Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/9491 K.2023/8922

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen sigorta başlangıç tarihinin tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı 03.03.2015 havale tarihli dilekçesinde özetle.

Davalı iş yerinde 01.01.1983 işe başladığını, ancık SGK'na aylık çalışmaları hakkında herhangi bir bildirim yapılmadığını, davalı iş yerinde işe başladığı tarih itibariyle çalıştığı süreye ilişkin olarak aylık 600,00 TL'si net ücret aldığını ancak gerek SGK'na gerekse Vergi Dairesine bildirilmediğini, 01.01.1983 tarihinde işe başlama talebinin SGK Tekirdağ İl Müdürlüğü Süleymanpaşa Sosyal Güvenlik Merkezince kabul edilmediğini, 06.01.2015 tarih ve 62274 nolu emeklilik talebinin red edildiğini,

01.01.1983 tarihli işe girişinin sabit olduğunda 5510 sayılı Kanun gereğince bütün şartları yerine getirdiğini davanın emeklilik talebininin kabulüne ilişkin olduğunu, davalı iş yerinde 01.01.1983 tarihinde işe başladığına dair 04 Şubat 1983 tarih ve 04 Şubat 1983-7255 kayıt numaralı sigortalı işe giriş bildirgesi ile mevcut olduğunu, davalı iş yerinde 600,00 TL net ücretle işe alındığı ve işine son verilinceye kadar bu şekilde ödendiği halde iş verenin bunun göstermediğini,

T.C Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 2006/19694 Esas 2007/17620 Karar sayılı ilamı ile sigortalılık süresinin tespitine esas davasına benzer bir dava ve mahkememizin 2013/24 Esas sayılı kararında da davasına benzer bir konuya cevap verildiğini, dava ve talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... cevap dilekçesi vermemiş, duruşmaya da katılmamıştır.

2.Davalı Kurum vekili 11.06.2015 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle.

Davacının davalı işverenin işyeriden 1983 yılı 1. ayında çalışmaya başladığını iddia ettiğini, ancak müvekkil Kuruma bir bildirim yapılmadığını, Yerleşik Yargıtay kararları ve 506 sayılı Kanun'a göre dava açma süresi, hizmet akdinin sona erdiği tarihten itibaren 5 yıl olduğunu, kesintili çalışmanın varlığı halinde bu 5 yıllık süre her yeni hizmet yılı sonunda başladığını, buna göre iş bu davanın hak düşürücü süresinde açılmaması sebebiyle reddi gerektiğini,

11.09.2014 tarih 29116 mükkerere sayılı Resmi gazetede yayımlanan 6552 sayılı Kanun'un 64 üncü maddesi ile 5521 sayılı Kanun'un 7 nci maddesine "Hizmet akdine tabi çalışmaları nedeniyle zorunlu sigortalılık sürelerinin tespiti talebi ile işveren aleyhine açılan davalarda, davanın Kuruma resen ihbar edildiğini, ihbar üzerinde davaya davalı yanında fer'i müdahil olarak katılan Kurum yanında katıldığı taraf başvurmasa dahi kanun yoluna başvurabildiğini, Kurumun yargılama sonucu böyle iken vekil eden Kurum başkanlığının davalı konumundan çıkarılarak fer'i müdahil konumuna alınmasını talep ettiğini,

davacının eksik bildirilen sigortalık sürelerin tespitini talep ettiğini, ancak eksik bildirildiği iddia olunan sürelerin açık ve net belirtilmediğini, davacının eksik bildirim olduğunu iddia ettiği bildirimlerin hangilerini olduğunu belirtmekle mükellef olduğunu, bu nedenle dava dilekçesinin işin esasına girilmeden reddinin gerektiğini, kurum kayıtlarında yer alanların ve davacının sigortalılık sürelerine eklenenlerin dışında davacı adına yapılmış hizmet bildirimi veya bordro benzeri bir evrakın olmadığını, davacının Kurum kayıtlarının aksinin ispat etmeye muktedir belge sunmadığını,

