Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/8140 K.2023/8777

Taraflar arasında Mahkemesinde görülen haczin kaldırılması davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece, 21. Hukuk Dairesinin (kapatılan) bozma ilamına uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; ödeme emri tebligatının usulsüz olduğunu, hakkında başlatılan icra takibinin durdurulmasını ve gayrimenkulüne konulan haczin kaldırılmasını talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili, takip konusu borçların Yurt İçi Kargoya ait olmadığını, satış dayanağı icra takip dosyalarının 2 5224 03 03 1010713 034 05-35 sayılı işyeri dosyasının davacı adına kayıtlı olduğunu, söz konusu takiplerin kesinleştiğini, konulan hacizde hukuka aykırılık bulunmadığını, davaya bakmakla yetkili mahkemelerin ... İş Mahkemeleri olduğunu, bu sebeple açılan davanın öncelikle yetkisizlik sebebiyle ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 15.11.2016 tarihli ve 2014/210 Esas, 2016/625 Karar sayılı kararıyla; tüm dosya kapsamı ve itibar edilen bilirkişi heyeti raporu doğrultusunda,

Davacı borçlu vekilinin haczin kaldırılması talebinin reddine, davaya konu taşınmazın 200.000 TL 'den aşağı olmamak üzere satılarak satış bedelinden 160.000 TL sinin haline münasip bir ev alabilmesi için borçluya verilmesine, artan kısmın borcun ödenmesinde kullanılmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

Taraf vekilleri tarafından, davanın reddine karar verilmesi gerektiğinden bahisle istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

... Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesinin 02.11.2017 tarihli ve 2017/2654 Esas, 2017/1152 Karar sayılı kararıyla; 30.11.2015 tarihli heyet halinde verilen raporda ise 200.000,00 TL kıymet biçildiği, davacının benzer muhit ve mahiyetteki haline münasip bir evi ise 160.000,00 TL bedelle alabileceğinin belirtilen bilirkişi raporu esas alınarak ilk derece mahkemesince verilen kararın usul ve kanuna uygun olduğu" gerekçesiyle davacı vekili ile davalı Kurum vekilinin istinaf istemilerinin oy birliğiyle "esastan reddine karar vermiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. 1. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekillerince temyiz isteminde bulunulmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 21. Hukuk Dairesinin 21.01.2019 tarihli ve 2018/613 Esas, 2019/262 Karar sayılı kararıyla; dosyadaki yazılara toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre; davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine; dosyadaki kayıt ve belgelerden.

2008/11999 numaralı 08.04.2008 düzenlenme tarihli 16883 sayılı 2007/5-2008/1 dönemine ilişkin ödeme emrinin 14.04.2008 tarihinde davacıya tebliğ edildiği, 24.11.2008 tarih ve 57108 belge sayılı haciz bildirisi ile 2008/4-8 dönemi borçlarına ilişkin 2008/14867 ve 2008/14868 sayılı ödeme emirleri nedeniyle dava konusu gayrimenkule 01.12.2008 gün ve 21269 yevmiye numarası ile haciz konulduğu, hacze ilişkin davacıya tebligat yapılmadığı mahcuz taşınmaza ilişkin Kurum tarafından 22.11.2012 tarihinde kıymet takdiri yapıldığı ve 1 nci satış günü ve 2 nci satış gününe ilişkin ...

Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü ... İcra Satış Birimi tarafından 09.01.2013 tarihli gayrimenkul satış ilanının 09.01.2013 tarihinde davacının eşine tebliğ edildiği ve davanın 14.01.2014 tarihinde açıldığı anlaşılmaktadır.

Haciz işleminin yapılabilmesi için 6183 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak yürütülen bir takip ve usulüne uygun olarak ödeme emri tebliğ edilmesi gerekir. Bir başka ifade ile davacı hakkında kesinleşmiş bir icra takibi bulunmalıdır.

Somut olayda; davacıya 2008/11999 numaralı 2007/5-2008/1 dönemine ilişkin ödeme emri tebliğ edilmiş olmakla, 24.11.2008 tarih ve 57108 belge sayılı gayrimenkul haciz bildirisi ile 2008/4-8 dönemi borçlarına ilişkin 2008/14867 ve 2008/14868 sayılı ödeme emirleri nedeniyle haciz konulduğu, dosyadaki belgelere göre davacıya tebliğ edilen ödeme emri ile hacze konu ödeme emrinin farklı olduğu anlaşılmaktadır.

