Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/8693 K.2023/8438

Taraflar arasında Mahkemesinde görülen tespit ve alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozma sonrası yapılan inceleme sonucunda davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkemece bozma sonrası verilen karar davalı SGK Başkanlığı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin 4857 sayılı Kanun kapsamında 1991 - 2005 yılları arasında köy hizmetlerinde, 2005 yılında kapanması nedeni ile de bu tarihten emekli olduğu tarihe kadar İl Özel İdaresinde çalıştığını, geçici işçilik dönemi olan 02.02.2001 tarihi öncesi çalışmalarının karşılığı ücretlerin,

derece ve kademe ilerlemesinde hesaba katılarak maaş intibakının yapılmasını ve bu intibak esasları çerçevesinde alması gereken ücret ile aldığı ücret arasındaki farkın ay be ay tespiti ve tahsili amacı ile Mahkememiz 2013/31 Esas sayılı dosya ile dava açtığını ve söz konusu davanın Yargıtay tarafından onanarak kesinleştiğini ve işbu karar gereği maaş farkının hesaplanarak primlerin ilgili kurumdan tahsili ile emeklilik tarihinden bugüne kadar geçen sürelere ait fark ücretlerinin ödenmesi için SGK ...

İl Müdürlüğüne başvurduğunu ancak Kurum tarafından olumlu yanıt verilmediğini beyan ederek fazlaya ilişkin talep hakkı saklı kalmak kaydı ile müvekkili davacının 02.02.2001 tarihinden emeklilik tarihine kadarki prime esas kazançlarının yeniden tespitine ve şimdilik 50,00 TL ücret farkının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yetkisizlik nedeni ile reddinin gerektiğini, davacının emeklilik talep tarihi itibariyle işveren tarafından bildirilen ve yaşlılık aylığı hesabına esas alınacak aylık prime esas kazançları bakımından bir itirazı bulunmadığından, Kurumca davacının yaşlılık aylığının 506 sayılı Kanun'un 61 inci maddesi ve 5510 sayılı Kanun'un 29 uncu maddesine göre hesaplandığını, Kurum'un yaşlılık aylığı talep tarihi itibariyle prime esas kazançlara itiraz olmadığından bağlanan aylığın mevzuata uygun olduğunu beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 05.05.2016 tarihli ve 2015/977 Esas, 2016/448 Karar sayılı kararıyla; "1- Davanın kabulü ile

a) 2008/01 ek APHB nin 100,77 TL, 2008/02 ek APHB nin 131,45 TL, 2008/03, 04 ek APHB nin 134,21 TL, 2008/05 ek APHB nin 250,91 TL, 2008/06, 07, 08 ek APHB nin 134,21 TL, 2008/09 ek APHB nin 261,23 TL, 2008/10, 11, 12 ve 2009/01, 02 ek APHB nin 139,73 TL, 2009/03, 04 ek APHB nin 147,32 TL, 2009/5 ek APHB nin 386,44 TL, 2009/06, 07 ,08 ek APHB nin 147,32 TL , 2009/09 ek APHB nin 407,25 TL, 2009/10,11,12 ve 2010/1, 2 ek APHB nin 155,25 TL, 2010/03, 04 ek APHB nin 160,08 TL, 2010/05 ek APHB nin 419,92 TL, 2010/06,07 ek APHB nin 160,08 TL olarak tespiti ile belirtilen miktar üzerinden ek sigorta primine esas kazancın, davacının sigortalı hizmet cetveline işlenerek yaşlılık aylığının yeniden hesaplanması ve aradaki farkın davalıdan alınarak davcıya verilmesine, " karar verilmiştir.

IV.BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK Başkanlığı vekili tarafından temyiz kanun yoluna başvurulmuştur.

2. Dairenin 18.04.2019 tarihli 2016/18300 Esas 2019/3639 Karar sayılı ilamı ile "Davaya konu somut uyuşmazlıkta, davacı, 4857 sayılı İş Kanunu'na göre 1991 yılından 2005 yılına kadar Köy Hizmetlerine ait işyerinde, bu kuruluşun 2005 yılında kapanması üzerine 2005 yılından emekli olduğu 2010 yılı 7.ayına kadar İl Özel İdaresinde çalıştığını, kapanan Köy Hizmetleri işyerinde 1991-2001 arası mevsimlik işçi statüsünde çalışırken, 02.02.2001 tarihinde sürekli işi kadrosuna geçirildiğini, ancak önceki çalışmalarının dikkate alınmaması nedeniyle, geçici işçi statüsünden daimi kadroya atandığı tarihe kadar oluşan ücret,

yıllık izin ve fark kıdem tazminatına ilişkin alacaklarının tahsili istemli olarak açtığı davada, davacının intibak farkından doğan alacağı ile yıllık izin ücreti alacağının hüküm altına alındığı, hükmün Yargıtay 7. HD’nce onanarak kesinleştiği.

