Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/11253 K.2024/13725

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının ... Elektrik Gıda. Turz. Sanayi Tic. Ltd. Şti.'nin ortağı olduğu gerekçesiyle 4/1-a primlerinin 4/1-b olarak güncellendiğini, 07.09.2020 tarihli tahsis telebinin reddedildiğini belirterek 07.09.2020 tarihli tahsis talebine istinaden 01.10.2020 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlanması gerektiğinin, birikmiş aylıkların hak ediliş tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesi gerektiğinin tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle, dava öncesi Kuruma başvuru gerektiğini, Kurum işleminin hukuka uygun olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının 24.12.2009-08.02.2010 tarihleri ile 02.03.2010-30.04.2010 tarihleri arasında ... Elektrik Gıda. Turz. Sanayi Tic. Ltd. Şti.'den sigorta bildirimlerinin olduğu, davacının 17.11.1998-09.10.2010 tarihleri arasında ... Elektrik Gıda. Turz. Sanayi Tic. Ltd. Şti.'nin ortağı olduğu, ... Elektrik Gıda. Turz. Sanayi Tic. Ltd.

Şti. 'ye ait işyerinden 4/1-a kapsamında bildirilen hizmetlerin Kurumca 4/1-b kapsamında sigortalı kabul edilerek primlerinin 4/1-b sigortalılığına aktarıldığı, bu durumda davacının talep tarihine kadar 2829 sayılı Kanun'un 8 inci maddesi gereği son 7 yıl içindeki sigortalılık süresi fazla olan 4/1-b sigortalılığı kapsamında aylık tahsis şartlarının gerçekleşmediği, sadece 4a kapsamındaki Kurumca kabul edilen sigortalılık açısından da tahsis şartlarının gerçekleşmediği, Kurumca yapılan aktarma işlemi sonrası tahsis talebinin reddi işleminin yerinde olduğu,

Yargıtay uygulamalarına göre limited şirket ortaklarının kendi işini yapan kimse konumunda olduklarından ortağı oldukları limited şirketteki çalışmalarının 4/1-a kapsamında değerlendirilemeyeceği, 4/1-b kapsamında olmaları gerektiği, Kurumun genelge ile 01.10.2008 tarihinden itibaren getirdiği 24.04.2019 tarihi itibari ile de geçmişe dönük olarak vazgeçtiği, uygulama olan 01.10.2008 tarihinden önce 5510 sayılı Kanun'un 4/1-b maddesine göre sigortalı oldukları halde 4/1-a bendine tabi ödemesi olanların sigortalılıklarının kesintiye uğrayıncaya kadar devam ettirilir hükmünün yasal dayanağının da bulunmadığı,

davacının ortağı olduğu şirketteki çalışmalarının 4/1-a kapsamında kabul edilemeyeceği, 24.12.2009-08.02.2010 ve 02.03.2010-30.04.2010 tarihleri arasındaki çalışmanın 4/1-a olarak kabul edilemeyeceği, dolayısı ile Kurumun bu dönemdeki çalışmalarının iptal edilip 4/1-b sigortalısı sayma işleminin de yerinde olduğu, iptal edilemeyeceği, dolayısıyla Kurum işleminin yasaya uygun olduğu, davacının yaşlılık aylığına hak kazanmadığı, aylık ödemesinin söz konusu olmadığı, davanın mahiyeti icabı SGK 'nın zorunlu davalı olduğu,

fer'i müdahil olamayacağı, davadan önce Kuruma başvuru yapılıp talebin reddi üzerine dava açıldığından başvuru şartının da gerçekleştiği, davacının tüm talepleri açısından davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 07.09.1969 doğumlu davacının 28.03.2021 tarihli başvurusunun reddedildiği, sigorta hizmet cetvelinin incelenmesinde. 01.02.1999- 04.01.2010 tarihleri arasında ... Elektrik Gıda. Turz. Sanayi Tic.

Ltd Şti 'nden bildiriminin yapıldığı, davacının 17.12.1998-10.11.2010 tarihleri arasında ... Elektrik Gıda. Turz. Sanayi Tic. Ltd Şti.' nin ortağı olduğu, 10.09.2020 tarihli tahsis talebinin prim gün sayısının 1035 gün eksik olduğu belirtilerek reddedildiği, ...

SGM 'nin 27.04.2022 tarihli yazısında, ortak olduğu iş yerinde 01.02.1999 - 04.01.2010 tarihleri arası 4/1-a kapsamından yersiz olarak bildirilen hizmetlerin resen cari usullere göre 4/1-b (Bağ-Kur) kapsamına aktarma yapıldığı, ayrıca 4/1-b geçerli hizmet süresi içerisinde geçersiz olarak kalan 24.12.2009- 08.02.2010 ile 02.03.2010-30.04.2010 tarihleri arası 4/1-a (SSK) kapsamında bildirilen hizmetlerin resen aktarma yapıldığı,

daha sonra ilk basamağının resen hizmetlerine göre Kurum tarafından belirlendiğini, tüm aktarma işlemleri yapıldıktan sonra ödemelerine göre 02.02.1999 -31.05.2002 tarihleri arası 3 yıl 3 ay 29 gün (toplam 1199 gün) 4/1-b hizmetinin tespit edildiği, ödemelerinin karşılamadığı 31.05.2002 ile 10.11.2010 tarihleri arası ise 63 üncü madde kapsamında geçici olarak durdurulduğunun bildirildiği, davacının 5510 sayılı Kanun'un 53 üncü maddesinin 2.fıkrasındaki düzenleme uyarınca ortağı olduğu ve çalıştığı şirketten 4/1-a kapsamında sigortalı gösterilmesinin mümkün olmadığı,

davacının şirket ortağı olması nedeniyle 4/1-b kapsamında sigortalı sayılacağının belirgin olduğu, davacının sigortalılık başlangıç tarihinin 08.07.1988 olduğu dikkate alındığında, 506 sayılı Kanun'un Geçici 81 inci maddesinin B bendi (h) alt bendine göre 25 yıllık hizmet süresi, 51 yaş ve 5.450 gün şartlarının bulunması halinde yaşlılık aylığına hak kazanacağı, 07.09.1969 doğumlu davacının tahsis talep tarihi itibarıyla;

yaş ve sigortalılık süresi koşulları tamamlanmış ise de 4415 prim gün sayısı mevcut olup prim gün sayısı 1035 gün eksik olduğundan 4/1-a kapsamında yaşlılık aylığına hak kazanmadığı anlaşılmakla istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili, davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, Kurum işleminin iptali- tespit istemine ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Dosya kapsamı incelendiğinde, davanın yasal dayanaklarından olan 5510 sayılı Kanun'un 53 üncü maddesinin 2 nci fıkrası ile 506 sayılı Kanun'un Geçici 81 inci maddesinin B bendi (h)alt bendi maddeleri ile tüm dosya kapsamı dikkate alındığında kararın yerinde olduğu anlaşılmıştır.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR