Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/9889 K.2023/9612

Taraflar arasındaki İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen hizmet tespiti istemli davadan dolayı verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne dair karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı şirkete ait bulunan restorantta 28.08.2016- tarihinde çalışmaya başladığını, 26.11.2016 tarihine kadar fiilen aralıksız çalıştığını, müvekkilinin iş akdinin 26.11.2016 tarihinde son bulduğunu, aylık 1.100,00 TL maaş ile çalıştığını, asgari ücretin altında ödeme yapıldığını, haftanın 7 günü günlük 12 saat çalıştığını, hafta tatili, fazla mesai ücretlerinin ödenmediğini,

buna göre sigorta kayıtlarında davalı işverenin çalışma süresini gerçeğe aykırı ve kanunsuz olarak 28.08.2016-26.11.2016 tarihleri arasındaki çalışmasını tam olarak göstermediğini ve sigorta primlerini ödemediğini ve sigortalı göstermediğini, gerek SGK'nın gerekse müvekkilinin zarara uğratıldığını, müvekkili aralıksız çalışmasına rağmen sigorta bildirimi yapılmadığından çalışmasının resmi kayıtlarda gösterilmediğini, bu nedenlerle müvekkilinin 28.08.2016-26.11.2016 tarihleri arasında SGK'ya bildirilmeyen aylar ve sürelerin sigortalılık süresinin tespitine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına,

fazlaya ilişkin dava ve talep haklarının saklı tutulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir

II. CEVAP

1.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının müvekkili şirkette hizmet akdine dayalı olarak çalışmadığını, buna bağlı olarak iş bu davada müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, davanın husumet yokluğundan reddine karar verilmesini, davacının açtığı davanın sosyal güvenlik kavramının temel ilkelerine aykırı olduğunu, müvekkiline ait işyerinde dava dilekçesinde belirtilen dönemlerde hizmet akdine dayalı çalışması bulunmayan davacının hukuki dayanığı olmayan haksız ve yersiz davasının reddine karar verilmesini talep ettiklerini,

diğer taraftan davacının davasının ve sözde taleplerine karşı hak düşürücü süre itirazında ve zaman aşımı def'inde bulunduklarını ayrıca 6552 sayılı kanunun 11.09.2014 günü yürürlüğe giren 64 üncü maddesiyle 5521 sayılı İş Mahkemeleri kanununun 7 nci maddesin eklenen 4 üncü fıkrada hizmet akdine tabi çalışmaları sebebiyle zorunlu sigortalılık sürelerinin tespiti talebi ile işveren aleyhine açılan davalarda davanın Kuruma re'sen ihbar edileceği, ihbar üzerine davaya davalı yanında fer'i müdahil olarak katılan Kurumun yanında katıldığı taraf başvurmasa dahil kanun yoluna başvurabileceğinin belirtildiğini,

davacı tarafından bu usul hükümlerine karşı açılmayan davanın usulden reddinin gerektiğini, zira SGK'nın davalı olarak gösterilerek 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 7 nci maddesine eklenen 4. Fıkraya açıkça aykırılık teşkil ettiğini, davacının haksız ve yersiz davasının reddine karar verilmesini her türlü başkaca savunma ve itirazda bulunma, karşı dava açma talep ve hakları ile davacı tarafın mahkemeye sunacağı delil listesine ve delil listesi ekinde ibraz edeceği belge ve delillere karşı her türlü karşı dava açma, delil gösterme haklarının saklı tutulmasına,

davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

2.Feri müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; yetki itirazında bulunduklarını, ... mahkemelerinin yetkili olduğunu, husumet yokluğundan da davanın reddine karar verilmesini, müvekkili kurumun işlemlerinin hukuka ve usule uygun olduğunu, davacının bir çalışmasının olmadığını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Özetle;"1-Davanın kabulü ile,

Bilirkişi ... tarafından hazırlanan 14.09.2021 havale tarihli raporda, bilirkişinin belirttiği şekilde, davacı ...'in davalı ...Tarım Ürün. Ltd. Şti'nde, SGK'ya bildirilen çalışma süreleri dışlanarak;

28.08.2016-31.12.2016 döneminde 4 gün,

01.09.2016-26.11.2016 döneminde 86 gün çalıştığının ve çalıştığı bu sürelerin Kuruma bildirilmediğinin tespitine, bilirkişi raporunun karar ekinden sayılmasına," dair karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı feri müdahil Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesi kararında özetle; istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde feri müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunulmuştur.

2.Daire tarafından, "...Mahkemece verilen kararın gerekçesinde bilirkişi raporuna itibar edildiği belirtilmiş olmakla, hüküm kısmında da aynı rapora atıf yapılması ve bilirkişi raporunun kararın eki sayılması yukarıda anılan Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297 nci maddesine aykırılık teşkil ettiğinden usul ve yasaya aykırı kararın bozulması gerekmektedir..." gerekçesi ile ilk derece mahkemesi kararı bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla özetle; "1-Davanın kabulü ile,

Bilirkişi ... tarafından hazırlanan 14.09.2021 havale tarihli raporda, davacı ...'in davalı ...Tarım Ürün. Ltd. Şti'nde, SGK'ya bildirilen çalışma süreleri dışlanarak;

28.08.2016-31.12.2016 döneminde 4 gün, 01.09.2016-26.11.2016 döneminde 86 gün çalıştığının ve çalıştığı bu sürelerin Kuruma bildirilmediğinin tespitine, dair karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde feri müdahil kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Feri müdahil Kurum vekili dilekçesinde özetle; kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme

Hukuk Muhakemeleri Kanununun 297 nci maddesinde "hüküm sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, mümkünse sıra numarası altında açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir", hükmü öngörülmüştür. Hükümlerin çelişkiden uzak ve infaza elverişli olması kamu düzeniyle ilgilidir.

Bilirkişi raporuna hükümde atıf yapılarak, bilirkişi raporunun kararın eki sayılması, yukarıda anılan Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297 nci maddesine aykırılık teşkil etmekte olup, bozma nedenidir. Ayrıca, kabule ilişkin hüküm fıkrasında davacının asgari ücretle çalıştığının belirtilmemesi isabetsizdir.

Ne var ki; bu aykırılığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanun'unun geçici 3 üncü maddesinin yollamasıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanun'unun 438 nci maddesi gereğince İlk Derece Mahkemesi kararı düzeltilerek onanmalıdır.

VII. KARAR

Açıklanan sebeple; Hüküm fıkrasının 1. Bendinin silinerek yerine, "1-davanın kabulü ile, davacı ...'in davalı ...Tarım Ürün. Ltd. Şti'nde, SGK'ya bildirilen çalışma süreleri dışlanarak;

28.08.2016-31.12.2016 döneminde 4 gün, 01.09.2016-26.11.2016 döneminde 86 gün asgari ücretle çalıştığının ve çalıştığı bu sürelerin kuruma bildirilmediğinin tespitine," yazılmasına ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, gönderilmesine,