Eldeki davada ise, işçilik alacakları davasında belirlenen miktarlar üzerinden sigorta primine esas kazanç tutarının tespiti talep edildiği, mahkemece, kesinleşen yargı kararıyla hak kazanılan ücretler dikkate alarak hesaplama yapan bilirkişi raporuna dayalı olarak, dönemler halinde prime esas fark kazancın hüküm altına alındığı görülmektedir.

Yargı kararı ile hak kazanılan ücret niteliğindeki kazançların hak kazanıldığı dönemlerin prime esas kazançlarına dahil edilmesi isabetsiz olup, ödenmesi koşuluyla, ödemenin yapıldığı ayın prime esas kazanç matrahına dahil edilmesi, hizmet akdinin daha önceki bir tarihte sona ermiş olması karşısında ise, yapılan ödemelerin çalışmanın geçtiği son ayın prime esas kazancında gözetilmesi gerekirken, mahkemece dönemler halinde hesaplama yapılmış olması isabetsizdir." hususlarına işaret edilmiştir.

B. Mahkemece Uyulan Bozma Kararı Sonrası Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "1-Davanın kabulü ile toplam 2.593,72 TL fark ücret alacağının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalından alınarak davacıya verilmesine," karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK Başkanlığı vekili tarafından temyiz kanun yoluna başvurulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; kurum işleminin hukuka uygun olduğunu, hükme dayanak kılınan bilirkişi raporuna itirazlarının nazara alınmadığını, davacı yanın yaşlılık aylığı talep tarihi itibariyle, prime esas kazançlara itirazı olmadığından bağlanan aylığın mevzuat hükümlerine uygun olduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık sigorta primine esas fark kazanç tutarlarının tespiti ile eksik ödenen yaşlılık aylıklarının tahsili istemine

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 ncü maddesinin 2 nci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428 nci maddesi, 438.nci maddesinin 7, 8, 9 uncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin 2 nci fıkrası ve 506 sayılı Kanun'un 77 nci maddesi ile 5510 sayılı Kanun'un 80 inci maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme

Somut olayda, davacı taraf, sigorta primine esas fark kazanç tutarlarının tespiti ile eksik ödenen yaşlılık aylıklarının tahsilini talep etmiş, Mahkemece hükmüne uyulan bozma ilamı doğrultusunda, davacının iş akdinin 14.07.2010 tarihinde sona ermesine göre, hesaplanan prime esas kazanç farklarının, hizmet akdinin sona erdiği ay prime esas kazancına dahil edildiği belirtilerek,

kabul kararı verilmişse de, davacı yanın talebinin 02.02.2001 tarihinden emeklilik tarihine kadar prime esas kazançlarının yeniden tespitine yönelik olmasına göre, tüm taleplerinin karşılanmadığının anlaşılması karşısında, "davanın kısmen kabulü" yerine "davanın kabulüne" karar verilmesi ve buna bağlı olarak yargılama giderleri ve vekalet ücretinin tam kabule göre hatalı olarak belirlenmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; "1- Mahkeme hükmünün 1 nolu bendindeki "davanın kabulü ile" ibaresinin silinmesine, yerine "davanın kısmen kabulü ile" ibaresinin yazılmasına, yine aynı bendin sonuna gelmek üzere, "fazlaya ilişkin istemin reddine" ibaresinin eklenmesine,

2-Mahkeme hükmünün 3 no'lu "yargılama giderleri yönünden" başlıklı bendinin, silinerek yerine; a)Davacı tarafça yapılan başvurma harcı, tamamlama harcı, peşin harç ve ıslah harcı toplamı 99,40 TL yargılama giderinden, davanın kısmen kabul edildiği dikkate alınarak, 44,70 TL'nın davalıdan alınarak davacıya verilmesine;

b)Davacı tarafça yapılan toplam 1.226,00 TL yargılama giderinden, davanın kısmen kabul edildiği dikkate alınarak, 613,00 TL'nin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine, yazılmasına,

3-Mahkeme hükmünün 4 no'lu bendinin sonuna gelmek üzere "b) 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine," yazılmasına, hükmün bu şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,