Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/12870 K.2025/2368

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkilinin davalı üst işveren ... Holding ....'ye ait .... Devletinde bulunan ... Uluslararası Havalimanı İnşaatı işyerinde diğer davalı ... Enerji Yatırım İnşaat Sanayi Ticaret A.Ş. nezdinde boyacı ustası olarak aylık 1.500,00 USD ücret ile 12.03.2018-12.06.2019 tarihleri arasındaki çalışmalarının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... Enerji ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının, iş sözleşmesi imzalamak suretiyle beden işçisi olarak çalışmaya başladığını, 30.06.2018 tarihinde istifa dilekçesi vermek suretiyle ayrıldığını, bu çalışma döneminde işçinin asgari ücret üzerinden hesaplanan tüm alacaklarının hesabına yatırıldığını, müvekkili şirkete ait işyerinde 30.06.2018-12.06.2019 tarihleri arasında çalışmadığını belirterek, davanın reddini istemiştir.

2.Davalı .... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının müvekkili şirketin işçisi olmadığını belirterek, davanın reddini istemiştir.

3.Fer'i müdahil SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; zamanaşımı definde bulunduklarını, kurumca tesis edilen işlemlerin kanuna ve mevzuata uygun olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine, davacının 01.07.2018-12.06.2019 tarihleri arasında davalı ... Enerji... A.Ş.'ye ait iş yerinde hizmet akdi ile ve asgari ücret ile çalıştığının tespitine, davalı ...Ş.'nin sorumluluğunun prim ödeme yükümlülüğü kapsamında bulunduğunun tespitine, davacının prime esas kazanç tespiti isteminin reddine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı, davalılar ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf istemlerinin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1.Davalı ... Enerji Yatırım İnş. Tic. A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacının davalı şirketle arasında hizmet akdinin kurulduğuna yönelik tespitin hatalı olduğunu, davacının davasını ispata elverişli delillerin dosya kapsamında bulunmadığını, eksik inceleme ve araştırma sonucu verilen kararın bozulmasını istemiştir.

2.Davalı ...Ş. vekili temyiz dilekçesinde özetle; davalı şirketin asıl işveren olduğuna yönelik iddianın gerçeği yansıtmadığını, davacının diğer davalının işçisi olabileceğinin düşünüldüğünü, yetki itirazlarının bulunduğunu, davacının davalı şirketle arasında hizmet ilişkisinin olmadığını, davacının davasını ispata elverişli delillerin dosya kapsamında bulunmadığını, davalı şirkete karşı dava açan tanık beyanlarına itibar edilemeyeceğini belirterek, usul ve yasaya aykırı verilen kararın temyiz incelemesi sonucu bozulmasını istemiştir.

3.Fer'i müdahil SGK vekili temyiz dilekçesinde; eksik inceleme sonucu karar verildiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, hizmet tespiti ve prime esas ücretin tespiti istemine ilişkindir.

1.Mahkeme kararında yazılacak hususlar 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297. maddesinde belirtilmiştir. Maddeye göre, hüküm sonucu kısmında gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, isteklerin her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların sıra numarası altında açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gerekir.

2.Öte yandan, Kanun'un aradığı anlamda oluşturulacak kısa ve gerekçeli kararın hüküm fıkralarının, açık, anlaşılır, çelişkisiz ve uygulanabilir olması gerekmekle birlikte, kararın gerekçesinin de, sonucu ile tam bir uyum içinde, o davaya konu maddi olguların mahkemece nasıl nitelendirildiğini, kurulan hükmün hangi sebeplere ve hukuksal düzenlemelere dayandırıldığını ortaya koyacak, kısaca maddi olgular ile hüküm arasındaki mantıksal bağlantıyı gösterecek nitelikte olması gerekir.

3.Zira tarafların o dava yönünden, hukuk düzenince hangi sebeple haklı veya haksız görüldüklerini anlayıp değerlendirebilmeleri ve Yargıtayın hukuka uygunluk denetimini yapabilmesi için, ortada, usulüne uygun şekilde oluşturulmuş, hükmün hangi nedenle o içerik ve kapsamda verildiğini ayrıntılarıyla gösteren, ifadeleri özenle seçilmiş ve kuşkuya yer vermeyecek açıklıktaki bir gerekçe bölümünün ve buna uyumlu hüküm fıkralarının bulunması zorunludur.

4.Bu husus 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 298/2. maddesinde de “Gerekçeli karar, tefhim edilen hüküm sonucuna aykırı olamaz.” şeklinde özellikle düzenlenmiştir.

5.Gerekçe-Hüküm çelişkisi, 10.04.1992 gün ve 1991/7 Esas, 1992/4 Karar sayılı İçtihadı Birleştirme Kararına aykırı olup, salt bu aykırılık bozma sebebidir.

6.Eldeki davada, İlk Derece Mahkemesince gerekçe kısmında davacının Türkiye ile Sosyal Güvenlik Sözleşmesi imzalamayan Kuveyt Devletinde bulunan davalı alt işveren ... Enerji ...

A.Ş. nezdinde diğer davalı ...Ş.'ye ait havaalanı inşaatı iş yerinde 01.07.2018 - 12.06.2019 tarihleri arasında 5510 sayılı Kanun'un 5/g maddesi gereğince kısa vadeli sigorta kolu olan iş kazası ve meslek hastalığı ile Genel Sağlık Sigortası kapsamında 5510 sayılı Kanun'un 4/1-a bendine tabi işçi olarak çalıştığının belirtilmiş olmasına rağmen, hüküm fıkrasında "davacının 01.07.2018-12.06.2019 tarihleri arasında davalı ... Enerji...

A.Ş.'ye ait iş yerinde hizmet akdi ile ve asgari ücret ile çalıştığının tespitine..." denilmek suretiyle tüm sigorta kollarında çalışmaya yönelik hüküm kurulduğu, bu hali ile hüküm ile gerekçe arasında çelişki yaratıldığı, bu şekilde infazı kabil hüküm tesis edilmediği açık olduğundan verilen karar isabetsiz bulunmuştur.

7.Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR