Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/9326 K.2023/10649

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ve feri müdahil Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ve feri müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı bünyesinde 26.06.2011- 30.12.2014 tarihleri arasında kesintisiz ve aralıksız çalıştığının tespitini istemiştir.

II. CEVAP

1.Davalı Apartman Yönetimi vekili, cevap dilekçesinde, davanın reddini savunmuştur.

2. Feri müdahil SGK vekili cevap dilekçesinde, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "davanın kısmen kabulüne, davacının 06.10.2011-29.12.2014 tarihleri arasında davalıya ait 1110704 sicil numaralı iş yerinde ayda 8 gün kısmi süreli olarak çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine" karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve feri müdahil SGK vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri 1. Davalı vekili, davanın zamanaşımı nedeniyle reddi gerektiğini, binanın inşaatın bitiminden itibaren 3-4 yıl boş kaldığını, bu dönemde kapıcıya da ihtiyaç olmadığını, apartmanda oturmalarının sebebinin davacının eşinin inşaatta bekçilik yapması olduğunu, 30.12.2014 tarihli Kurum denetim raporunda kendi iradesi ile 30.12.2014 tarihinde işe girdiğini beyan etmesinin de çalışmanın öncesinde olmadığını kanıtladığını ileri sürmüş ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2. Feri müdahil SGK vekili, Kurum kayıtlarının aksinin ispat edilemediğini, Mahkemece dinlenilen tanıkların çalışmayı doğrulamadığını, beyanlarının çelişkili olduğunu ileri sürmüş ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurularının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve feri müdahil SGK vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı vekili, temyiz dilekçesinde; istinaf gerekçelerini tekrarla kararın bozulmasını istemiştir.

2. Feri müdahil SGK vekili, temyiz dilekçesinde; istinaf gerekçelerini tekrarla kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri hükümleridir.

3. Değerlendirme

Davacının eşiyle birlikte dava konusu apartmanda henüz inşaat halinde iken 20.07.2011 tarihinde ikamet etmeye başladıkları, apartmana kat maliklerinin zaman içinde taşındığı, imzasız ve isimsiz ihbar dilekçesi üzerine davalı işyerinde denetim elemanlarınca düzenlenen fiili durum tespit tutanağını davacının 30.12.2014 tarihinde işe başladığını beyan ederek imzaladığı,

bu tarihten itibaren 1 yıl süren çalışmalarının Kurum tarafından tespit ve tescil edilip, bu süre sonunda 30.12.2015 başlangıç tarihli kısmi süreli iş sözleşmesinin davacı ve davalı apartman adına ... arasında akdedilip, taraflar arasında çalışma gün sayısı günlük 1 saat, aylık 4 gün olarak kararlaştırılıp 05.08 2017 tarihine kadar ayda 4 gün Kuruma bildirimde bulunulduğu, davacının beyanının aksinin hata, hile,

ikrah halleriyle sakatlığı iddia ve ispat edildiği takdirde düşünüleceği, bazı tanıkların davacının eşinin baştan itibaren kapıcılık yaptığı beyanları karşısında davacının çalışmalarının eşe yardım niteliğinde olup olmadığı araştırılmadan ve davacının işyerindeki çalışma süresi ayda 4 gün olarak kararlaştırılıp bildirilmesine rağmen Mahkemece aylık çalışma süresinin ne şekilde 8 gün olarak tespit edildiği açıklanmadan yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz bulunmuştur.

Kapıcılık hizmetini uyuşmazlık konusu dönemde asıl olarak kimin yaptığı, bu hizmetlerin davacı mı, eşi mi tarafından yerine getirildiği, davacının bu hizmetleri asli olarak mı yoksa eşine yardım şeklinde mi yaptığı, ortaya konulmadan, davacı tarafından yapılıyorsa başlangıç tarihi, çalışma şekli, süresi, günlük kaç saate haftada ve ayda kaç güne tekabül ettiği, işin kapasitesi, niteliği, apartmanın ve bahçenin büyüklüğü, asansör bulunup bulunmadığı, ne gibi işlere bakıldığı etraflıca araştırılmadan sonuca gidilmesi hatalıdır.

Mahkemece re'sen araştırma ilkesi doğrultusunda, komşu evlerde ikamet edenler ve bu evlerde çalışanlardan veya komşu iş yeri ve bu iş yerlerinde çalışanlardan, civar apartmanlarda uzun yıllar oturan komşu ya da yakın yerlerde kayıtlara geçmiş çalışanlar (diğer apartmanların ve müstakil evlerin sakinleri ve kapıcıları, komşu market ve bakkal işleten ve çalışanları başka sitede güvenlik görevlisi vs olarak görev yapmış kişiler) ile davacının bu çalışmalarını bilebilecek durumda olan mahalle muhtarı veya azaları tespit edilerek bu kişiler tanık olarak dinlenmeli,

kapıcılık hizmetinin kim tarafından yerine getirildiğini somut şekilde ortaya koyduktan sonra, davacının hizmetinin eşe yardım kapsamında kalıp kalmadığını değerlendirerek bu nitelikte değilse davalı apartmanın kaç katlı olduğu, bahçesinin büyüklüğü, davacının davalı apartmandaki çalışmasının hangi işleri kapsadığı, çöp toplama, servis yapma, temizlik, merdiven yıkama, bahçe bakımı gibi işleri yapıp yapmadığı, gerektiğinde mahallinde keşif yapılarak saptanması, davacının sürekli olarak bir günde kaç saat çalıştığı, giderek haftalık ve aylık çalışma süreleri belirlenerek,

4857 sayılı İş Kanunu’nun 63 üncü maddesi gereğince 7.5 saat çalışma bir günlük çalışma hesabı ile kaç iş gününe karşılık olduğu hususunda uzman bir bilirkişinin görüşü alınmak suretiyle açıkça saptanarak, çalışmanın varlığı ve süresi kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak şekilde belirlenmelidir.

Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki ilkeler gözetilmeksizin eksik araştırma ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

VI. KARAR

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurularının esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,