Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/10062 K.2025/17762

Taraflar arasındaki Kurum işlemi iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, asıl davanın kabulüne, Kurumun açtığı birleşen davanın reddine dair karar verilmiştir. Kararın, Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince kararın başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı, Kurum tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü;

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; ... SGM'nin 01.10.2020 tarih ve 2020/17597/17 sayılı denetim raporuna istinaden, ... işyerinden verilen bildirime istinaden 09.08.2008-14.11.2008 tarihleri arasında, ... işyerinden verilen bildirime istinaden 16.11.2008-30.09.2009, ... işyerinden verilen bildirime istinaden 02.04.2010-12.05.2010 tarihleri arasında, ... işyerinden verilen bildirime istinaden 01.06.2010-10.12,2010 tarihleri arasındaki sigortalılığının çalışmasının fiili çalışma olmaması sebep gösterilerek sigortalı hizmet sürelerinin iptal edilmesi nedeni ile emeklilik şartlarını taşımadığına ilişkin idari işlemin iptalini, müvekkilinin fiili çalışmasının tespitini, emeklilik hakkını kazandığının tespiti ile davalı Kurumda tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen 2021/123 Esas sayılı dosyasında, davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı Kurumdan 01.02.2013 tarihi itibariyle yaşlılık aylığı alan davalının yaşlılık aylığının 01.10.2020 tarih ve 2020/117597/17 sayılı denetmen raporuna istinaden ... unvanlı iş yerindeki 16.11.2008-30.09.2009 tarihler arasında yapılan bildirimlerin hizmet akdine dayalı fiili çalışma olmaması nedeniyle hizmetleri iptal edildiğini, bu nedenle davalı tarafa yersiz olarak ödendiği iddia edilen ödemelerin davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davayı kabul etmediğini beyan ederek, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile sadece bir veya iki kişi için sahte işyeri açılması ihtimalinin düşük olduğu gibi Kurum tarafından da işyerlerinin sahte olduğu yönünde bir iddia ve tespit olmadığı,

davacının ... işyeri için denetmene verdiği beyanının tüm işyerlerine de hasrederek yerinde inceleme yapılmaksızın 4 işyerinden daha iptal işlemi yapmasının ve buna istinaden de yersiz ödeme alacak davası açmasının hukuka aykırı olduğundan reddi gerektiği gerekçesi ile davanın kabulü ile davacının ... işyerinden bildirilen 09.08.2008-14.11.2008 tarihleri arası, ... işyerinden bildirilen 16.11.2008-30.09.2009 tarihleri arası,

... işyerinden bildirilen 02.04.2010-12.05.2020 tarihleri arası ve ... işyerinden bildirilen 01.06.2010-10.12.2010 tarihleri arasındaki sigortalılığının fiili çalışmaya dayanmadığı gerekçesi ile sigortalılığın iptaline yönelik Kurum işleminin iptali ile davacının iptal edilen emekli aylığının bağlandığı tarih olan 01.02.2013 tarihi itibari ile emekli aylığı almaya hak kazandığının tespitine, birleşen 2021/123 Esas sayılı dosyasında açılan davanın reddine dair karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvurunun esastan reddine dair karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Kurum vekili, eksik inceleme ile hüküm kurulduğunu, kararın kaldırılması gerektiğini beyan etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, çalışmanın fiili olmadığından bahisle düzenlenen Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup Kurum tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR