit bulunan dönem bordrosu tanıklarının davacının fiili çalışmasını doğruladıkları ..." gerekçesiyle davanın kabulü ile davacının 61950.010 sicil sayılı İdris Yağcı ünvanlı işyerinde 1 günlük çalışmasının ve işe ilk giriş tarihinin 20.11.1986 tarihi olduğunun tespitine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili davanın reddi gerektiğini beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

C.Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, sigorta başlangıcının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri

2. 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunun 2 nci, 6 ncı, 9 uncu, 79 uncu, 108 inci, maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenlere göre kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,