Yapılacak iş; davalı kurumdan haciz bildirisindeki 2008/14867 ve 2008/14868 sayılı ödeme emirlerinin tebliğine ilişkin belgeleri talep etmek, haczin hangi ödeme emirleri için konulduğunu sormak gayrimenkul haczinin sıhhatini araştırarak sonucuna göre karar vermekten ibarettir." gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Son Kararı

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Bozma ilamında öncelikle haciz işlemi için kesinleşmiş bir takip bulunması gerektiğinden 2008/14867 ve 2008/14868 sayılı ödeme emirlerine ilişkin belgelerin celbi ile gayrimenkul haczinin sıhhatinin araştırılması gerektiği üzerinde durulmuştur. Bu konu ile alakalı Kurum ile yapılan yazışmalar neticesinde bahsi geçen ödeme emirlerinden kaynaklı olarak Kuruma herhangi bir itiraz dilekçesi ulaşmadığı gibi halen davacının borcunun bulunduğu belirtilmiştir. Gönderilen ödeme emrine ilişkin tebliğ alındısı dosyaya sunulmuş bu haliyle Kurum alacakları açısından tebliğ sürecinin tamamlandığı herhangi bir itiraz veya dava konusu edilmeksizin Kurum alacağının kesinleştiği anlaşılmıştır.

Uyuşmazlığın temel dayanağı meskeniyet iddiasından kaynaklı haczedilmezlik hususudur. Mahkemece bozma ilamından önce bu konuda keşif yapılıp dönemin şartlarına göre değer tespiti yapılmıştır. Bozma ilamından sonraki yargılama süreci ve ... İlindeki gayrimenkul fiyatlarındaki değişiklik ile ilk belirlenen bedele tarafça itiraz edilmesi dikkate alınarak ilamdan sonra değer tespiti yapılması olaya uygun olarak değerlendirilmiştir.

Bu kapsamda alınan 26.02.2023 tarihli raporda önceki raporlar arasındaki çelişkilerin giderilmesi ve olaya uygun değerlendirme yapılması sağlanmıştır. Bilirkişi tarafından yapılan inceleme neticesinde ülke ekonomisinde enflasyon ve gayri menkul piyasası yönünden majör değişiklik olması sebebi ile önceki raporlardaki bedel tespitlerinin değişkenlik arz ettiği ifade edilmiştir.

Emsal olarak sayılabilecek aynı tip ve m2 deki taşınmazlar açısından m2 birim fiyatının 23.464,00 TL olduğu tespit edilmiş ortalama olarak davacının 2.111,760,00 TL bedel ile yeni bir taşınmaz alabileceği kendi taşınmazını ise rapor tanzimi itibari ile 1.750,000,00 TL bedel ile satabileceği değerlendirilmiştir.

Yapılan incelemenin tapu ve imar kayıtları, taşınmaza ilişkin güncel takyidat bilgileri, taşınmazın konumu ile hali hazırdaki durumu ve nitelikleri, benzer mahiyetli taşınmazların emsal bedellerini gösterir kayıtlar, davacının sosyal ekonomik durumu ile haline münasip taşınmaz için ödemesi gereken emsal bedeller kapsamında yerinde olduğu kabul edilmiştir.

Düzenlenen bilirkişi raporuna bu hali ile itibar edilmiş ve bu tespite istinaden davacının meskeniyet iddiasına konu taşınmazı satarak haline münasip bir taşınmaz almasının olanaksız olduğunun kabulü ile davanın kabulüne, davacı adına kayıtlı ... ili, Kartal ilçesi, Soğanlık Mahallesi 10569 (eski : 2902 ada) Ada, 2 parsel sayılı, 1 inci Kat ve 5 numaralı bağımsız bölümde bulunan taşınmaz üzerine 2008/14867 - 14868 sayılı ödeme emirleri dolayısıyla konulan hacizlerin kaldırılmasına" karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; Mahkeme kararının hatalı olduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, gayrimenkul haczinin kaldırılması istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 93 üncü maddesi, 6183 sayılı Kanun'un 58 inci maddesi

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; kararın bozulmasını gerektirecek bir husus görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,