Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/11491 K.2024/13352

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen hizmet tespiti istemli davada verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, davacının 01.07.2007-02.07.2013 tarihleri arasında davalı işveren nezdinde geçen çalışmasının tespitini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının 30.09.2010 tarihine kadar çırak olarak çalıştığını belirterek bu dönem yönünden davanın reddini talep etmiştir.

2.SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 19.12.2019 tarihli ve 2019/37 Esas, 2019/479 Karar sayılı kararıyla; davanın kısmen kabulüne, davacının, davalı nezdinde 01.10.2010-02.07.2013 tarihleri arasında asgari ücretle çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesi 30.03.2022 tarihli ve 2020/683 E., 2022/626 K. sayılı kararıyla; usul ve esas açısından İlk Derece Mahkemesi kararını yerinde bulmak suretiyle; taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar vermiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Dairenin 10.11.2022 gün ve 2022/8035 Esas 2022/14053 Karar sayılı ilamı ile "İnceleme konusu dosyada; davacı 01.07.2007-02.07.2013 tarihleri arasında geçen hizmetinin tespitini talep ettiği, Mahkemece dosyada mübrez çıraklık sözleşmesi dikkate alınarak 20.09.2008 tarihinden 30.09.2010 tarihine kadarki çalışmalarının çıraklık ilişkisi sebebiyle reddolunduğu, davacıya ait ilk işe giriş bildirgesinde işe başlangıç tarihinin 20.09.2008 tarihi olarak belirtildiği, davacının bu tarihte 15 yaşında olduğu anlaşılmaktadır.

Somut dosyada; davacının davalı işyerinde çıraklık eğitiminde bulunduğu sürelerde davacının yaptığı işin niteliği de araştırılmak suretiyle, yaşı itibariyle üretime yönelik bir çalışma yapıp yapamayacağı açıklığa kavuşturulmalı, bu şekilde çalışmasının meslek ve sanat öğrenimine yönelik olarak çıraklık mahiyetinde mi yoksa üretime yönelik mi olduğu tespit edilerek elde edilecek sonuç uyarınca bir karar verilmelidir.

Kabule göre de davanın kısmen kabul edilmiş olmasına göre kendini vekille temsil ettiren davalı taraf yararına vekalet ücretine hükmedilmemiş olması usul ve yasaya aykırıdır.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir." belirtilerek karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesince, dosyaya gelen bilgi ve belgelerden; tanık beyanları doğrultusunda davacının çıraklık döneminde üretime yönelik değil meslek ve sanatı öğrenmeye yönelik çalıştığı anlaşılmakla davanın kısmen kabulü ile davacının 01.10.2010-02.07.2013 tarihleri arasında davalı işveren nezdinde asgari ücretle çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı vekili temyizinde; eksik inceleme ve hatalı değerledirme ile verilen kararın bozulmasını talep etmiştir.

2.Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; eksik inceleme ve hatalı değerledirme ile verilen kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı madde hükümleridir.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalılar vekilleri tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR