Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/12021 K.2025/9451

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar .... Ltd. Şti. ve .. Sigorta A.Ş. vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davacıların murisleri olan .. .. 03.11.2014 tarihinde meydana gelen olay sonucu vefat ettiğini belirterek maddi ve manevi tazminat talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... Alüminyum Ltd. Şti vekili, cevap dilekçesinde özetle; kazanın meydana gelmesinde davalı işverenin kusuru olmadığını, tazminat şartlarının oluşmadığını, savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir. 2.Davalı SGK Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde özetle; husumet itirazında bulunmuştur.

3.Davalı .. .. Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı ... vekili davalı şirketin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı olduğunu, taraflarına kusur atfedilemeyeceğini, manevi tazminatın poliçe kapsamında olmadığını, husumet itirazında bulunduklarını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir. 4.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; kazanın meydana gelmesinde davalının kusuru olmadığını, olayın iş kazası olmadığını, mahkemenin görevli olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile

"A- Davalı ... Kurumuna karşı açılan davanın husumet yokluğu nedeni ile reddine,

B- Davalılar .. Alüminyum Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti., ..., ... ve .. ... Sigorta A.Ş.'ye karşı açılan davanın kısmen kabulü ile

1-Davacı ... yönünden 144.590,88 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 03.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte (davalı ... yönünden, sigorta limiti ile sınırlı olmak üzere), davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline,

2- Davacılar ..., ... Sak, ... ve .. ... maddi tazminat taleplerinin reddine,

3-Davacı ... için 25.000,00 TL manevi tazminatın, davacı ... için 10.000,00 TL manevi tazminatın, davacı ... Sak için 10.000,00 TL manevi tazminatın, davacı ... için 10.000,00 TL manevi tazminatın ve davacı ... Sak için 10.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 03.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar .. .... Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti, ... ve ...'tan müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine," şeklinde karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar ve davalılar ... ve .. ... Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Sosyal Güvenlik Kurumu Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı Raporu ile iş kazası olduğu tespit edilerek hak sahiplerine gelir bağlandığı anlaşılan 03.11.2014 tarihli olayda, davalı .. ... Pazarlama San. Tic.

Ltd Şti. çalışanı olan kazalının, iş yerinin dış alanında sevkiyat bölümünün önünde bahçede temizlik işi yapmakta iken olay yerine ürün yüklemek için gelen ve sürücüsü davalı ...'ın, maliki davalı ... olan kamyon ile geri manevra yapıldığı sırada arkası dönük olan kazalıya çarpıp kamyonun altında kalması sonucu hayatını kaybettiği, İlk Derece Mahkemesince dosyaya temin edilen ve üç ayrı heyetten alınan bilirkişi raporlarında kazalının kusur oranının %10 olarak tespit edildiği,

davalı iş yeri sahibi ve yetkilisi ile kazaya karışan araç şoförü ve maliki hakkında yapılan ceza yargılaması sonucunda kusurlu bulunarak taksirle ölüme sebebiyet verme suçundan hapis cezasıyla cezalandırılmalarına ancak hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilerek kesinleştiği de dikkate alındığında İlk Derece Mahkemesince hükme esas alınan ve dosya kapsamı ile uyumlu ve denetime elverişli tespitler içeren, konusunda uzman bilirkişilerce düzenlenen 12.06.2019 tarihli rapordaki kusur dağılımının yerinde olduğu,

buna göre ve olayın meydana geliş biçimine göre kaçınılmazlık unsurundan söz edilemeyeceği, destekten yoksun kalma tazminatının Kurum tarafından hak sahibi olduğu belirlenerek gelir bağlanan eş hakkında hesaplanıp hüküm altına alındığı, maddi tazminat hesabında TRH-2010 tablosu yerine, 1931- PMF tablosu uygulanmış ise de bu husususa yönelik davalı itirazında hukuki yarar bulunmadığından;

kazanın meydana gelmesinde üçüncü kişi durumunda bulunan davalılar Mehmet Bayraktar ve ...'ın da kusurlarının bulunduğu tespit edilmiş olup her ne kadar bilirkişi raporunda 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun üçüncü kişinin sorumluluğuna ilişkin 21/4.maddesi dikkate alınmadan %90 toplam kusur oranına göre ilk peşin sermaye değerinin rücuya tabi kısmı belirlenerek buna göre tazminat miktarından fazla indirim yapılmış ise de maddi tazminata yönelik davacının istinaf başvurusu bulunmadığından anılan hususların kararın kaldırılması sebebi yapılmadığı,

olayın meydana geliş şekli, kazalının ölümü nedeniyle eş ve çocukları olan davacıların yaşadığı elem ve ızdırabın derecesi, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, manevi tazminat verilmesine ilişkin temel hukuk ilkeleri, hak ve nesafet kuralları gözetildiğinde, eş bakımından hükmolunan manevi tazminat miktarlarının dosya kapsamına göre isabetli olduğu, çocuklar bakımından İlk Derece Mahkemesince takdir olunan manevi tazminat miktarının yetersiz olduğu gerekçesiyle;

1-Davalı .. ... Pazarlama San. Tic. Ltd. Şti. ve ... vekillerinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.1 ve 355. maddeleri gereğince ayrı ayrı esastan reddine,

2-Davacılar tarafın istinaf başvurusunun yukarıda açıklanan yönlerden kabulüne, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.2 maddesi gereğince İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına,

3) a- Davalı ... Kurumuna karşı açılan davanın husumet yokluğu nedeni ile reddine,

b-Davalılar .. ... Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti, ..., ... ve .. .. Sigorta A.Ş.'ye karşı açılan davanın kısmen kabulü ile

c-Davacı ... yönünden 144.590,88 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 03.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte (davalı ... yönünden, sigorta limiti ile sınırlı olmak üzere), davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacıya verilmesine,

d-Davacılar ..., ... (..), ... ve .. .. maddi tazminat taleplerinin reddine,

e-Davacı ... için 25.000,00 TL manevi tazminatın, kaza tarihi olan 03.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar .. ... Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti, ... ve ...' tan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacıya verilmesine,

f-Davacı ... için 25.000,00 TL manevi tazminatın, kaza tarihi olan 03.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar .. ... Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti, ... ve ...'tan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacıya verilmesine,

g-Davacı ... (..) için 25.000,00 TL manevi tazminatın, kaza tarihi olan 03.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ... Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti, ... ve ...' tan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacıya verilmesine,

h-Davacı ... için 25.000,00 TL manevi tazminatın, kaza tarihi olan 03.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar .. ... Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti, ... ve ...'tan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacıya verilmesine,

i-Halime Sak için 25.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 03.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar .. ... Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti, ... ve ...'tan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacıya verilmesine, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1.Davalı .. .. Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz dilekçesinde özetle;

a. Olayda asli kusurlu olan tarafın kazaya sebebiyet veren aracın şoförü ... ve aracın işleteni ...’ın olduğu es geçilerek müvekkili şirket ile gerçekleşen kaza ve zarar arasında hukuka aykırı olarak illiyet bağının varlığının tespit edildiğini,

b. .. .. ..’ın nüfus kayıtları incelenmeden, davacının olmasa bile hem annesinin yaşıyor olması hem de kardeşlerine fiili olarak herhangi bir destekte bulunup bulunmadığı araştırılmadan hesap raporunun oluşturulduğunu,

c. SGK tarafından yapılan külli ödemeler ile bağlanan aylıkların maddi tazminattan mahsup edilmemesinin müvekkili işveren açısından önemli derecede zararlara yol açtığını,

d.Hükmedilen manevi tazminatların yüksek olduğunu belirterek kararın temyizen bozulmasını talep etmiştir.

2.Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde özetle;

a.Müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalı aracın kazadaki kusuru oranı ve teminat limiti ile sınırlı olduğunu, davayı kabul anlıma gelmemek üzere müvekkili şirketin en fazla sigortalı aracın sürücüsü ...'ın %20 kusuru oranında sorumlu olabileceğini,

b. Yapılan fahiş tutardaki tazminat hesabına itiraz ettiklerini,

c. Faizin dava tarihinden itibaren yasal faiz olması gerektiğini belirterek kararın temyizen bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, iş kazasında vefat eden sigortalının yakınlarının maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

1.Davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

1.Davacının, dava açmada hukuki yararının bulunması 6100 sayılı HMK'nın 114/1-h maddesinde de belirtildiği üzere dava şartlarından olduğu gibi temyiz yoluna başvuracak olan tarafın da temyiz yoluna başvuruda hukuki yararının bulunması gerekir. Temyiz yoluna başvuran tarafın hukuki yararının bulunup bulunmadığı, öncelikle onun davadaki talebi ile mahkemenin hükmü karşılaştırılarak belirlenir.

2.Somut olayda Bölge Adliye Mahkemesince, İlk Derece Mahkemesinin 08.02.2021 tarih, 2015/26 E.-2021/162 K. sayılı kararına karşı davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin istinaf yoluna başvurmadığının anlaşılması karşısında, anılan davalı yönünden tazminat tutarları kesinleştiğinden, işbu hükme karşı temyiz başvurusunda bulunmasında hukuki yarar bulunmadığından temyiz başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir.

2.Davalı .. ... Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin manevi tazminatlara yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;

a.Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362. maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366. maddesi atfıyla aynı Kanunun 352. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

b.6100 sayılı HMK'nın 110. maddesi kapsamında dava yığılması (objektif dava birleşmesi) kapsamında her bir talebin ayrı bir dava olduğu ve ayrı ayrı hüküm ve sonuç doğuracağı dikkate alınmalıdır.

c.Dosya içeriğine göre temyize getirilen miktarlar Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 107.090,00 TL’nin altında bulunduğu anlaşılmakla bu kısma yönelik temyiz itirazlarının aşağıdaki şekilde reddine karar verilmiştir.

3.Davalı .. ... Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin maddi tazminata yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen kararın, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere, temyiz kapsam ve nedenlerine göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1.Davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin temyiz dilekçesinin hukuki yarar yokluğundan REDDİNE,

2.Davalı .. ... Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin manevi tazminatlara yönelik temyiz istemlerinin miktardan REDDİNE,

3.Davalı .. ... Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin maddi tazminata yönelik temyiz itirazlarının reddine, Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

4. Aşağıda yazılı temyiz harcının davalı .. .. Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alınmasına,

5- Peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz eden davalı ... Sigorta A.Ş.'ye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,