Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/10060 K.2025/7276

Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı ... Temizlik Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne ... Diş Hekimliği Fakültesinde temizlik yapmak üzere 01.01.1999 tarihinde işe girdiğini, davacı ekonomik kriz bahane edilerek 31.12.2000 tarihinde işten atıldığını, davacının şirket bünyesi altında Çapa Diş Hekimliği Fakültesinde temizlik işçiliği yaptığını, bu arada bir dönem ... Temizlik Gıda San. Tic. Ltd.

Şti.'de sigortalı yapıldığını, daha sonra çıkışı gösterilerek diğer davalı ... Ltd.

Şti.'de çalışır gösterildiğini, davacı aynı işi yaptığından şirket değişikliğinden haberinin dahi olmadığını, şirketlerin sicil kayıtlarının yahut ortaklarının farklı olmasının çalışanın hakkını ortadan kaldırmayacağını, davacının kesintisiz olarak çalıştığı yıllar için İstanbul 1. İş Mahkemesinin 2002/78 Esas sayılı dosyasından kıdem tazminatı ve diğer alacaklarının tahsili için dava açtığını ve davanın neticelendiğini, sadece faiz alacağı yönünden bozulduğunu, bu dava dosyası incelendiğinde de görüleceği üzere müvekkilinin 01.01.1999 tarihinde işe girdiği halde sigortalı gösterilmediğini,

gösterildiği tarihlerde de sürekli işe giriş - çıkışlarının yapıldığını belirterek davacının 01.01.1999 - 31.12.2000 tarihleri arasında davalı işyerlerinde kesintisiz olarak çalıştığının ve bu tarihler arasında sigortalı olarak gösterilmeyen günlerin tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

1- Davalı vekili ... Temizlik Gıda San ve Tic Ltd.

Şti. cevap dilekçesinde; davacının müvekkili şirkette 19.03.1999 tarihinde işe başladığını ve 30.06.1999 tarihine kadar çalıştığını, bu tarihte kendi isteğiyle işten ayrıldığını, daha iyi şartlarla bir iş bulamaması üzerine Aralık ayı içinde yeniden müvekkili şirkette gelerek iş talebinde bulunduğunu, müvekkili şirketçe davacının bu talebinin kabul edilerek yeni iş başvurusunda bulunanların 01.01.2000 tarihinde işe başlatılacağının, kendisinin de bu tarihte işe başlayabileceğinin söylendiğini, davacının da kabulü üzerine yasa gereği 01.01.2000 tarihi itibariyle sigortaya giriş bildiriminde bulunulduğunu,

ancak davacının bu tarihte gelerek işe başlamaması üzerine aynı tarihte çıkış bildiriminde bulunulduğunu, davacının bu sürelere ilişkin sigorta primlerinin eksiksiz olarak yatırıldığını, davacının ısrarla işe girmek istemesi üzerine işçi açığının olmadığını tekrarlayan müvekkili şirketin bir de ... şirketiyle görüşmesini tavsiye ettiğini, iddia edildiği gibi ekonomik kriz bahane edilerek işten çıkarılmasının söz konusu olmadığını, kaldı ki dava konusu olmamakla birlikte müvekkili şirketin davacı beyanlarında iddia edildiği gibi ekonomik krizden etkilenmediğini ve bu gerekçeyle işçi çıkarmadığını,

müvekkili şirket ile diğer şirketin farklı işyerleri olduğunu, sicil kayıtları, ticaret unvanı, kurucuları olan farklı tüzel kişiliğe sahip olduğunu, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı iş müfettişi tarafından yapılan her türlü inceleme sonucu düzenlenen resmi belge niteliğini haiz tutanakta davacının 19.03.1999-30.06.1999 tarihleri arasında çalıştığının ve bu süreye ait sigorta primlerinin de tam olarak yattığının tespit edildiğini, ancak iş müfettişinin raporunda Seyit ...

Görgöz adli bir başka işçiye ait çalışma süresi olan 01.09.2000-31.12.2000 tarihleri arasındaki 4 aylık sürenin işbu tutanağa dayanan ve davacının isteği üzerine kendisine gönderilen BÇM'nin 20.06.2000 tarihli yazısında, maddi hata sonucu ayrıca davacının adına da yazıldığını belirterek davanın reddini istemiştir.

2- Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde. Kurumun Bakırköy Sigorta Müdürlüğünün 2.8592.01.01.1043036.34.28-57 sicil sayılı dosyasında işlem gören ...'ne ait işyerinin 22.01.1997 tarihi itibariyle 506 sayılı Kanun kapsamına alındığını, halen faaliyetine devam ettiğini, davacıya ait hizmet cetvelinin tetkikinde dava konusu dönemde 19.03.1999 tarihinde davalılardan ... Temizlik Gıda San. ve Tic. Ltd.

