Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/8782 K.2023/10547

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf istemlerinin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalı apartman yönetiminde 20.02.2012 - 04.07.2013 tarihleri arasında kapıcı olarak çalıştığını, 23.09.2012 tarihi itibari ile sigortasının yatırılmaya başladığını, tespiti istenilen dönemlerde davacının apartman yönetiminin giderlerine ilişkin görevli olduğuna dair imzalarının bulunduğunu belirterek davacının davalı apartman nezdinde belirtilen tarihlerde çalıştığının tespitine, bu süreler içinde yatırılmayan primlerin yatırılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı cevap dilekçesinde özetle davacının işe başlama tarihi 23.09.2012 olduğunu, davacının işe başladığını iddia ettiği tarihte halen de iskan ruhsatı alınmadığını, apartmanın inşaatının bittiğinde kat maliklerine teslim edildiğini, ikamet eden kat malikinin apartman daire sayısına göre kısmi kaldığını, iddia edilen tarihte oluşturulan bir yönetiminin olmadığını, davacının kayınbabasının apartmanın inşaatında bekçilik yapmakta iken davacıyı ailesi ile birlikte bina sakinlerinin bilgisi olmadan kapıcı dairesine oturtturarak fiilen görevli olarak hareket etmesini istediğini,

davacının geldiği tarih itibari ile oturan kişi sayısının çok az olduğunu, 17.01.2013 tarihinden itibaren site adına yapılan tahsilatlara ilişkin gelir makbuzunda kesilen makbuz tarihleri sırasıyla devam ederken 22.01.2013 tarihinden sonra iki adet davacının işe başladığını iddia ettiği tarihe denk gelen 2012 yılına ait makbuz tanzim edildiğini, açılan davanın kötü niyetli olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Fer'i müdahil vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile SGK teftiş işlemleri ile ilgili davalı yönetimde sigortasız çalışma olgusunun zımmen kabulü ile idari para cezalarının ödenmiş olması, gerek 2012 yılı karar defteri ile ilgili apartman yönetiminin iddia edilenin aksine faal olduğu ve apartman görevlisi olarak davacının seçildiğinin karara bağlandığının sabit olması, gerek halihazırda dahi ilgili apartmanın sanki işlemleri devam ediyormuşcasına belediye kayıtlarının bulunması ki bu durumun ilgili bina yönetimince işlemlerin zamanında ve olması gerektiği gibi yapılmadığını ispata ulaştırıyor olması, gerek aboneliklerin site yönetimi adına yetkili kişiler üzerine yapılmış olması hususları bir kül halinde değerlendirildiğinde; "Davanın kabulü ile

1-Davacının 20.02.2012 - 22.09.2012 tarihleri arasında davalı şirkette 212 gün asgari ücretle çalıştığının tespitine,

2-Davacının tespitini istediği süreye ilişkin hizmetlerin diğer hizmetleriyle birleştirilmesi talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına," karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri Davalı ... vekili, mahkemece eksikler giderilmeden karar verildiğini, davacının işe başladığını iddia ettiği dönemde apartman inşaatının yeni bittiğini, davacının kötü niyetli olarak herkese kendisini kapıcı olarak tanıttığını, davacıya böyle bir görev verilmediğini, mahkemece eksik inceleme ve değerlendirme ile hatalı karar verildiğini savunmuş, mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Fer'i müdahil SGK vekili, mahkeme kararının usul ve kanuna aykırı olduğunu, müvekkili Kurum kayıtlarında 23.09.2012 - 04.07.2013 tarihleri arasında çalışma kaydının bulunduğunu, bu tarihler dışında müvekkili Kurum kayıtlarında herhangi bir çalışma kaydı bulunmadığını, davacının iddia ettiği dönemlere ait herhangi bir prim bildirgesi veya maaş bordrosu da bulunmadığını, tanık beyanlarının çelişkili olduğunu, bu tanık beyanlarına itibar edilemeyeceğini savunmuş, mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile apartmanın karar defteri, abonelik kayıtları ile tanıkların hizmet cetvelleri celbedilmiş ve tanık dinlenmiş olup davacının hüküm altına alınan dönemde çalışması fiili olduğundan dolayı mahkemece davanın kabulüne karar verilmesi isabetlidir. Davalı taraf ve Kurumun, davacının fiili çalışmasının olmadığı yönündeki istinaf nedenlerine itibar edilmediği gerekçesiyle davalı ve feri müdahil Kurum vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri temyiz dilekçesinde istinaf gerekçelerini tekrarla, kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un 86/9 uncu maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme Davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddesinin 9 uncu fıkrası olup bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde resen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

Mahkemece, dosyadaki belge ve beyanlardan, davacının aile ve özel yaşamı ile çalışma saatleri iç içe geçtiğinden davacının çalışmasının kısmi çalışma niteliğinde olduğu anlaşıldığından, kabul edilen dönem içinde bir günde kaç saat çalışmış olabileceği araştırılarak, bir günlük çalışma süresinin 7,5 saat olmasına göre, haftalık ve aylık çalışma süreleri hesaplanarak çalışmanın kaç iş gününe karşılık geldiği hususu belirlenmeli, sigortalılık süresinin tespitine karar verilmelidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Temyiz harcının istek halinde ilgilisine iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,