Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/8398 K.2023/8823

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen Kurum işleminin iptali davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairemiz tarafından İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne dair verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairemiz tarafından İlk Derece Mahkemesi kararının yeniden bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, davacının eski eşinden iki çocuğunun olduğunu, çocuklarına bakma imkanının olmaması sebebi ile velayetlerinin babada kaldığını, müşterek çocuklarının bakıma ihtiyaçlarının olduğunu, eski eşi ile karı koca olarak yaşamadığını, maaşının haksız şekilde kesildiğini beyanla, davanın kabulü ile kesilen yetim maaşının yeniden bağlanması talebinin reddi işleminin iptaline, davacının yeniden yetim aylığı almaya hak kazandığının tespiti ile birikmiş maaş alacağının ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili, davanın hiçbir kuşkuya yer bırakmayacak şekilde kesin delillerle aydınlatılması gerektiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 23.10.2019 tarihli ve 2019/275- 2019/578 sayılı kararı ile; "davanın kabulüne, davalı Kurumun 12.04.2019 tarihli ve 30716727-813.99-E.5681784 sayılı işleminin iptaline, davacı yana kesilen yetim maaşının yeniden bağlanması ve birikmiş yetim aylığı maaşlarının ödenmesi gerektiğinin tespitine" karar verilmiştir.

IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesi kararının süresi içerisinde davalı Kurum vekili tarafından istinafı üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. İlk Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum temyiz isteminde bulunmuştur.

Dairenin 19.04.2021 tarih ve 2020/3826- 2021/5511 sayılı kararında; "Eldeki davada, davacının ve boşandığı eşinin adres kayıt sisteminde bildirilen adreslerinde, dava konusu dönemde boşanan eşlerin birlikte yaşamaya devam edip etmedikleriyle ilgili geniş kapsamlı emniyet araştırması yapılmalı, adreslerdeki apartman yöneticisi, komşular tespit edilerek konuyla ilgili bilgi ve görgülerine başvurulmalı, böylece “boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama” olgusunun gerçekleşip gerçekleşmediği, toplanan kanıtlar ışığı altında değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre hüküm kurulmalıdır." gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesince verilen karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin 07.04.2022 tarihli ve 2021/259-2022/126 sayılı kararı "davanın kabulüne, davalı Kurumun 12.04.2019 tarihli ve 30716727-813.99-E.5681784 sayılı işleminin iptaline, davacı yana kesilen yetim maaşının yeniden bağlanması ve birikmiş yetim aylığı maaşlarının ödenmesi gerektiğinin tespitine" karar verilmiştir.

C. 2'nci Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

Dairenin 13.06.2022 tarih ve2022/6870- 2022/8936 Karar sayılı kararında;

"Bozma sonrası davacının 08.08.2016 tarihinden sonra mernis adresi olan “Mesudiye Mah. 1660 sok. N:9 İçkapı No.4 Efeler” adresinden tespit edilen tanıkların dinlendiği, ancak Kurumca aylığın 05.01.2016 tarih 2016-GS/02 sayılı denetmen raporu ile aylığın 19.10.2011 tarihi itibariyle durdurulduğu, davacının 23.08.2011 tarihinden 08.08.2016 tarihine kadar mernis adresi olarak kayıtlı bulunan “Davutlar Mah. Kavaklıdere Cad. Orkide Sitesi N:8/57” adresi bakımından yeterli araştırma yapılmadan ve bozma gereği yerine getirilmeden eksik inceleme ve araştırma sonucu verilen karar usul ve Kanun'a aykırı olup bozma nedenidir" gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesince verilen karar bozulmuştur.

D. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen tarih ve sayılı kararı ile; "davanın kabulüne, davalı Kurum'un 12.04.2019 tarihli ve 30716727- 813.99- E.5681784 sayılı işleminin iptaline, davacı yana kesilen yetim maaşının yeniden bağlanması ve birikmiş yetim aylığı maaşlarının ödenmesi gerektiğinin tespitine" karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili; dosyada dinlenen tanıklar ve denetmen raporunda bilgi ve görgüsüne başvurulan tanıkların beyanları birlikte değerlendirildiğinde davacının boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşamadığına dair iddiasını kanıtlayamadığını, davanın reddi gerektiğini, tarafların fiilen birlikte yaşamaya devam ettiklerinin delillerle ispatlandığını, Mahkemenin davanın kabulü yönünde karar vermesinin usul ve Kanun'a aykırılık teşkil ettiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık boşandığı eşiyle birlikte yaşamadığını belirterek yetim aylığının kesilmesine ilişkin olarak tesis edilen Kurum işlemin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri hükümleridir.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle,

Davalı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve Kanun'a uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,