Şti.'ne ait işyerinde çalışmaya başladığının 30.6.1999 tarihinde de ayrıldığının, 01.01.2000 tarihinde aynı işyerinde giriş çıkışının olduğunun, 02.02.2000 tarihinde ise 11061206 no.lu işyerinde giriş çıkışının bulunduğunun görüldüğünü, öncelikle davalılar arasında ihtiyari dava arkadaşlığı bulunmadığından davaların ayrılması gerektiğini, davacının işyerinde devamlı olarak çalıştığının tanık beyanları dışında resmi, yazılı ve sağlıklı delillerle ispatlanması gerektiğini belirterek, davanın reddini istemiştir.

3- Davalı ... Sosyal Hizmetler İnş. Tek. Tic. San. Ltd. Şti. tarafından davaya cevap verilmemiş, şirket yetkilisi aşamalardaki beyanında davanın reddini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 10.05.2006 tarihli kararı ile davanın kabulü ile davacının, davalı ... Temizlik Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.'de. 01.07.1999-01.01.2000 döneminde, 180 gün, günlük 3.790.000 TL ücretle, 01.01.2000-01.04.2000 döneminde, 88 gün, günlük 4.000.000 TL ücretle, 01.04.2000-31.12.2000 döneminde, 270 gün, günlük 5.000.000 TL ücretle sigortasız çalıştığının tespitine, ... Sos Hizm. İnşaat Tek. Tic. San. Ltd. Şti. hakkında açılan davanın husumet nedeniyle reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. İlk Bozma Kararı

Mahkemenin 10.05.2006 tarihli kararına karşı süresi içinde davalı Kurum ve davalı ... Temizlik Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunulması üzerine Yargıtay 21. Hukuk Dairesince (kapatılan); "...Yapılacak iş davanın nitelikçe kamu düzenine ilişkin olduğu göz önünde tutlarak, davacı ile aynı tarihte birlikte çalışan ve Sosyal Sigortalar Kurumuna verilen dönem bordrolarında kayıtlı diğer tanıklar belirlenerek, bu tanıkların bilgilerine başvurmak ve gerektiğinde davacının tesbitini istediği tarihlerde temizlik işini yaptığını iddia ettiği İstanbul Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi'nin kayıtlarına geçmiş kişilerin bilgilerine başvurulmak ve sonucuna göre karar vermekten ibarettir..." gerekçesiyle söz konusu karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen İkinci Karar

Mahkemenin 28.06.2012 tarihli kararı ile davacının davasının kabulü ile 01.07.1999-01.01.2000 arası 180 gün, günlük 3.79 TL 01.01.2000-01.04.2000 arası 88 gün, günlük 4.00 TL 01.04.2000-31.12.2000 arası 270 gün, günlük 5.00 TL ücretle davalılardan ... Temizlik Gıda San. Ltd. şirketinde çalıştığının tespitine, Diğer davalı ... Sosyal Hizmetler İnş. Teknik San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında açılan davanın husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir.

C. 2'nci Bozma Kararı

Mahkemenin 28.06.2012 tarihli kararına karşı süresi içinde davalı Kurum ve davalı ... Temizlik Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunulması üzerine Yargıtay 21. Hukuk Dairesince (kapatılan); "...Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davalı ... Temizlik Gıda San. Ltd. Şti.'nin 22.1.1997 tarihinde 506 sayılı Kanun kapsamına alındığı, davacının davalı ... Temizlik Gıda San. Ltd. Şti.'deki 19.3.1999 – 30.6.1999 tarihleri arasındaki ve 1.1.2000 tarihindeki, davalı ... Sos. Hiz. İnş. Gıda Teks.Tic. San. Ltd. Şti'deki 2.2.2000 tarihindeki çalışmasının bildirildiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece 10.5.2006 tarihinde davanın kabulüne dair verilen karar davalılar ... Temizlik Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti. ile ... tarafından temyiz edilmiştir. Dairemiz tarafından 10.5.2007 tarih, 006/9037 esas 2007/7876 karar sayılı ilam ile; “Davanın nitelikçe kamu düzenine ilişkin olduğu göz önünde tutularak, davacı ile aynı tarihte birlikte çalışan ve Sosyal Sigortalar Kurumu'na verilen dönem bordrolarında kayıtlı diğer tanıklar belirlenerek, bu tanıkların bilgilerine başvurmak ve gerektiğinde davacının tesbitini istediği tarihlerde temizlik işini yaptığını iddia ettiği İstanbul Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi'nin kayıtlarına geçmiş kişilerin bilgilerine başvurulmak ve sonucuna göre karar vermek gerektiği” belirtilerek hüküm bozulmuştur.

Somut olayda; davacının bildirdiği bordro tanıklarından ..., ... ve ...'ın davacıyı tanımadıkları, ...'nın da, "davacının davalı işyerinde 1999 yılında 2-3 ay çalıştığını, sonra cenazem var deyip gittiğini ve bir daha dönmediğini" beyan ettiği, davacının dinlettiği diğer tanıkların yerleşik Yargıtay içtihatlarında belirtilen tanık niteliğinde olmadığı görülmüştür.