davacının kesintisiz çalışma iddialarını yazılı belgelerle ispat etmesi gerektiğini, çalışma konusu işin niteliği, devamlılık gösterip göstermediği, başlangıç ve bitiş tarihleri ile alının ücret konusunda delil toplanması ve tanık dinlenmesi muvafakat etmediklerini, davacının Bağ-Kur mevzuatına tabi hizmetinin ve vergi kaydının olup olmadığının ilgili resmi kurumlardan sorularak öğrenilmesi ve çakışan olası sürelerin hangi sosyal güvenlik mevzuatına ait çalışmalardan olduğunun belirlenmesi gerektiğini talep ve beyan etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince özetle; Davanın reddine, dair karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Özetle, “... mahkemenin redde ilişkin kararının gerekçesi hatalıdır.

Somut uyuşmazlıkta, davacının 08.10.1966 doğumlu olduğu, tespitini talep ettiği 01.01.1983 tarihinde 17 yaşında olduğu görülmekle; yukarıda yer alan hükümler gereği sigortalılık başlangıç tarihinin, bir günlük çalışmasının varlığının sabit olması halinde 18 yaşını doldurduğu 08.10.1984 olduğu ve 18 yaşından önceki malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primlerinin, prim ödeme gün sayısı hesabına eklenmesi gerektiği anlaşılmaktadır. Mahkemece, ...

Kurumdan, belediyeden, vergi dairesinden sorulmak suretiyle komşu işverenlerin ve bu işverenlerin resmi kayıtlarına geçmiş çalışanlarının tespiti ile tanık olarak dinlenildikten sonra bir günlük çalışmanın sabit olduğu kanaatine varılması halinde 506 sayılı Kanun'un 60/G maddesi gözetilerek davacının sigortalılık başlangıç tarihine ilişkin talebi kabul edilmeli ve bu kabule göre de 06.01.2015 tarihli yaşlılık aylığı tahsis istemi ilgili yasal mevzuat çerçevesinde değerlendirilerek, varılacak sonuç uyarınca karar verilmelidir”gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulü ile,

1-Davacı ...'in 2.300.318998/5604 sicil sayılı ... ünvanlı davalı iş yerinde 01.01.1983 tarihinde 1 gün süre ile asgari ücretle çalıştığının ve 01.01.1983 tarihinin sigortalılık başlangıç tarihi olarak tespitine, karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili özetle; Kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, sigorta başlangıç tarihinin 01.01.1983 tarihi olarak tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri

3. Değerlendirme 1-Dosyadaki yazılara, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı Kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanun'un 108 inci maddesi olup, Bölge Adliye Mahkemesince, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de, anılan Kanun'un 60/G maddesinde, “bu maddenin uygulanmasında. 18 yaşından önce malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tâbi olanların sigortalılık süresi, 18 yaşını doldurdukları tarihte başlamış kabul edilir.

Ancak bu tarihten önceki süreler için ödenen Malullük, Yaşlılık ve Ölüm Sigortaları primleri, prim ödeme gün sayılarının hesabına dahil edilir” hükmü karşısında, davacının, aynı Kanun'un geçici 54 üncü maddesi kapsamında 01.04.1981 tarihinden önce malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tabi tescilinin bulunmadığı da nazara alınarak, 08.10.1966 doğumlu olan davacı yönünden, sigortalılık başlangıç tarihinin 18 yaşını doldurduğu 08.10.1984 tarihi olarak kabulü gerekirken, hatalı değerlendirme sonucu, yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Ancak belirtilen eksikliğin giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanun'unun geçici 3 üncü maddesinin yollamasıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanun'unun 438 inci maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

VII. KARAR

Hüküm fıkrasının 1 inci bendinin silinerek yerine; “ Davacının 506 sayılı Kanun'un 60-G maddesine göre sigortalılık başlangıç tarihinin 18 yaşını ikmal ettiği 08.10.1984 tarihi olduğunun ve 01.01.1983 tarihindeki bir günlük çalışmaya yönelik ödenecek sigorta priminin, prim ödeme gün sayısının hesabına dahil edilmesi gerektiğinin tespitine” ibaresinin yazılmasına ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,