Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/9170 K.2023/10830

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasında Mahkemece verilen davanın kısmen kabulüne dair karara karşı süresi içinde davalılar vekillerinin temyiz istemi hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 12.04.2002 - 30.09.2011 tarihleri arasında davalı şirket nezdinde kesintisiz çalıştığını ancak sigortalı gösterilmediğini, çalıştığı dönemde davalıya ait iş yerinin mühürlendiğini ve davalının müvekkilinden mührü sökmesini istediğini, müvekkilinin bunu yapmayınca haksız yere iş akdine son verildiğini, daha önce de müvekkilinin davalı iş yerinde kaçak akaryakıt satımı nedeniyle mahkumiyet aldığını belirterek davacının 12.04.2002 - 30.09.2011 tarihleri arasında geçen hizmetlerinin tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; davacının 506 sayılı Kanun ve 5510 sayılı Kanunun 4/1-a maddesine tabi çalışmasının bulunmadığını, hizmet tespiti talebinin hak düşürücü süreye uğradığını, 01.06.2003 tarihinden itibaren 2926 sayılı Kanun'a tabi sigortalılığının tespit edildiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

Davalı asıl kendi adına ve diğer davalı şirket adına verdiği cevap dilekçesinde; davacının iş yeri çalışanı olmadığını, iş yerinde yakın arkadaşı olması nedeniyle haftada bir veya iki gün iş yerinde bulunduğunu, tarımla uğraşan bir kişi olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 21.05.2015 tarihli ve 2011/543 Esas, 2015/186 Karar sayılı kararı ile "Davacının davasının kısmen kabul kısmen reddi ile davacının davalı işyerinde 12.04.2002-06.06.2011 tarihleri arasında sigortalı süreler dışlanarak sürekli ve kesintisiz olarak çalıştığının tespitine, sair taleplerin reddine" karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili ve davalılar temyiz isteminde bulunmuşlardır.

2. Dairenin 22.01.2018 tarihli 2017/6593 - 2018/283 sayılı kararında; "..Somut olayda, davalılara ait işyerinde 08.02.2008-06.06.2011 tarihlerinde akaryakıt kaçakçılığı suçu işlenmesi sebebiyle soruşturma ve kovuşturma yapıldığı alınan ifadelerden davacının davalıların işyerinde işçi olarak çalıştığının anlaşıldığı, tanıklar ..., ... ve ... beyanlarından 2002 yılından itibaren çalıştığı anlaşılmakla, 06.06.2011 ile 30.09.2011 tarihleri arasında davalılar işyerinde çalışıldığının ispat edilmemiş olması sebebiyle mevcut şekilde kısmen kabul kararı verildiği dosya kapsamından anlaşılmaktadır.

Davacı taraf, davalı ...'a ait işyerinde 2002 yılından 2008 yılına kadar ,diğer davalı ... Ulus Garaj İşl. Pet. Tur. İth. İhr. Ltd. Şti.'ye ait işyerinde 2008 yılından 30.09.2011 tarihleri arasında kesintisiz şekilde hizmet akdine tabi olarak çalıştığının tespitini talep etmiştir. Mahkemece, davacının davalı işyerinde 12.04.2002-06.06.2011 tarihleri arasında sigortalı süreler dışlanarak sürekli ve kesintisiz olarak çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

Mahkemece, davalılara ait işyerlerinin faaliyet gösterdiği adresleri, Kanun kapsamındaki faaliyet dönemleri; Kurum kayıtları, vergi mükellefiyet bilgileri, ticaret sicil kayıtları kapsamında araştırma yapılmak suretiyle işyerlerinin varlıkları ortaya konulamamıştır.

Davacının, 01.06.2003-31.12.2011 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalılık kaydının bulunduğu, hizmet aktine bağlı Kurum kayıtlarına tescil edilmiş çalışmasının bulunmadığı anlaşılmaktadır. Verilen kararda, "davalı işyerinde", "sigortalı süreler dışlanarak" ifadeleri kullanılmak suretiyle infazda tereddüt oluşturacak şekilde karar verilmesi hatalı olmuştur.

Davacının, 01.06.2003 ile 30.09.2011 tarihleri arasındaki 2926 sayılı Kanun'a tabi sigortalılığı ile 506 ve 5510 sayılı Kanun'a tabi sigortalıklarının çakıştığı anlaşılmaktadır... Davacının, 01.10.2008-01.03.2011 arası ve sonrası sigortalılığı bakımından yukarıda belirtilen düzenlemeler kapsamında irdeleme yapılmalıdır. Dava konusu dönemi kapsar şekilde davalılara ait işyerlerinden ve davalılar işyerlerine araç park eden işyerlerinden verilen dönem bodroları celp edilerek, yeterli sayıda tanık dinlenlenmelidir..." gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Davanın kısmen kabul kısmen reddi ile 1-Davacının 12.04.2002 - 30.09.2008 tarihleri arasında davalı ... nezdinde tam gün ve kesintisiz olarak çalıştığının tespitine,

2-Davacının 01.10.2008 - 06.06.2011 tarihleri arasında davalı ... Uluslararası Taşımacılık Ltd. Şti nezdinde tam gün ve kesintisiz olarak çalıştığının tespitine,

3-Davacının 06.06.2011 tarihine kadarki 5510 sayılı Kanun 4/1-b (mülga 2926 sayılı Kanun) kapsamındaki sigortalılığının iptaline" karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili temyizi; mahkemece verilen kısmen kabul kararının, dosyaya sunulan belgeler ile tanık beyanları nazara alındığında yerinde olmadığını, davacının talep ettiği hizmetlerin başlangıç ve bitiş tarihlerini belirlemeye yetecek nitelikte delil bulunmadığını, davacının talebinin hak düşürücü süreye uğradığını, fiili çalışmanın ispatlanamadığını, Kurumun davada feri müdahil olarak kabulü gerektiğini beyanla eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının davalı işverenler nezdinde 12.04.2002 - 30.09.2011 tarihleri arasında geçen hizmet sürelerinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 506 sayılı Kanunun 79/10 ve 5510 sayılı Kanunun 86/9 uncu maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın kararı veren Mahkemesine gönderilmesine,