O halde, yazılı şekilde kabul karar verilmesi hatalı olmuştur.

Yapılacak iş; uyulmasına karar verilen Dairemizin 10.5.2007 tarih, 006/9037 Esas 2007/7876 Karar sayılı ilamında belirtilen şekilde araştırma yaparak tanık tespit etmek, tanıkların davacının çalışmasını doğrulamaları halinde şimdiki gibi, aksi halde davanın reddine karar vermekten ibarettir..." gerekçesi ile mahkemece verilen karar bozulmuştur.

D Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Üçüncü Karar Mahkemenin 19.12.2019 tarihli kararı ile davanın kabulü ile davacının, 01.07.1999-01.01.2000 arası 180 gün günlük 3,79 TL, 01.01.2000-01.04.2000 arası 88 gün günlük 4,00 TL, 01.04.2000-31.12.2000 arası 270 gün günlük 5,00 TL ücretle davalılardan ... Temizlik Gıda San. Ltd. Şti. nezdinde çalıştığının tespitine, Diğer davalı ... Sosyal Hizmetler İnş. Teknik San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında açılan davanın husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir.

E. 3'üncü Bozma Kararı

Mahkemenin 19.12.2019 tarihli kararına karşı süresi içinde davalı Kurum ve davalı ... Temizlik Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunulması üzerine Dairece; "... Eldeki davada davacının çalışmalarının ispatlandığı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiş ise de; yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmaya yeterli ve elverişli değildir. Mahkemece dinlenen bordrolu tanık beyanları arasındaki çelişkiler giderilmeksizin karar verilmesi isabetsizdir.

Mahkemece; davacıya iddiasına konu çalışmasının hastahanenin hangi birimde, işyerinin hangi bölümlerinde, hangi binada geçtiği açıklatarak, o birimde ihtilaf konusu dönemde çalışan kişilerin, birim amirleri, aynı veya benzer unvanlı memur kadrosunda çalışanların tespit edilerek ve ihtilaflı dönemde sigortalı ile birlikte aynı birimde başka bodrolu çalışan ve işverenin bordrolarında kayıtlı kişiler saptanarak bilgi ve görgülerine başvurulmalı, yargılama aşamasında dinlenen tanık anlatımlarının değerlendirilmesinde, işyerinin kapsamı kapasite ve niteliği nazara alınmalı,

eldeki davada olduğu gibi dinlenen bordrolu tanıkların beyanları arasındaki belirgin çelişki giderilmeli ve böylece, bu konuda yeterli ve gerekli tüm soruşturma yapılarak uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip; deliller hep birlikte değerlendirilip takdir edilerek varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmelidir..." gerekçesi ile Mahkemece verilen karar bozulmuştur.

F. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Dördüncü Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının davasını kuşkuya yer vermeyecek şekilde ispat edemediği değerlendirilerek davanın reddine, diğer davalı ... Sosyal Hizmetler İnş yönünden davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir. 23.05.2024 tarihli Ek Karar ile; HMK madde 305 /A hükmü uyarınca davalı Kurumun süresinde sunulan talebi doğrultusunda hakkında hüküm kurulmayan Sosyal Güvenlik Kurumu hakkında da hüküm kurularak; davanın davalı ... Temizlik Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. ve davalı SGK yönünden reddine, diğer davalı ... Sosyal Hizmetler İnş. Teknik San. Ve Tic. Ltd. Şirketi hakkında açılan davanın husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; ilk bozma öncesinde dinlenen tanık beyanları ile ikinci bozma kararı öncesi dinlenen bordro tanıkları ... ve ..., ikinci bozma kararından sonra dinlenen bordro tanıkları ..., ..., ... ve ...'un beyanlarına göre davacının uyuşmazlık konusu dönemde de çalışmasının bulunduğunun ispatlandığını, İş Teftiş Kurulu Başkanlığının 26.04.2002 tarihli tutanağında;

davacının ayrıca Kuruma bildirilmeyen 01.09.2000 - 31.12.2000 tarihlerinde 4 ay çalıştığı belirtilerek davacının Kuruma bildirilmeyen dönemde de işyerinde fiilen çalıştırıldığı belirtilmekle davacının çalışmasını en azından 4 aylık kısmını daha resmi raporla tespit ve tevsik edildiğini, ayrıca kesinleşen işçilik alacakları davasında da davacının 01.01.1999 - 31.12.2000 tarihleri arasında çalıştığının kabul edildiğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının 01.01.1999 - 31.12.2000 tarihleri arasında davalı işyerlerinde geçen ve Kuruma bildirilmeyen hizmet sürelerinin tespiti istemine ilişkindir.

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un geçici 3. maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428. maddesi ile 439. maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR