Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/13663 K.2025/5368

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı şirkette 04.11.2008-21.12.2011 tarihleri arasında çalışmış olan ... ’ın Bakırköy 10 İş Mahkemesinin 2015/378 E. sayılı dosyasından ikame ettiği işçilik alacaklarına ilişkin dava sonucunda verilen kararla davacı şirketin fazla mesai ücreti ödemesine karar verildiğini, Mahkeme kararı doğrultusunda hizmet akdinin sona erdiği 2011 yılı Aralık ayı için SGK’ya Ek Prim Bildirgesi sunularak idari para cezası uygulanmamasının talep edildiğini, Kurum tarafından yasaya aykırı olarak her bir dönem için ayrı ayrı tahakkuk yapıldığını,

davacı şirketin 09.03.2018 tarihinde tahakkuk ettirilen prim aslı ve gecikme zammını itiraz ve dava hakkı saklı tutulmak kaydıyla ödediğini belirterek, davacı şirket hakkında tahakkuk ettirilen prim borcu ve gecikme zammının iptali ile ödenen haksız kısmın iadesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; kurum tarafından Bakırköy 10. İş Mahkemesinin 2015/378 Esas 2016/143 Karar sayılı mahkeme kararına istinaden davacı şirket çalışanlarından ... Işık adına tahakkuk ettirilen 2018/12- 2011/12 dönemlerine ait ek bildirge verilmesinin istenmesi ve bu dönemlere ilişkin primler ile ödeme tarihine kadar bu primlere gecikme zammı tahakkuk ettirilmesinde hiçbir hukuki aykırılık olmadığını beyanla davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 13.11.2020 tarihli kararı ile davacı şirket tarafından şirket çalışanı ... ’ın Mahkeme kararıyla hak kazandığı fazla mesai ücretinin 05.05.2016 tarihinde ödenmesi ve hizmet akdinin 2011 yılı Aralık ayında sona ermiş olması karşısında, fazla mesai ücretinin hak kazanıldığı dönemlerin prime esas kazançlarına dahil edilemeyeceği, yapılan ödemelerin çalışmanın geçtiği son ay olan 2011 yılı Aralık ayı prime esas kazancında gözetilmesi gerektiği anlaşıldığından davalı Kurum tarafından davacı şirkete tahakkuk ettirilen prim ve gecikme zammı borcunun haksız olduğu gerekçesi ile davanın kabulüne,

İstanbul Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü Bağcılar Sosyal Güvenlik Merkezinin tarafından davacı şirket aleyhine 2 7010 01 01 1111610 034 28-52 numaralı sicil dosyası üzerinden tahakkuk ettirilen prim borcu ve gecikme zammı borcunun iptaline, ödenen tutarın davacıya iadesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin 13.11.2020 tarihli kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 16.11.2022 tarihli kararı ile ödemenin yapıldığı ayın prime esas kazanç matrahına dâhil edilmesi, hizmet akdi daha önceki bir tarihte sona erdiği takdirde ise yapılan ödemelerin çalışmanın geçtiği son ayın prime esas kazancında gözetilmesi gerekmekte olup bu yasal düzenleme karşısında Mahkeme kararının yerinde olduğu gerekçesi ile davalının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

Bölge Adliye Mahkemesinin16.11.2022 tarihli kararının süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, "...Eldeki dosyada, davacı şirketin eski çalışanı ...'ın açtığı işçilik alacağı dosyasında fazla mesai ücreti ödenmesine hükmedildiği, kesinleşen karara istinaden ... 'a 05.05.2016 tarihinde davacı şirket tarafından ödeme yapıldığı, hizmet akdinin 2011/12 ayında sona erdiği, iadeye konu tahakkukun 2008/12-2011/12 dönemine ilişkin olduğu anlaşılmaktadır.

Mahkeme gerekçesinde, yapılan ödemelerin çalışmanın geçtiği son ay olan 2011 yılı Aralık ayı prime esas kazancında gözetilmesi gerektiği belirtilmiştir. Ancak, hüküm kurulurken davacı şirket tarafından mahkeme kararına istinaden ödenen fazla mesai ücretinin sigorta primine esas kazanç tavanı dikkate alınarak çalışmanın geçtiği son ayın prime esas kazancında gözetilmesi, artan tutarın takip eden aydan başlanarak iki ayı geçmemek üzere üst sınırın altında kalan sonraki ayların prime esas kazançlarına ilâve edileceği dikkate alınmaksızın ve gerekçede yapılan tespite de aykırı olarak tahakkuk ettirilen prim borcunun tamamen iptaline ve ödenen tutarın iadesine karar verilmiştir.

Mahkemece ödeme tarihi ve hizmet akdinin sona erdiği tarih dikkate alınarak ödemeye konu tutarın son aya mal edileceği belirtilmekle beraber, 5510 sayılı Kanun'un 80 inci maddesi kapsamında söz konusu tutarların ödemenin yapıldığı ay ile en fazla takip eden 2 ayın prime esas kazanç tavanları gözetilerek dikkate alınacağı gözetilmek suretiyle, sadece hizmet akdinin sona erdiği aya karşılık gelen tutar ve miktarla sınırlı değerlendirme yapılıp bakiyenin iadesi yerine yazılı şekilde tümden iadeye karar verilmesi hatalıdır.

Kabule göre de davacı şirketin unvanının ... Anonim Şirketi olduğu anlaşılmakla gerekçeli karar başlığında ... olarak gösterilmesi isabetsizdir...." gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulü ile Bağcılar SGM tarafından davacı aleyhine 2 7010 01 01 1111610 034 28 52 sicil dosyası üzerinden tahakkuk ettirilen 2011/12. ay prim bağı borcu hariç diğer aylara ilişkin prim borcu ile gecikme zammı borcunun iptaline,

Davacı şirket tarafından ödenen 12.959,01 TL prim aslının 15.968,28 TL gecikme zammının ve 1.040,40 TL damga vergisinin davacıya iadesine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; işçilik alacağı dava dosyasında bulunan bilirkişi raporunda ay be ay davacının ne kadar ücret aldığı ve ne kadar fazla mesai ücreti hak ettiği belli olduğundan 2008/12-2011/12 arası aylar için prim borcu ve idari para cezası tahakkuk ettirildiğini, Kurum uygulamasında ücret ve ücret niteliğindeki ödemenin hak edildiği ayın prime esas kazancına dahil edildiğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacı şirket hakkında tahakkuk ettirilen prim borcu ve gecikme zammının iptali ile fazla ödenen kısmın iadesi istemine ilişkindir.

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR